II SA/Rz 1355/14

PostanowienieWSA w Rzeszowie2014-11-04

Skład orzekający: Agata Kosowska-Dudzik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który jest osobą bezrobotną, utrzymującą się z zasiłku okresowego w kwocie 275 zł i korzystającą z posiłków w "Kuchni dla ubogich", może liczyć na ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej zasiłku celowego?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy przez ustanowienie adwokata podlega uwzględnieniu, jeśli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku osoby bezrobotnej, utrzymującej się z niskiego zasiłku okresowego i korzystającej z pomocy społecznej, realizacja konstytucyjnego prawa do sądu wymaga ustanowienia adwokata z urzędu.
Stan faktyczny
J. W. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku celowego. W skardze wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, wskazując na swoją trudną sytuację materialną – jest osobą bezrobotną, samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, utrzymuje się z zasiłku okresowego w kwocie 275 zł i korzysta z posiłków w "Kuchni dla ubogich".
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2014 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego - postanawia - przyznać skarżącej prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. J. W. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku celowego. W skardze tej zawarła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata wskazując, że żyje w ubóstwie. W złożonym następnie na urzędowym formularzu (PPF) wniosku o przyznanie prawa pomocy ponowiła to żądanie. Podała, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku z tego tytułu. Z uwagi na fakt, że nie może liczyć na czyjąkolwiek pomoc, utrzymuje się z otrzymywanego z ośrodka pomocy społecznej zasiłku okresowego w kwocie 275 zł. Korzysta z posiłków wydawanych w "Kuchni dla ubogich". Wniosek strony podlega uwzględnieniu w całości. W pierwszej kolejności trzeba zaznaczyć, że jego rozpoznanie ograniczone zostało tylko do części odnoszącej się do ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Powyższe podyktowane było treścią art. 239 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", który zwalnia od kosztów sądowych strony skarżące działanie, bezczynność organu lub też przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej. Sprawa zainicjowana skargą J. W., kwestionująca decyzję w przedmiocie zasiłku celowego, mieści się bez wątpienia w określonej w wymienionym przepisie kategorii. Oznacza to, że skarżąca nie ponosi jakichkolwiek kosztów sądowych w niniejszym postępowaniu. Rozstrzygając zatem w przedmiocie żądania skarżącej przyjęto, że odnosi się ono wyłącznie do ustanowienia adwokata. Przesądza to o ubieganiu się przez nią o tzw. częściowe prawo pomocy, którego przesłanką przyznania jest niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustanawiający tę przesłankę art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przewiduje, że to wnioskodawca winien wykazać, że znajduje się w takiej właśnie sytuacji. Złożone przez J. W. oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazuje na potrzebę udzielenia jej wsparcia ze środków publicznych. Strona prowadzi bowiem samodzielne gospodarstwo domowe, zaś źródłem jej utrzymania jest jedynie zasiłek okresowy w kwocie 275 zł. Nie posiada ona przy tym żadnych nieruchomości, wartościowych ruchomości, jak też jakichkolwiek zasobów pieniężnych. W takiej sytuacji, realizacja gwarantowanego jej w Konstytucji RP prawa do sądu wymaga dofinansowania przez Skarb Państwa. Mając zatem na uwadze fakt, iż wnioskodawczyni dysponuje co miesiąc bardzo niskim dochodem, z którego obiektywnie rzecz biorąc trudno jest zaspokoić choćby podstawowe potrzeby człowieka w niezbędnym wymiarze, jak też okoliczność, że dochód ten finansowany jest przez Państwo, ustanowiono dla niej adwokata. Pokrycie przez J. W. kosztów wynagrodzenia profesjonalnego zastępcy prawnego pozostaje bowiem bez wątpienia poza zakresem jej możliwości płatniczych. O powyższym orzeczono na podstawie art. 258 § 1, § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło