II SA/Rz 133/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Jolanta Ewa Wojtyna /spr./ Sędziowie NSA Stanisław Śliwa WSA Joanna Zdrzałka Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 25 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi A. S.A. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania uchyla zaskarżone postanowienie. Decyzją z dnia [...] października 2007r. znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie administracyjne w sprawie rozbiórki obiektów "Stanicy wodnej [...]" będących własnością Z., zlokalizowanych na działkach nr 296, 248 i 250 w miejscowości P. W podstawie prawnej powyższej decyzji powołano przepisy: art. 104 i art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a. oraz art. 37 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229) w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Uzasadnienie decyzji przedstawia następujący stan faktyczny w sprawie. W dniu 14 maja 1999r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził kontrolę na działkach nr 296 i 248 położonych w miejscowości P. W wyniku powyższego ustalono, że działka nr 248 jest własnością Skarbu Państwa, zaś w użytkowaniu wieczystym przez Z., natomiast działka nr 296 stanowi również własność Skarbu Państwa a znajduje się w użytkowaniu wieczystym przez A. S.A. z siedzibą w S. Na wymienionych wyżej działkach usytuowane są następujące obiekty: 1. wiata o wymiarach 15,35m x 9,60m o konstrukcji drewnianej, posadowiona na trwałych fundamentach betonowych, obudowana z trzech stron kratami stalowymi, o dachu jednospadowym krytym eternitem falistym; wiata użytkowana jest jako magazyn sprzętu żeglarskiego, 2. budynek murowany o wymiarach 15,35m x 6m, posadowiony na trwałych fundamentach betonowych, połączony jedną ścianą z wyżej wymienioną wiatą, stanowiący łącznik z częścią obiektu użytkowaną jako kuchnia. Ściany budynku wykonane są z cegły, dach jednospadowy kryty eternitem falistym, połączony z dachem wiaty; budynek użytkowany jest jako magazyn sprzętu obozowego, 3. budynek kuchni o konstrukcji drewnianej, posadowiony na trwałych fundamentach betonowych, ściany grubości 12cm wykonane są z cegły, dach jednospadowy, kryty eternitem falistym. Wchodząca na działkę nr 296 część obiektu kuchni posiada wymiary 4,6m x 3,25m. Powierzchnia zabudowy opisanych obiektów wynosi łącznie 254 m.kw. Z przedłożonego przez Z. zaświadczenia wydanego przez Archiwum Państwowe [...] wynika, że w rejestrze pozwoleń na budowę i użytkowanie odnotowane jest pod. l.p. 146 pozwolenie na budowę budynku niemieszkalnego wg projektu typowego "M." przeznaczonego na letni pawilon gastronomiczny o kubaturze 225 m3, zlokalizowanego na terenie P. Pozwolenie wydano [...] maja 1968r., zaś inwestorem była Gminna Spółdzielnia w H. Wybudowane obiekty zostały przejęte przez Gminną Spółdzielnię O. a następnie przekazane Z. Z zeznań świadka T. W. uzyskanych w toku rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w dniu 25 marca 2003r. uzyskano informację, że w 1967r. istniała na przedmiotowych działkach wiata drewniana użytkowana dla celów gastronomicznych (o nazwie :"[...]"). W latach 1981-1982 po przejęciu tej wiaty przez Z. przeprowadzono jej remont polegający na częściowej wymianie pokrycia dachu, wymianie zniszczonych słupów, wykonaniu cokolika betonowego pomiędzy słupami, posadzki betonowej wewnątrz obiektu. Ponadto do obiektu drewnianego przybudowano wiatę obudowaną z trzech stron ścianami trwałymi z cegły. Natomiast w 1986r. do kuchni dobudowany został magazyn żywnościowy i magazyn sprzętu obozowego. Zeznania innego świadka (T. D.) wskazują na to, iż w latach 70-tych ubiegłego wieku istniał na przedmiotowych działkach "Bar [...]", który obecnie użytkowany jest przez Z. jako magazyn sprzętu wodno-turystycznego, przy czym obiekt posiada te same co dawniej gabaryty. Po przejęciu obiektu przez Z. został on wyremontowany; w ramach remontu część wiat oraz kuchnię zabudowano ścianami trwałymi. Dokonując oceny materiału dowodowego, organ stwierdził, że część obiektu stanicy wodnej położona na działkach nr 296, 248 i 250 o kubaturze 225 m3 wybudowana została na podstawie pozwolenia na budowę w latach 1968-1969. W trakcie użytkowania obiektów przez Z. w latach 1981-1986 zostały one wyremontowane i rozbudowane bez wymaganych zezwoleń. Z. użytkuje przedmiotowe obiekty od 1979r., zaś jest ich właścicielem od 1981. Oceniając merytorycznie sprawę, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zwrócił uwagę, iż znajdzie w niej zastosowanie ustawa z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane, która w art. 37 ust. 1 przewidywała przymusową rozbiórkę obiektów budowlanych lub ich części. Zdaniem organu, stan faktyczny sprawy nie mieści się jednak w zakresie przedmiotowym powołanego przepisu. Według bowiem pierwszego opracowanego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego dla Gminy S. obowiązującego