II SA/Rz 1403/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Sędzia NSA Małgorzata Wolska po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy Miasto [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania za grunty przejęte pod ulicę - p o s t a n a w i a - 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić Gminie Miasto [...] kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem uiszczonego wpisu od skargi. Decyzją z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] Prezydent [...], działając na podstawie art. 104 K.p.a., art. 12 ust. 4, art. 18 ust. 1 i 3, art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 687 ze zm. – zwana dalej "ustawą o szczególnych zasadach (...)") w zw. z art. 2 pkt 11 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 40) orzekł o odmowie ustalenia odszkodowania na rzecz K. Z. za nasadzenia, urządzenia i obiekty ogródka działkowego nr 56 znajdującego się na działkach nr 914/1, 914/2, 914/3 i 914/4 położonych w obr. [...], objętych decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2011 r. znak: [...] o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pn. "Budowa połączenia Alei [...] z ulicą C., etap I – budowa drogi dojazdowej do targowiska wraz z niezbędna infrastrukturą techniczną, budowlami i urządzeniami budowlanymi". Wskutek odwołania K. Z. powyższa decyzja na mocy decyzji Wojewody z dnia [...] sierpnia 2015 r., Nr [...] została uchylona w całości a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Na tę decyzję Gmina [...] złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Na wstępie podkreślenia wymaga, że w każdej sprawie Sąd przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy zobligowany jest ocenić dopuszczalność wniesionej skargi. Skuteczne wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego uzależnione jest m. in. od istnienia po stronie podmiotu wnoszącego skargę legitymacji do jej złożenia. Kwestię tę reguluje art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – zwanej dalej "P.p.s.a."), zgodnie z którym uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (§ 2 cyt. artykułu). Sąd zauważa, że uchwałą z dnia 16 lutego 2016 r., sygn. akt I OPS 2/15 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów przesądził, że "Powiat nie ma legitymacji procesowej strony w sprawie o ustalenie wysokości odszkodowania od powiatu za nieruchomość przejętą pod drogę publiczną, która stała się własnością powiatu, jeżeli decyzję wydaje starosta na podstawie art. 12 ust. 4a w zw. z art. 11a ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych". Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego. "W demokratycznym państwie prawnym niedopuszczalna jest wykładnia przepisów prawa, zgodnie z którą jednostka samorządu terytorialnego realizując poprzez swoje organy powierzone jej zadania z zakresu administracji publicznej, najpierw jest władna w sposób władczy i jednostronny kształtować sytuację prawną podmiotów od niej niezależnych, a następnie jest uprawniona do wnoszenia środków zaskarżenia od podejmowanych przez te organy decyzji". Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił również, że fakt, że jednostki samorządu terytorialnego korzystają z osobowości prawnej i zdolności sądowej, nie oznacza, że są takimi samymi osobami prawnymi, jak wszystkie osoby prawne podlegające reżimowi kodeksu cywilnego. Ich samodzielność w zakresie dysponowania prawem własności i innymi prawami majątkowymi podlega bowiem daleko idącym ograniczeniom wynikającym z ustaw samorządowych jak i przepisów szczególnych. Stworzenie jednostkom samorządu terytorialnego prawnej możliwości dochodzenia swego interesu przed sądem administracyjnym przeciwko interesowi prawnemu obywatela, który był przedmiotem decyzji organu tej jednostki wydanej w pierwszej instancji naruszałoby standardy demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP). Zgodnie z art. 269 § 1 P.p.s.a. jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Przepis art. 187 § 1 i 2 stosuje się odpowiednio. Sąd w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w powołanej uchwale. Należy zaznaczyć, że uchwała ta znajdzie zastosowanie w niniejszej sprawie, w której skarga została złożona przez Gminę [...], która zgodnie z art. 91 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2015 r., poz. 1445 ze zm.) występuje na prawach powiatu. Skoro skargę w niniejszej sprawie złożyła Gmina [...] (występująca na prawach powiatu), która nie posiadała legitymacji do zaskarżenia decyzji Wojewody zapadłej w trybie odwoławczym od kończącej postępowanie administracyjne w I instancji decyzji organu tej Gminy (Prezydenta Miasta wykonującego zadania starosty), skutkuje to odrzuceniem skargi. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. O zwrocie wpisu Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.