II SA/Rz 1349/17
PostanowienieWSA w Rzeszowie2018-03-09
Skład orzekający: Agata Kosowska-Dudzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca jest emerytem pobierającym świadczenie w wysokości 1060 zł, które wydatkuje na bieżące potrzeby, a dodatkowo użytkuje rolniczo część posiadanej nieruchomości?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został odmówiony, ponieważ wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Sąd uznał, że kwota 100 zł tytułem wpisu od zażalenia mieści się w możliwościach płatniczych wnioskodawcy, zwłaszcza biorąc pod uwagę, że użytkuje on rolniczo część swojej nieruchomości, co może generować dodatkowe dochody lub zmniejszać wydatki na wyżywienie.Stan faktyczny
J. F. złożył skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując, że jest emerytem z dochodem 1060 zł, który w całości przeznacza na utrzymanie, leki i mieszkanie. Posiada również nieruchomość rolną, którą częściowo użytkuje. Sąd odrzucił jego skargę, a wniosek o prawo pomocy rozpoznał w kontekście kosztów ewentualnego zażalenia.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania wnioskodawcy prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2018 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku J. F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. F. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dni [...] listopad 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania robót budowlanych - postanawia - odmówić przyznania wnioskodawcy prawa pomocy.
J. F. zakwestionował w drodze skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych.
Dołączył do niej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych wskazując, że jest emerytem. Pobiera świadczenie w wysokości 1060 zł i nie ma żadnych innych źródeł dochodu. Emerytura wystarcza mu na pokrycie wydatków związanych ze swoim utrzymaniem (wyżywienie – 600 zł), jak też zakupem lekarstw (100 zł) czy utrzymaniem mieszkania (350 zł). Po pokryciu powyższych wydatków nie pozostaje mu już jakakolwiek kwota do dyspozycji. Podkreślił, że jednocześnie nie ma żadnych oszczędności, jak też wartościowego mienia. Mieszka w domu o pow. 75 m.kw. Jest poza tym właścicielem nieruchomości rolnej, która jest wykorzystywana rolniczo tylko w części (1 ha).
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje:
J. F. ubiega się w niniejszej sprawie o zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", powyższy zakres żądania mieści się w częściowym prawie pomocy. Przesłanką jego przyznania jest zaś w myśl art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyraźne brzmienie tego ostatniego przepisu nie pozostawia wątpliwości co do tego, że wykazanie powyższej przesłanki należy do wnioskującego o pomoc. Winien ona zatem przedstawić w składanym oświadczeniu jak najbardziej dokładne informacje odnośnie do swojej sytuacji rodzinnej, majątkowej a także dotyczące dochodów.
Przy rozpoznawaniu wniosku o prawo pomocy podstawową kwestią jest ustalenie i porównanie comiesięcznych dochodów strony i jej stałych wydatków, jak też kosztów sądowych, które mogą łączyć się z konkretną sprawą. W niniejszej sprawie zwrócenia uwagi wymaga, że postanowieniem z dnia 28 lutego 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę J. F. Na stronie ciążyć będzie zatem konieczność uiszczenia wpisu od zażalenia na powyższe orzeczenie, o ile oczywiście będzie go chciała zakwestionować. Opłata powyższa nie jest obiektywnie wysoka, bowiem wynosi 100 zł, stanowiąc najniższą z przewidzianych przez prawodawcę opłat związanych z wnoszeniem środków zaskarżenia. Wprawdzie wniosek skarżącego wskazuje, że całość dochodu wydatkuje on na swoje potrzeby, jednak nie może umknąć uwadze, że użytkuje on rolniczo część należącej do niego nieruchomości, co oznacza bądź uzyskiwanie plonów, które mogą zmniejszyć jego wydatki na wyżywienie bądź też jakiegoś dodatkowego, choćby niewielkiego dochodu, którego nie podaje we wniosku.
Prawo pomocy stanowi wyjątek od wyrażonej w art. 199 P.p.s.a. zasady ponoszenia przez stronę postępowania związanych z nim kosztów. Zatem to przede wszystkim strona winna poczynić odpowiednie starania, aby tego rodzaju wydatek ponieść we własnym zakresie, czyniąc w tym celu stosowne oszczędności.
Analiza wniosku J. F. doprowadziła do konkluzji, że w granicach jego możliwości płatniczych znajduje się poniesienie kosztów sądowych w zainicjowanej jego skargą sprawie, których ewentualna wysokość na obecnym etapie tej sprawy wynosi 100 zł.
Z powyższych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło