II SA/Rz 151/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Joanna Zdrzałka Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik /spr./ WSA Magdalena Józefczyk Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 13 lipca 2010 r. sprawy ze skargi M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r., [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze /dalej: SKO / utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta S. z dnia [...] września 2009 r., [...]. W podstawie prawnej decyzji organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz.U. nr 98, z 2000 r., poz. 1071 ze zm./ dalej: k.p.a. oraz art. 27 i pkt 5 nie wskazanego artykułu ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych /Dz.U. nr 139, z 2006 r., poz. 992 ze zm./. W uzasadnieniu decyzji SKO podkreśliło, że odwołanie M. J. nie mogło być uwzględnione, gdyż decyzja Burmistrza Miasta S. nie narusza prawa. W szczególności organ stwierdził, że zasiłek rodzinny przysługuje uprawnionym do jego otrzymania, jeżeli dochód na osobę lub dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty uprawnionej do przyznania zasiłku, czyli kwoty 504 złotych. Równocześnie organ przytoczył treść art. 7 pkt 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych stwierdzając, że w przypadku zbiegu prawa rodziców do świadczeń rodzinnych, świadczenia te wypłaca się temu z rodziców, który pierwszy złoży wniosek. Organ dodał, że w rozpoznawanej sprawie sąd rodzinny w wyroku rozwodowym powierzył wykonywanie władzy rodzicielskiej obojgu rodzicom, zobowiązując matkę M. J. do świadczenia na rzecz syna alimentów w kwocie 64 złotych. SKO podkreśliło, że w ustalonym w sprawie stanie faktycznym odwołująca się nie miała tytułu prawnego do pobierania świadczeń rodzinnych od grudnia 2008 r. Z rozstrzygnięciem SKO nie zgodziła się M. J. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie nie wskazała podstaw i kierunku weryfikacji zaskarżonej decyzji. Stwierdziła, że Sąd rodzinny orzekając o alimentach na rzecz syna zasądził je w wysokości 64 złotych, a więc w wysokości zasiłku rodzinnego, który jako jedyne źródło jej dochodów może stanowić alimenty. W piśmie uzupełniającym z dnia 8 czerwca 2010 r. /data wpływu/ skarżąca wskazała swoją trudną sytuację materialną oraz oświadczyła, że ojciec jej dziecka w trakcie rozprawy rozwodowej zobowiązał się do ponoszenia wszelkich kosztów utrzymania syna K., a Sąd Okręgowy w Rz. w wyroku rozwodowym określił dla niej kwotę alimentów równą pobieranemu zasiłkowi rodzinnemu, by mogła spełniać ciążący na niej obowiązek alimentacyjny. Dodała, że zamieszkuje wspólnie z ojcem i dzieckiem pod tym samym adresem. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie wskazując argumentację jak w uzasadnieniu własnej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działań administracji i stosują prawem przewidziane środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. zgodnie z którym sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną oraz wnioskami formułowanymi przez strony. Sądy rozpoznają skargi w granicach danej sprawy. Skarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym. Decyzją z dnia [...] września 2008 r. [...] Burmistrz Miasta S. przyznał na wniosek skarżącej zasiłek rodzinny dla jej syna K. C. w wysokości 64 złotych na okres od 1.09.2008 r. do 31.08.2009 r. Do tego zasiłku przyznane zostały we wskazanym okresie dodatki, z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego, w wysokości 100 złotych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła w wysokości 50 złotych. