II SA/Rz 141/16

WyrokWSA w Rzeszowie2016-11-15

Skład orzekający: Ewa Partyka, Elżbieta Mazur - Selwa, Marcin Kamiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo stwierdziło nieważność decyzji Wójta Gminy nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu poprzez usunięcie drzew, opierając się na art. 59 ust. 3 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w sytuacji gdy zmiana zagospodarowania terenu nastąpiła w wyniku zaniechania jego uprawy i naturalnego zadrzewienia?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając, że Kolegium błędnie stwierdziło nieważność decyzji Wójta Gminy. Sąd uznał, że przepis art. 59 ust. 3 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym obejmuje również sytuacje, gdy zmiana zagospodarowania terenu nastąpiła w wyniku zaniechania jego uprawy i naturalnego zadrzewienia, a nie tylko w wyniku pozytywnych działań właściciela. W związku z tym, decyzja Wójta Gminy nie była wydana z rażącym naruszeniem prawa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która stwierdziła nieważność decyzji Wójta Gminy nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu poprzez usunięcie drzew z działki rolnej. SKO uznało, że decyzja Wójta była wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ zmiana zagospodarowania terenu nastąpiła w wyniku naturalnego zadrzewienia, a nie celowego działania właściciela. Skarżący A. Z. zarzucił SKO naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, twierdząc, że zmiana zagospodarowania terenu, nawet w wyniku zaniechania, wymaga ustalenia warunków zabudowy i może być podstawą do wydania decyzji nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję tego organu i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Ewa Partyka Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa /spr./ WSA Marcin Kamiński Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2016 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2015 r. nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego A. Z. kwotę 680 zł /słownie: sześćset osiemdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze ( dalej: "Kolegium" ) utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...] października 2015r., znak: [...] stwierdzającą nieważność decyzji Wójta Gminy z dnia [...] maja 2014r., znak: [...] nakazującej M.M. i J. S.– właścicielom działki nr ewid. 1512, położonej w miejscowości Ł. Gmina [...], przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu jako nieruchomości o charakterze rolniczym poprzez usunięcie drzew. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Kolegium wskazało art. 59 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2015r., poz. 199 ze zm.; dalej: "u.p.z.p."), art. 156 § 1 pkt 2, art. 138 § 1 pkt 1, w związku z art. 127 § 3 i art. 17 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm.; dalej: "K.p.a."). Z uzasadnienia decyzji i akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia 7 września 2015r. J. S. zwrócił się do Kolegium z żądaniem stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy z dnia [...] maja 2014r., znak: [...], jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Przytaczając treść przepisów art. 59 u.p.z.p. wskazał, że analiza tych przepisów sprowadza się do wniosku, że dotyczą one spraw ściśle budowlanych, dotyczących zmiany zagospodarowania terenu w przypadku gdzie na wykonanie obiektu budowlanego wymagane jest pozwolenie na budowę, jak i takich gdzie to pozwolenie nie jest wymagane (np. w przypadku zgłoszenia wykonania robót), a w tym przypadku nie mamy do czynienia ani z obiektem budowlanym, działką budowlaną, ani tym bardziej z wykonywaniem jakichkolwiek robót budowlanych, sprawa dotyczy nieruchomości rolnej, która z powodu zaniechania jej upraw przez wiele lat, w wyniku sukcesji naturalnej została w sposób naturalny porośnięta drzewami i krzewami, stając się typowym zadrzewieniem śródpolnym, a powstanie tego zadrzewienia nastąpiło bez jakiegokolwiek działania człowieka poprzez chociażby celowe nasadzenia drzew, zadrzewienia z uwagi na swe funkcje przyrodnicze pozostają pod prawną ochroną wynikającą z ustawy o ochronie przyrody. Zarzucił, że Wójt Gminy nakazując w drodze decyzji administracyjnej usunięcie drzew i krzewów z całego terenu nieruchomości działał bez podstawy prawnej, z rażącym naruszeniem prawa. Usunięcie drzew i krzewów może nastąpić jedynie po uzyskaniu decyzji zezwalającej na ich usunięcie wydanej przez wójta na wniosek posiadacza nieruchomości, a decyzję nakazującą usunięcie drzew może wydać jedynie starosta w oparciu o przepisy prawa wodnego. W przypadku wykonania decyzji Wójta Gminy , właściciele nieruchomości mogliby narazić się na odpowiedzialność z tytułu usunięcia drzew bez wymaganego zezwolenia gdyż "nakaz" nie uprawnia do usunięcia drzew. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] października 2015r., znak: [...] stwierdziło nieważność decyzji Wójta Gminy jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Wnioskiem z dnia 9 listopada 2015r. A.Z. ( dalej: "Skarżący") zarzucając naruszenie przepisów postępowania: art. 7, 8, 11, 12, 77 § 1, 80, 107 § 3 K.p.a., w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie prawa materialnego tj. art. 59 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p., art. 14 ust. 3 ustawy z dnia 28 września 1991r. o lasach, art. 6 ust. 1, w związku z art. 14 pkt 6 i 11 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych poprzez błędne uznanie, że właściciele działki nr ewid. 1512 położonej w Ł. nie doprowadzili do zmiany przeznaczenia działki z rolnej na teren leśny oraz, że nie zachodzą przesłanki do wydania decyzji nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu jako nieruchomości o charakterze rolniczym poprzez usunięcie drzew. Podkreślił, że z przepisu art. 59 ust. 3 u.p.z.p., nie wynika jakie przyczyny muszą spowodować zmianę zagospodarowania terenu. W toku postępowania bezspornie stwierdzono, że właściciele działki nr 1512 nie uzyskali decyzji o warunkach zabudowy w zakresie zmiany sposobu zagospodarowania działki rolnej, wyłączenia jej z produkcji rolnej z przeznaczeniem na las, a zmiana przeznaczenia działki nr ewid. 1512 na las może spowodować degradacje działek sąsiednich. Działka nr 1512 otoczona jest przez grunty użytkowane rolniczo, jej zadrzewienie może wpłynąć na uszkodzenie drenów i doprowadzenie do powstania zastoisk wodnych, a także na zabagnienia terenu. Powyższych zarzutów nie podzieliło Kolegium, które opisaną na wstępie decyzją utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Powołując się na przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym organ wskazał, że wydanie decyzji o warunkach zabudowy wiąże się z zamiarem realizacji inwestycji lub zrealizowaniem inwestycji bez wymaganej decyzji. Nie można realizacji inwestycji utożsamiać z zaniechaniem podejmowania określonych działań. W sprawie zaś mamy do czynienia z sytuacją, w której w wyniku zaprzestania rolniczego użytkowania działki, doszło do zadrzewienia i zakrzaczenia tej działki z odnowienia naturalnego. Z powyższego wynika więc, że zadrzewienie i zakrzaczenie nie jest wynikiem działań właścicieli działki czy poprzedniej właścicielki tej działki, a wręcz przeciwnie, jest wynikiem braku jakichkolwiek działań, w tym przypadku zaprzestaniem użytkowania rolniczego tej działki. Z tych też względów, nie jest dopuszczalne orzekanie w sprawie usunięcia przedmiotowych zakrzaczeń i zadrzewień na podstawie przepisu art. 59 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p., a to oznacza że decyzja Wójta Gminy z dnia [...] maja 2014r. została wydana z rażącym naruszeniem tego przepisu. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania Kolegium wskazało, że w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji dokonywana jest wyłącznie ocena danej decyzji pod kątem kwalifikowanej niezgodności z prawem. Tak więc zarzuty zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczące naruszenia art. 7, 8, 11, 12, 77 § 1 i 80 K.p.a., nie zasługują na akceptację. Za nieuzasadniony uznano również zarzut naruszenia art. 107 § 3 K.p.a. Decyzja Kolegium z dnia 21 października 2015r. zawiera wszystkie wymagane elementy, a jej uzasadnienie odpowiada wymogom art. 107 § 3 K.p.a. Odnosząc się do zarzutów dotyczących ewentualnego uszkodzenia drenowań czy degradacji gruntów rolnych wskazało, że skoro w rozpoznawanej sprawie nie doszło do zmiany sposobu zagospodarowania terenu, o której mowa w art. 59 ustawy, nie mogą stanowić podstawy do orzekania w tej sprawie wskazane przez Skarżącego przepisy ustawy z 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2015r., poz. 909 z późn. zm.) czy przepisy ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Z 2013r., poz. 1235 z późn. zm.). Kolegium podkreśliło przy tym, że stwierdzenie nieważności decyzji nie oznacza "usankcjonowania bezprawnego istniejącego stanu rzeczy". Właściciel nieruchomości sąsiedniej, w związku z określonego rodzaju immisjami (oddziaływaniem) na jego nieruchomość, może poszukiwać ochrony przed sądem powszechnym. W skardze do Sądu A. Z. zarzucił naruszenie przepisów postępowania: art. 7, 8, 11, 12, 77 § 1, 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a., art. 59 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p. poprzez będną interpretację prowadząca do wniosku, że nie zachodzą przesłanki do wydania decyzji nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania przestrzennego, art. 14 ust. 3 ustawy o lasach, art. 4 pkt 6 i 11 ustawy o ochronie gruntów rolnych i lennych poprzez błędne uznanie, że właściciele działki nr 1512 nie doprowadzili do zmiany przeznaczenia działki rolnej na teren leśny. Na tych podstawach wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazał, że zgodnie z art. 53 u.p.z.p. każda zmiana sposobu zagospodarowania terenu wymaga decyzji o warunkach zabudowy, nawet gdy nie jest wymagane pozwolenie na budowę. Z kolei z art. 59 ust. 3 u.p.z.p. przesłanką wydania decyzji o przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania jest zmiana zagospodarowania terenu, przy czym przepis nie przewiduje jakie przyczyny muszą spowodować zmiany. Ponadto przesłanką wydania decyzji jest zmiana zagospodarowania terenu, a nie działalnie właściciela. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Wojewódzki sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwana dalej w skrócie p.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięta jest ona naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Poddawszy takiej kontroli zaskarżoną decyzję Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem Sąd stwierdził wystąpienie przesłanek, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. Kodeks postępowania administracyjnego, ani też ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawierają legalnej definicji rażącego naruszenia prawa i dlatego problematyka ta stała się domeną orzecznictwa sądowoadministracyjnego oraz nauki prawa administracyjnego. W literaturze prawa administracyjnego podkreśla się, że rażące naruszenie prawa jako przyczyna nieważności ma bardzo nieostry charakter. Orzecznictwo niejednolicie kwalifikuje naruszenie przepisów materialnych, kompetencyjnych i procesowych. W większości pojęcie rażącego naruszenia przepisów prawa odnosi się do przepisów materialnych. Przy wykładni powyższego pojęcia ścierają się dwa stanowiska, które występują zarówno w literaturze jak i orzecznictwie (M. Jaśkowska, A.Wróbel "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" wyd. III z 2009r. patrz art. 156 Komputerowy System Informacji Prawnej LEX ). Według pierwszego z nich rażące naruszenie przepisów prawa zachodzi w przypadku naruszenia przepisów niepozostawiającego wątpliwości, co do jego bezpośredniego rozumienia. Rażące, to więc oczywiste, wyraźne, bezsporne (por. J. Jendrośka, B. Adamiak "Zagadnienia rażącego naruszenia prawa w postępowaniu administracji" PiP 1986 z 1 s. 69 i nast.). Podobne stanowisko zajmuje J. Borkowski według którego rażące naruszenie prawa nastąpi wtedy, gdy istnieje przepis prawny dający podstawę do wydania decyzji administracyjnej, a rozstrzygnięcie zawarte w decyzji, dotyczące praw lub obowiązków stron postępowania zostało ukształtowane sprzecznie z przesłankami wprost określonymi w tym przepisie prawnym. Z rażącym naruszeniem prawa nie można utożsamiać każdego naruszenia prawa. Naruszenie prawa ma cechę rażącego, gdy decyzja nim dotknięta wywołuje skutki prawa niedające się pogodzić z wymogami praworządności, którą należy chronić nawet kosztem obalenia ostatecznej decyzji. Nie chodzi, więc o wykładnię prawa, lecz o działanie wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w prawie. Innymi słowy o rażącym naruszeniu można mówić wyłącznie w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności. O rażącym naruszeniu prawa mówić można tylko wówczas, gdy proste zestawienie treści rozstrzygnięcia z treścią zastosowanego przepisu wskazuje na ich oczywistą niezgodność (J. Borkowski, glosa do wyroku NSA z 19 listopada 1992r. SA/Kr 914/92 Prz. Sąd. 1994, nr 7-8 s. 163). Drugie stanowisko zaistnienie rażącego naruszenie prawa upatruje w skutkach, jakie wywołuje rozstrzygnięcie. O tym, czy naruszenie prawa jest naruszeniem rażącym w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decyduje ocena skutków społeczno-gospodarczych, jakie dane naruszenie za sobą pociąga. Za rażące uznać należy takie naruszenie prawa, w wyniku którego powstają niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. Nie ma tu natomiast rozstrzygającego znaczenia ani oczywistość naruszenia określonego przepisu prawnego, ani nawet charakter przepisu, który został naruszony. Takie rozumienie "rażącego " naruszenia prawa wynika nie tylko z wykładni gramatycznej, ale również z porównania treści art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. z kierunkiem wykładni analogicznego pojęcia na tle innych przepisów (art. 417 § 1 k.p.c.), a także z faktu traktowania tego naruszenia rodzącym tak poważne konsekwencje jak wydanie decyzji bez podstawy prawnej (wyrok NSA z 6.08.1984r. I SA 804/84 GP nr1984 nr 20; patrz też wyrok NSA z 30.11.1999r. V SA 876/99 Lex nr 50137). W literaturze i orzecznictwie zaczyna dominować stanowisko kompromisowe, polegające na koniunkcji dwóch przesłanek naruszenia normatywnego wzorca działania bez realizacji wartości chronionych prawem. Reasumując przedstawione uwagi dotyczące przepisu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., a zaprezentowane za wyżej powołanym Komentarzem stwierdzić należy, że o rażącym naruszeniu prawa decyduje łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładnia prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszająca prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności – skutki gospodarcze lub społeczne naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organ praworządnego państwa (wyrok NSA z 9.02.2005r. OSK 1134/04 LEX nr 165717). Stosownie do art. 59 ust. 3 u.p.z.p. w przypadku zmiany zagospodarowania terenu, o której mowa w ust. 2 (zmiany zagospodarowania terenu, która nie wymaga pozwolenia na budowę) bez uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, wójt, burmistrz albo prezydent miasta może w drodze decyzji nakazać właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu nieruchomości: 1) wstrzymanie użytkowania terenu, wyznaczając termin, w którym należy wystąpić z wnioskiem o wydanie decyzji o ustalenie warunków zabudowy, albo 2) przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania. Wójt Gminy [...] decyzją z dnia [...]maja 2014r. nr [...] działając na podstawie art. 59 ust. 3 pkt 2 nakazał M.M. i J. S. przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu przedmiotowej nieruchomości poprzez usunięcie z nieruchomości wszelkich dokonanych nasadzeń. Zestawienie treści rozstrzygnięcia zawartego w cytowanej decyzji, której nieważność zaskarżoną decyzją stwierdziło SKO, z treścią art. 59 ust. 3 u.p.z.p. dowodzi, że zakwestionowane rozstrzygnięcie jest rozstrzygnięciem możliwym do podjęcia na podstawie tego przepisu. Z tych przyczyn Sąd uznał, że nie zachodzi przesłanka rażącego naruszenia art. 59 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., bowiem wzorzec normatywny przewiduje rozstrzygnięcie zawarte w decyzji, której nieważność z powodu rażącego naruszenia prawa stwierdziło SKO. Norma prawna zawarta w tym przepisie nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych, treść jej jest jednoznaczna. Odwrotnie to SKO stwierdzając nieważność decyzji Wójta Gminy naruszyło art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 59 ust. 3 u.p.z.p. Będąca przedmiotem zaskarżenia decyzja Kolegium z dnia [...] grudnia 2015r. zdaniem Sądu jednoznacznie przesądziła o braku wątpliwości co do ustaleń stanu faktycznego w decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] maja 2014r. W przeciwieństwie do pierwszej decyzji Kolegium z dnia [....] października 2015r. nie formułowała ona zarzutów rażącego naruszenia prawa przez Wójta Gminy [...] w decyzji z dnia [...] maja 2014r. w zakresie postępowania dowodowego i ustalonego stanu faktycznego. Okoliczność zakrzaczenia i zalesienia działki nr 1512 Wójt Gminy [...] z odnowienia naturalnego, będącej wcześniej uprawą rolną, jest bezsporna. Sąd nie podziela stanowiska SKO, że hipotezą art. 59 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p. nie jest objęta zmiana zagospodarowania terenu zrealizowana na skutek zaniechania inwestora, a jedynie taka, która jest efektem jego pozytywnych działań. Wykładnia językowa przepisu art. 59 ust. 2 w zw. z art. 59 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p. nie daje po temu podstaw wymagając dla możliwości podjęcia działań opisanych w art. 59 ust. 3 u.p.z.p. m.in. wyłączenia zaistnienia zmiany zagospodarowania terenu która nie wymaga pozwolenia na budowę, bez względu na sposób powstania tej zmiany. Zaniechanie uprawy działki i doprowadzenia do jej zakrzaczenia i zalesienia było w realiach sprawy wbrew twierdzeniom SKO – zachowaniem zamierzonym jej właścicieli, gdyż godzili się oni na powstanie takiego skutku swojego zaniechania. Normalnym następstwem powstrzymania się od uprawy działki rolnej jest jej degradacja, zalesienie, zarastanie samosiejkami. Z art. 59 ust. 2 u.p.z.p. wynika, że zmiana zagospodarowania terenu powinna być zamierzona przez inwestora, skoro uprzednio powinien uzyskać warunki zabudowy. Zamierzone zachowanie inwestora jego skutkiem będzie zmiana zagospodarowania terenu może mieć postać działania i zaniechania. Zmiana przy zaniechaniu oznacza godzenie się na powstanie normalnych następstw powstrzymania się od określonych czynności. Podobne stanowisko na gruncie problematyki wyłączenia z produkcji rolnej zajął NSA w wyroku z dnia 22 września 1995r. II SA 661/94 stwierdzając, że wyłączenie gruntów rolnych z produkcji polegać może na zaniechaniu ich dotychczasowego wykorzystania. Przepis art. 59 ust. 2 w związku z art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi, że zmiana zagospodarowania terenu, która nie wymaga pozwolenia na budowę, w przypadku braku planu miejscowego, wymaga ustalenia warunków zabudowy w drodze decyzji. W przypadku zalesiania regulacje tę uzupełnia przepis art. 14 ust. 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz.U. z 2005 r. Nr 45, poz. 435 ze zm.). Z przepisów tych wynika, że zmiana zagospodarowania terenu w postaci zalesienia w przypadku braku planu miejscowego wymaga ustalenia w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 23 listopada 2004 r., sygn. akt II SA/BK 536/04, ONSA i WSA 2005/6/134). Wymóg uzyskania decyzji o warunkach zabudowy sformułowany w art. 59 ust. 2 w związku z art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym odnosi się do zmiany zagospodarowania terenu. Ta szczegółowa regulacja nie pozostaje w sprzeczności z przepisem należących do norm określających zakres przedmiotowy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, tj. art. 1 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. W myśl tego przepisu ustawa określa zakres i sposoby postępowania w sprawach przeznaczania terenów na określone cele oraz ustalania zasad ich zagospodarowania i zabudowy. Przesłanka uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu określona w art. 14 ust. 3 ustawy o lasach warunkuje przeznaczenie gruntów do zalesienia. Również ta norma pozostaje w zgodzie z zakresem przedmiotowym ustawy o lasach wskazanym w art. 1 tej ustawy, uwzględniającym zasady zachowania, ochrony i powiększania zasobów leśnych. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło