II SA/Rz 1330/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk WSA Elżbieta Mazur - Selwa /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2019 r. sprawy ze skargi A. sp. z o.o. w [...] na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie opłaty stałej za zrzut ścieków do ziemi I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...]; II. zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej na rzecz strony skarżącej A. sp. z o.o. w [...] kwotę 597 zł /słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej (dalej: "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") z dnia [...] października 2018 r. nr [...]utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich (dalej: "organ I instancji") z dnia [...] sierpnia 2018 r. znak: [...], ustalającą dla Sp. z o.o. z siedzibą w [...] ( dalej: "skarżąca"), za okres 1 stycznia 2018 r. - 31 grudnia 2018 r., opłatę stałą w wysokości 13 zł za zrzut do ziemi na dz. Nr 123/8 ścieków socjalno-bytowych pochodzących z Pensjonatu [...], W podstawie prawnej decyzji powołano art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.; dalej: "K.p.a."), w związku z art. 14 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r. poz. 1566 ze zm.; dalej: "P.w."). Wydanie decyzji poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu: informacją roczną ustalającą wysokość opłaty stałej za usługi wodne Nr [...], P., [...]- pismo z dnia 6 marca 2018 r. znak: [...], Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich , działając na podstawie art. 271 ust. 1 P.w., ustalił dla skarżącej, za okres 1 stycznia 2018 r. - 31 grudnia 2018 r., opłatę stałą w wysokości 13 zł za zrzut do ziemi na dz. Nr 123/8 ścieków socjalno-bytowych pochodzących z Pensjonatu [....]. W w/w informacji Dyrektor wskazał, że opłatę należy uiścić na rachunek Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, w czterech kwartalnych ratach. Opłata stała została ustalona w oparciu o aktualne pozwolenie wodnoprawne udzielone, decyzją Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. znak: [...], dla skarżącej na zrzut do ziemi na dz. Nr [...] ścieków socjalno-bytowych pochodzących z Pensjonatu [...]. Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich w w/w informacji rocznej ustalającej wysokość opłaty stałej za usługi wodne Nr [...], P., [...], pouczył skarżącą, że jeżeli nie dokona należnej opłaty we wskazanych w informacji terminach, Dyrektor określi wysokość opłaty stałej w drodze decyzji oraz że w przypadku gdy nie zgadza się z wysokością opłaty stałej, może złożyć do Dyrektora reklamację w terminie nie dłuższym niż 14 dni od dnia otrzymania informacji rocznej. Skarżąca otrzymała informację roczną w dniu 14 marca 2018 r., jednakże nie skorzystała z prawa do złożenia reklamacji. W związku z tym, że nie dokonała należnej wpłaty wydano decyzję z dnia 8 sierpnia 2018 r. Organ wyjaśnił, że na podstawie art. 267 P.w., jednym z instrumentów ekonomicznych służącym do gospodarowania wodami są opłaty za usługi wodne. Na podstawie 270 ust. 8 P.w., opłata za usługi wodne za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej zależnej od ilości i jakości ścieków wprowadzanych w ramach pozwolenia wodnoprawnego. Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz. U. z 2017 r. poz.2502), jednostkowe stawki opłat za usługi wodne w formie opłaty stałej za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi ustala się na podstawie określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilość ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, że skarżąca nie zrzuca ścieków socjalno-bytowych do ziemi na działce nr 123/8 ani w żadnym innym miejscu, ponieważ zakład nie wytwarza takich ścieków, organ odwoławczy wyjaśnił, że opłata stała nie jest uzależniona od rzeczywistej ilości wprowadzanych ścieków do ziemi, a jest uzależniona wyłącznie od wartości maksymalnej ilość ścieków wprowadzanych do ziemi, ustalonej w pozwoleniu wodnoprawnym. Od rzeczywistej ilości wprowadzanych ścieków do ziemi jest uzależniona odrębna opłata zwana opłatą zmienną. Dopóki w obiegu prawnym pozostaje pozwolenie wodnoprawne udzielone dla skarżącej z terminem obowiązywania do dnia 4 kwietnia 2023 r., to właściwy organ Wód Polskich do końca w/w