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r., [...] Burmistrz Miasta S. zmienił decyzję z dnia [...] września 2008 r. przyznając skarżącej wskazany w decyzji pierwszej zasiłek z dodatkami w okresie od 1.09.2009r. do 31.10.2009 r. W dniu 20.05.2009 r. skarżąca złożyła w organie potwierdzoną kserokopię wyroku Sądu Okręgowego w Rz. z dnia 29 października 2008 r., sygn. akt I C [...] orzekającego rozwód małżeństwa skarżącej oraz kserokopię odpisu skróconego aktu małżeństwa. W wyniku tego działania skarżącej Burmistrz Miasta S. wszczął postępowanie w sprawie uchylenia decyzji przyznającej skarżącej zasiłek rodzinny z dodatkami. Efektem tego działania była decyzja z dnia [...] czerwca 2009r., [...]uchylająca decyzję własną z dnia 22 września 2008 r. Na skutek odwołania M. J. SKO uchyliło decyzję Burmistrza Miasta S. z dnia [...] czerwca 2009 r. jako wydaną z naruszeniem przepisów proceduralnych i sprawę przekazało do ponownego rozpatrzenia. W wyniku tego orzeczenia Burmistrz Miasta S. wszczął postępowanie pouczając stronę o przysługujących jej uprawnieniach i wydał w dniu [...] września 2009 r. decyzję [...], którą uchylił decyzję własną z dnia [...] września 2008 r. w całości od dnia 1 grudnia 2008 r. Ta decyzja stała się przedmiotem postępowania odwoławczego, w którym zapadła decyzja SKO objęta skargą. Skarga M. J. zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż wskazane przez skarżącą. Zdaniem Sądu decyzja SKO powinna być uchylona, gdyż narusza zasady wskazane w art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. Stosownie do tych przepisów decyzja powinna posiadać m.in. wskazanie podstawy prawnej oraz uzasadnienie faktyczne i prawne. W sprawie rozpoznawanej przez Sąd podstawa prawna jest wskazana w sposób niepełny. Wprawdzie organ odwoławczy powołuje w niej art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., jednak nie podaje poprawnie przepisu materialnego. Wskazuje tylko pkt 5 i art. 27 ustawy o świadczeniach rodzinnych, nie określając artykułu, z którego ów pkt 5 pochodzi. Analizę treści uzasadnienia wskazuje, że ma to być art. 7 pkt 5 tej ustawy, ale organ nie odnosi się do tego, który z przypadków wskazanych w tym przepisie ma w sprawie zastosowanie. Zauważyć trzeba, że art. 7 pkt 5 zawiera cztery podpunkty. Wskazanie w podstawie i uzasadnieniu właściwego przypadku daje podstawę do oceny, czy organ prawidłowo zastosował przepis prawa. Brak takiego wskazania taką ocenę uniemożliwia, gdyż Sąd nie może domniemywać podstawy prawnej dla określonego stanu faktycznego. Co więcej analiza przywołanego przepisu i sytuacji faktycznej może prowadzić do wątpliwości, czy w ogóle ten przepis może mieć w sprawie zastosowanie, oczywiście przy przyjętej przez SKO argumentacji, Sąd nie wyklucza takiej możliwości, ale jej przyjęcie wymaga jasnego wyjaśnienia treści prawa i odniesienie jej do ustalonej sytuacji prawnej. W innym przypadku uzasadnienie staje się nieczytelne, a przecież ma stronie dawać odpowiedź na jej żądania, w sposób jasny i komunikatywny. Zgodnie z treścią art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie prawne ma zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przywołaniem przepisów, z których wynika stanowisko organu. W sprawie będącej przedmiotem skargi uzasadnienie tego warunku nie spełnia, gdyż trudno z przytoczonych w nim przepisów wywieźć pogląd organu. Wręcz przeciwnie, zaprezentowany pogląd jest budowany obok wskazanych przepisów, przy czym trudno wywnioskować, czy organ tak działa naruszając przepisy prawa materialnego przez błędną ich wykładnię, albo czy tylko nie powołuje przepisów właściwych wskazując te, które w sprawie nie mają przesądzającego znaczenia. Sąd zwraca uwagę, że skarżąca jest stroną, która jako osoba samotna nie wychowuje dziecka, bo taka konsekwencja wynika z treści wyroku rozwodowego mającego w tej sprawie znaczenie. Z tym faktem należało rozprawić się w uzasadnieniu w sposób jednoznaczny i na tej podstawie faktycznej zbudować właściwą interpretację przepisów prawa. Ponieważ uzasadnienie nie spełnia tego warunku należy przyjąć, że nie spełnia ono warunków prawnych, z tych więc powodów należało uchylić decyzję SKO. Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Sąd orzekł jak na wstępie.