w latach 1979-1994 działka nr 248 w P. położona była na terenie opisanym jako kompleks zieleni ogólnodostępny z plażami, boiskami do gier i kąpieliskami dla potrzeb uzdrowiska. Z kolei wedle kolejnego MPOZP Gminy S., działki nr 296, 248 i 250 w P. położone były na terenach oznaczonych jako sportowe i wypoczynkowe. Zdaniem organu I instancji, obiekty stanicy wodnej, których dotyczy niniejsza sprawa można zaliczyć do obiektów pełniących funkcję sportowych i wypoczynkowych, przy tym nie powodują one niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia i nie pogarszają niedopuszczalnie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, obiekty te są już użytkowane bowiem prawie 30 lat. W związku zatem z tym, iż w ocenie organu, nie zachodzą okoliczności określone w art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974r., tym samym należało umorzyć niniejsze postępowanie jako bezprzedmiotowe. Od powyższej decyzji odwołanie złożył A. S.A. w S., wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Strona odwołująca się wskazała, iż umorzenie postępowania było przedwczesne, z uwagi na to, że organ zaniechał czynności mających na celu legalizację przedmiotowego obiektu. Zarzuciła także bezpodstawność kwestionowanego rozstrzygnięcia ze względu na fakt, iż inwestorowi brakuje zgody na realizację remontu przedmiotowego obiektu pochodzącej od strony odwołującej się jako wieczystego użytkownika gruntu (działka nr 296), na którym obiekt jest położony. Według spółki, zarówno obecnie obowiązująca ustawa Prawo budowlane jak i poprzedzająca ją ustawa z 24 października 1974r. ustanawiają jako warunek legalnego wybudowania obiektu konieczność posiadania przez inwestora tytułu prawnego do dysponowania gruntem na potrzeby swojego zamierzenia. W razie braku takiego tytułu, wzniesiony obiekt pozostaje samowolnym, dlatego też umorzenie postępowania w niniejszej sprawie jest, według strony odwołującej się, bezpodstawne. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008r. znak: [...], wydanym na podstawie art. 134 k.p.a., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził niedopuszczalność wspomnianego wyżej odwołania. W uzasadnieniu wskazał, że odwołanie to zostało podpisane przez T. G. – prokurenta spółki A. Wyżej wymieniony wezwany został następnie do przedłożenia dokumentu, z którego wynikałoby, ze może jednoosobowo reprezentować spółkę. Z nadesłanej kserokopii odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że do reprezentowania A. S.A. uprawniony jest zarząd, w skład którego wchodzi W. W. pełniący obowiązki prezesa zarządu. Wspomniany odpis wskazuje także, iż do składania oświadczeń woli wymagane jest współdziałanie dwóch członków zarządu lub też członka zarządu łącznie z prokurentem, a prezes zarządu uprawniony jest jednoosobowo do reprezentowania spółki i składania oświadczeń woli. Organ odwoławczy wskazał następnie, iż odwołująca się spółka jest spółka akcyjną a zatem w postępowaniu administracyjnym stosownie do art. 30 § 3 k.p.a. powinna działać przez swych ustawowych lub statutowych przedstawicieli. Organy właściwe do działania imieniem spółki akcyjnej wskazuje art. 373 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.), powoływanej dalej jako k.s.h. stanowiący, iż w wypadku zarządu wieloosobowego sposób reprezentowania spółki określa statut spółki. Jeżeli jednak statut nie przewiduje żadnych postanowień w tym przedmiocie, do składania oświadczeń w imieniu spółki wymagane jest współdziałanie dwóch członków zarządu albo jednego członka zarządu łącznie z prokurentem. Zgodnie ze statutem do reprezentowania A. S.A. uprawniony jest zarząd, w skład którego wchodzi pełniący obowiązki prezesa zarządu W. W. Organ odwoławczy zwrócił ponadto uwagę na art. 109[1] § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), zwanej dalej k.c. zgodnie z którym prokura jest pełnomocnictwem udzielonym przez przedsiębiorcę podlegającego obowiązkowi wpisu do rejestru przedsiębiorców, które umocowuje do czynności sądowych i pozasądowych, jakie związane są z prowadzeniem przedsiębiorstwa. Według organu II instancji, wskazany przepis art. 109[1] § 1 k.c. ogranicza umocowanie prokurenta wyłącznie do spraw związanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa mocodawcy i ma charakter przepisu bezwzględnie obowiązującego. Punktem odniesienia umocowania prokurenta jest zatem jedynie przedsiębiorstwo mocodawcy i tylko w takim zakresie prokurent jest umocowany do działania w jego imieniu. Natomiast w sprawach niezwiązanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa, tylko oświadczenia czy czynności podjęte przez właściwe organy osoby prawnej mogą zostać uznane za czynności tej osoby prawnej. W ocenie organu drugoinstancyjnego, przedmiot postępowania w niniejszej sprawie nie jest związany z prowadzeniem przedsiębiorstwa A. S.A., dlatego też odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego powinno zostać podpisane przez osoby wchodzące w skład organu uprawnionego do reprezentacji spółki. Reasumując, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż odwołanie od decyzji wydanej w I instancji podpisane przez prokurenta spółki T. G. jest niedopuszczalne. Postanowienie organu II instancji zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie przez A. S.A., który wniósł o jego uchylenie. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż przepis art. 109[1] § 2 k.c. w zw. z art. 373 § 3 k.s.h. wskazuje na to, że prokury nie można ograniczyć ze skutkiem prawnym wobec osób trzecich a przepisy o sposobie reprezentacji i sam sposób reprezentacji spółki akcyjnej nie wyłączają ustanowienia prokury jednoosobowej (samoistnej) i nie ograniczają praw prokurentów wynikających z przepisów o prokurze. Na poparcie przedstawionego stanowiska autor skargi przywołał poglądy wyrażone w literaturze przedmiotu. Uwzględniając powyższe poglądy, strona skarżąca zwróciła uwagę, iż ograniczenie przy mieszanym łącznym sposobie reprezentacji dotyczy wyłącznie członka zarządu i polega na nałożeniu na niego obowiązku współdziałania z prokurentem, nie dotyczy zaś prokurenta samoistnego mogącego działać samodzielnie. Strona skarżąca podniosła również, iż skoro stroną postępowania administracyjnego jest przedsiębiorca, to wszystkie czynności podejmowane w ramach tego postępowania należy uznać za związane z prowadzeniem tegoż przedsiębiorstwa. Odpowiadając na skargę, organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. nr 153 poz. 1269 z 2002 roku / sądy te sprawują w zakresie swej działalności kontrolę pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz.1270 z 2002 roku / zwanej dalej P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy , których dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia. W myśl przepisu art. 145 P.p.s.a. Sąd obowiązany jest do uchylenia decyzji lub stwierdzenia jej nieważności ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięta jest naruszeniem prawa w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub jeśli zachodzą przyczyny określone w przepisie art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W rozpoznawanej sprawie, zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008 roku [...] organ nadzoru budowlanego stwierdził niedopuszczalność odwołania od decyzji umarzającej postępowanie administracyjne w sprawie rozbiórki obiektów "Stanicy wodnej [...]" na działkach nr 269,248 i 250 w P. Podstawą takiego stanowiska było stwierdzenie, że odwołanie wniesione i podpisane zostało przez prokurenta A. S.A., podczas , gdy do reprezentowania spółki i składania oświadczeń woli w jej imieniu uprawnieni są dwaj członkowie zarządu lub członek zarządu z prokurentem, ewentualnie – prezes zarządu jednoosobowo, co wynika z odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego nr [...] Bezspornym w sprawie jest fakt, że odwołanie wpłynęło w ustawowym terminie oraz to, że pismem z dnia 29 listopada 2007roku skierowanym do prokurenta A. – T. G. organ odwoławczy, powołując się na przepis art.64 §2 k.p.a. wezwał go do przedłożenia w terminie 7 dni dokumentu ,z którego wynikałoby, że może on jednoosobowo reprezentować A. W odpowiedzi na to wezwanie, delegowany czasowo do wykonywania czynności prezesa zarządu – członek rady nadzorczej , W. W., przesłał aktualny odpis KRS . Sąd podziela stanowisko organu, że podpisanie odwołania przez prokurenta było nieprawidłowe, bowiem nie jest on umocowany do jednoosobowej reprezentacji Spółki . Informację o tym, że odwołanie dotknięte jest brakiem formalnym organ powziął po otrzymaniu odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego. Podpisanie odwołania tylko przez prokurenta stanowiło brak formalny pisma i nie można go traktować jako powodującego nieważność oświadczenia woli, bowiem jest to wada usuwalna, którą można konwalidować przez złożenie podpisu członka zarządu, po uprzednim wezwaniu do usunięcia braku i wyznaczeniu terminu, z jednoczesnym pouczeniu o skutkach nieusunięcia braku. W ocenie Sądu pismo z dnia 29 listopada 2007roku nie spełnia przesłanek określonych w przepisie art. 64 § 2 k.p.a. Organ wezwał prokurenta do przedłożenia dokumentu ,z którego wynikałoby ,że może on jednoosobowo reprezentować A. Nie pouczył go jednak o tym, że niewłaściwa reprezentacja tego podmiotu może skutkować stwierdzeniem niedopuszczalności odwołania. W postępowaniu ponownym organ wezwie odwołującego do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem o skutkach ich nieusunięcia, co pozwoli na załatwienie sprawy, bądź przez rozpatrzenie odwołania i wydanie merytorycznej decyzji, bądź przez wydanie postanowienia w trybie art. 64§23 k.p.a. Wskazując na powyższe , Sąd uznał skargę za uzasadnioną i uchylił zaskarżone postanowienie w oparciu o przepis art. 145§1 pkt.1 lit.c P.p.s.a w zw. z art. 64 §2 k.p.a.