terminu, ma prawo określać coroczną opłatę stałą, która winna być uiszczania na rachunek Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie przez A. Sp. z o.o. W każdym czasie podmiot posiadający pozwolenie wodnoprawne może, na podstawie art. 414 ust. 1 pkt 2 P.w., zrzec się posiadanego pozwolenia wodnoprawnego i wystąpić ze stosownym wnioskiem, do właściwego organu Wód Polskich w tym przypadku do Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich , o wydanie decyzji, na podstawie art. 418 ust. 1 tej ustawy, stwierdzającej wygaśnięcie pozwolenia wodnoprawnego, co skutkuje wycofaniem z obiegu prawnego tego pozwolenia i zaprzestaniem ustalania opłaty stałej za wprowadzanie ścieków do ziemi. W skardze do Sądu skarżąca zrzuciła naruszenie art 270 ust. 8 P.w. , zgodnie z którym opłata jest pobierana za wprowadzanie ścieków do wód lub ziemi a nie za posiadanie pozwolenia wodnoprawnego uprawniającego do wprowadzania ścieków. Wskazano, że warunkiem pobierania zarówno opłaty stałej jak i zmiennej jest rozpoczęcie wprowadzania ścieków ziemi lub wód, powołując się przy tym na zasadę szczególnej określoności regulacji o charakterze daninowym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje; W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2018 roku, poz. 1302, dalej P.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Skarga okazała się zasadna W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja wydana na podstawie art. 271 ust. 7 P.w., zgodnie z którym jeżeli podmiot obowiązany do ponoszenia opłat za usługi wodne zaniechał wykonania obowiązku wniesienia opłaty za usługi wodne właściwy organ Wód Polskich określa wysokość opłaty stałej w drodze decyzji. Warunkiem procedowania przez organy obu instancji w trybie art. 271 ust. 7 P.w. było niezłożenie reklamacji przez skarżącą od doręczonej jej informacji (art. 273 ust. 1 P.w. w zw. z art. 271 ust. 1 pkt 4 P.w.). Wbrew twierdzeniom organów przedłożone Sądowi akta sprawy wskazują na dodatkowe istotne okoliczności, które zostały pominięte w sprawie. Otóż w aktach organu II instancji znajduje się pismo z dnia 8 marca 2018 r. pełnomocnika skarżącej do Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, za pośrednictwem Zarządu Zlewni [...] stanowiące odpowiedź na informację z dnia 23 lutego 2018 r., która dotyczyła ustalenia opłaty za zrzut do ziemi na działce 123/8 ścieków socjalnobytowych. Pismo to de facto stanowi reklamację od udzielonej informacji o wysokości opłaty stałej i dotyczy, tak jak w kontrolowanej sprawie działki 123/8 i pensjonatu [...]. Na powyższe zwracał także uwagę pełnomocnik skarżącej w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Można domniemywać, że informacją roczną o opłacie stałej za zrzut ścieków do ziemi Spółka otrzymała dwukrotnie 23.02.2018 r. i 6.03.2018 r. i pierwszą od Zarządu Zlewni , drugą od Dyrektora Zarządu Zlewni . Należy bezspornie ustalić czego dotyczyło postępowanie i informacja z 23.02.2018 r. Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich , czy i jak się zakończyło. Należy pamiętać, że organem właściwym dla dz. 123/8 obręb S. gm. [...] w sprawie ustalenia opłaty stałej za wprowadzanie ścieków bytowych do ziemi bezspornie jest Dyrektora Zarządu Zlewni . Ustalenie stanu faktycznego w tej części pozwoli dopiero na stwierdzenie z całą pewnością, że hipoteza art. 271 ust. 7 P.w. wypełniła się. Naruszenie art. 7, 77, 80 i 107 § 3 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy jest oczywiste. Odnoszenie się merytorycznie do podniesionych w skardze zarzutów prawa materialnego byłoby przedwczesne. Reasumując, skoro nie jest pewne, że procedura reklamacyjna nie została wyczerpana przez skarżącą, to otworzenie się dla organów kompetencji do wydania decyzji na podstawie art. 271 ust. 7 P.w. także jest wątpliwe. Wydanie kontrolowanej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji de facto przesądza o naruszeniu art. 271 ust. 7 P.w. poprzez jego zastosowanie w nieustalonym prawidłowo stanie faktycznym sprawy. W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. i art. 135 P.p.s.a. oraz art. 200 P.p.s.a. orzekł jak w wyroku. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy będą miały na względzie treść niniejszego uzasadnienia.