II SA/Rz 1490/14

PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-01-09

Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Partyka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Skarżący nie spełnia przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ jego miesięczny dochód pozwala na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Jednakże, jego sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, polegającym na zwolnieniu od kosztów sądowych w całości, co zapewni mu dostęp do sądu. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, w tym ustanowienie adwokata, nie jest możliwe ze względu na brak podstaw faktycznych.
Stan faktyczny
Skarżący M. G. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi, wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wcześniejsze postanowienie referendarza sądowego zwolniło go od wpisu, ale odmówiło przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżący wniósł sprzeciw od tego postanowienia. Przedstawił swoją trudną sytuację materialną, wskazując na dochody rodziny, wydatki oraz konieczność opieki nad niepełnosprawną córką.
Rozstrzygnięcie
I. zwolnić M. G. od kosztów sądowych w całości, II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

z dnia 9 stycznia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Ewa Partyka po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2015 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi - p o s t a n a w i a - I. zwolnić M. G. od kosztów sądowych w całości, II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł M. G. wystąpił w wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 15 grudnia 2014 r. referendarz sądowym zwolnił skarżącego od wpisu od skargi i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Z zachowaniem ustawowego terminu od orzeczenia tego skarżący wniósł sprzeciw. Z przedstawionych przez stronę informacji wynika, że gospodarstwo domowe prowadzi wraz z niepełnosprawną, wymagającą stałej opieki córką. Mieszkają w domu o pow. 72 m2, do którego dobudowana jest część w stanie surowym. Wnioskodawca jest właścicielem gruntów rolnych o pow. 0,5 ha oraz leśnych o pow. 2 ha. Źródłem ich utrzymania jest emerytura strony w wysokości 1630 zł oraz renta córki w wysokości 800 zł, tj. łącznie 2430 zł. Zadeklarowane wydatki to: prąd – 100 zł, gaz – 75 zł, telefon – 50 zł, podatek rolny – 280 rocznie, ubezpieczenie rolne - 450 zł rocznie, opał – 2500 zł rocznie, lekarstwa, koszty dojazdów do specjalistów oraz wizyt lekarskich 555 - 800 zł, środki czystości - 150 zł, odzież i obuwie – 120 zł, koszt wykonywanych przez osoby trzecie prac w polu - 125 zł, utrzymanie budynku i remonty bieżące – 84 zł, zabezpieczenie dobudowy do budynku mieszkalnego przed zalewaniem wody – 1000 zł rocznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Stosownie do art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) dalej: "Ppsa", w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W myśl art. 246 § 1 Ppsa, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika, natomiast w zakresie częściowym: zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika (art. 245 § 2 i 3 Ppsa). Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Ocena okoliczności przedstawionych na uzasadnienie żądania przez pryzmat przesłanek określonych w art. 246 § 1 pkt 1 Ppsa wykazała, że skarżący ich nie spełnia. Brak bowiem podstaw do przyjęcia, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania skoro rodzina dysponuje miesięcznie dochodem przekraczającym 2400 zł pozwalającym na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Natomiast ocena sytuacji materialnej wnioskodawcy pozwala przyjąć, że spełnia on przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Poniesienie bowiem pełnych kosztów postępowania mogłoby grozić uszczerbkiem dla koniecznego utrzymania domowników. Na koszty mogą bowiem – poza wpisem wynoszącym 200 zł, złożyć się również: opłata kancelaryjna od wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę w kwocie 100 zł oraz wpis od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł, i ewentualnie inne opłaty i wydatki. Dlatego też Sąd uznał, że ze względu na ochronę interesów strony, w tym zapewnienie jej dostępu do Sądu, zasadne będzie zwolnienie go od kosztów sądowych w całości, ponieważ pozwoli to nadać sprawie dalszy bieg. Takie zaś rozstrzygnięcie wyłącza możliwość jednoczesnego ustanowienia adwokata, ponieważ oznaczałoby to w świetle powołanych przepisów przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, do czego brak jest podstaw faktycznych. W związku ze stanowiskiem skarżącego wyrażonym w sprzeciwie o konieczności ustanowienie pełnomocnika z uwagi na skomplikowany charakter sprawy wyjaśnić należy, że w świetle przepisów Ppsa jedynym kryterium decydującym o przyznaniu prawa pomocy jest sytuacja materialna wnioskodawcy. Nie znajdują bowiem zastosowania w postępowaniu przed sądem administracyjnym cytowane przez skarżącego przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. Wobec tego Sąd nie mógł na obecnym etapie postępowania uwzględnić stopnia skomplikowania sprawy, a wyłącznie stan majątkowy wnioskodawcy. Z podanych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 245 § 3 Ppsa, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło