II SA/Rz 1510/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk /spr./ WSA Paweł Zaborniak Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi K. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego -skargę oddala- Przedmiotem skargi K.F. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, dalej Kolegium, z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego wydana w następującym stanie sprawy. Prezydent Miasta [...], działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 23, dalej "k.p.a."), oraz art. 2 ust. 1, art 3 ust. 1, art. 5, art.6 oraz art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 966 ze zm., dalej "u.d.m.") po rozpatrzeniu wniosku z dnia 30 marca 2016 r. złożonego przez K.F. odmówił przyznania jej dodatku mieszkaniowego. Organ ustalił, ze wnioskodawczyni prowadzi 3 – osobowe gospodarstwo domowe. Podał, iż w myśl art. 5 ust 1 pkt 3 i ust. 5 pkt 1 u.d.m., normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego dla 3 osób wynosi 45 m2 i jeżeli jest ona większa, to nie może przekroczyć powierzchni normatywnej o więcej niż 30 % tj. 58,50 m2. Zajmowany przez wnioskodawczynię lokal mieszkalny posiada powierzchnię użytkową 60,50 m2 i przekroczenie dopuszczalnej powierzchni użytkowej dla 3 osób wynosi 2.00 m2. Zgodnie z art. 5 ust 3 u.d.m., normatywną powierzchnię powiększa się o 15 m2, jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna, poruszająca się na wózku lub osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju, o czym orzekają powiatowe zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności. Wymóg taki nie wynika z orzeczeń o stopniu niepełnosprawności K.F. z dnia 11 sierpnia 2014 r. i A.F. z dnia 11 marca 2015 r., co oznacza, że nie ma możliwości zwiększenia powierzchni normatywnej o 15 m2. Powierzchnia normatywna dla rodziny wnioskodawczym wynosi 45m2, a z uwzględnieniem przekroczenia 30 % wynosi 58,50m2. Ponieważ nastąpiło przekroczenie powierzchni lokalu mieszkalnego zajmowanego przez wnioskodawczynię więcej niż o 30 %, w tych warunkach dodatek mieszkaniowy nie przysługuje. Od powyższej decyzji odwołała się K.F. wskazując, że przekroczenie w tym wymiarze dopuszczalnej powierzchni użytkowej w przeliczeniu na jedną osobę wynosi około 0,65 m2. Jest więc znikome, toteż nie powinno być jedyną przesłanką odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego. Podała, że analogiczną odmowę otrzymuje już po raz trzeci w ostatnim czasie począwszy od dnia 1 kwietnia 2015 r., co jest to powodem do całkowitego pozbawienia jej oraz jej rodziny znajdującej się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, zdrowotnej i społecznej tego niezbędnego świadczenia. Opisaną na wstępie decyzją Kolegium działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 5 ust 1 pkt 3 i ust. 5 pkt 1 u.d.m. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W całości podzieliło ustalenia i stanowisko organu I instancji. Wyjaśniło, że czynnikiem determinującym przyznanie dodatku mieszkaniowego jest między innymi powierzchnia lokalu. Stosownie do treści art. 5 ust. 5 u.d.m. dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza powierzchni normatywnej o więcej niż 30% albo 50%, pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%. Ustalenia faktyczne w przedmiotowej sprawie wskazują, że wnioskodawczyni zajmuje lokal o powierzchni 60,50m2, w tym powierzchnia pokoi i kuchni wynosi 38,30m2. Jest osobą posiadającą wyrok orzekający eksmisję z lokalu z prawem do o trzymania lokalu socjalnego. W skład gospodarstwa domowego wchodzi 3 osoby, tym samym normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt. 3 ustawy, dla 3 osób wynosi 45m2. W przedmiotowej sprawie udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni całego lokalu wynosi 63,31% Powierzchnia użytkowa lokalu nie może przekroczyć powierzchni normatywnej o więcej niż 30%. Powierzchnia normatywna dla 3 osób, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy, wynosi 134,44%. Z powyższego wynika, iż powierzchnia użytkowa lokalu przekracza powierzchnię normatywną o 34,44% to jest więcej niż o 30%. Zatem dodatek mieszkaniowy nie przysługuje, bowiem nie zostały spełnione ustawowe przesłanki warunkujące przyznanie prawa do wnioskowanego świadczenia. Kolegium nie uwzględniło zarzutów zawartych w złożonym odwołaniu, bowiem w realiach rozpatrywanej sprawy nie można ich uznać za zasadne. Dodatek mieszkaniowy jest instytucją prawa lokalowego, a nie pomocy społecznej. Z tego względu jego przyznanie i wysokość uzależnione zostały od spełnienia sformalizowanych, wymienionych wyżej wymogów, z pominięciem sytuacji materialnej rodziny spowodowanej np. stanem zdrowia najemcy lub członków rodziny. Ustawodawca nie pozostawił organowi orzekającemu w przedmiocie dodatku mieszkaniowego jakiegokolwiek marginesu swobody uznania, uzależniając prawo do dodatku mieszkaniowego wyłącznie od spełnienia określonych w u.d.m. kryteriów dochodowych oraz dotyczących normatywnej powierzchni użytkowej zajmowanego lokalu, a każde przekroczenie określonej w ustawie wartości powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego, w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego niezależnie od wielkości tego przekroczenia, skutkuje ex lege utratą prawa do dodatku mieszkaniowego, bez jakiejkolwiek uznaniowości, czy też kierowania się zasadami słuszności przez organy administracji orzekające w przedmiocie tego dodatku. Brak spełnienia przesłanek obliguje organ do wydania decyzji odmownej, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie. Prezydent Miasta [...] w ocenie organu odwoławczego, biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności faktyczne i prawne, nie naruszył w tym względzie obowiązujących przepisów prawa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie K.F. wniosła o uchylenie i zmianę krzywdzącej ją decyzji oraz, w efekcie, przyznanie jej wnioskowanego zasiłku. W skardze powtórzyła argumentację podniesioną w odwołaniu wskazując, że przekroczenie dopuszczalnej powierzchni użytkowej o 2 m kw., co na osobę dalej 0, 65 m kw. jest znikome i nie powinno być jedyną przesłanką odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego. Analogiczną odmowę otrzymali już po raz 3 w ostatnim czasie począwszy od dnia 1 kwietnia 2015 r. co skutkowało całkowitym pozbawieniem ich niezbędnego świadczenia. Podała, że jej rodzina od wieli lat zmaga się z biedą i chorobami oraz bezrobociem. Sytuacja ta ma charakter obiektywny i niezawiniony. Trudna sytuacja zdrowotna przekłada się na trudną sytuację finansową. Organ orzekając w przedmiocie dodatku mieszkaniowego winien uwzględnić trudna sytuację jej rodziny. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie z przyczyn podniesionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Gospodarstwo domowe skarżącej określone zostało jako 3 osobowe, skarżąca i jej mąż mają orzeczoną niepełnosprawność. Zajmowane przez tą rodzinę mieszkanie ma powierzchnię użytkową 60,50 m2. Materialnoprawną podstawą orzeczenia organu jest ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych. Skarżąca ma orzeczoną eksmisję z prawem do otrzymania lokalu socjalnego. Osobą uprawnioną do dodatku mieszkaniowego jest również osoba zajmująca lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekująca na lokal socjalny lub zamienny – art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy. Z przepisów ustawy wynika, że ustalając osoby uprawnione do przyznania dodatku mieszkaniowego należy ocenić czy ubiegająca się rodzina spełnia kryterium dochodowe oraz czy normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego spełnia wymogi przewidziane w art. 5 ustawy. W myśl art. 5 ust. 1 pkt 3 i ust. 5 pkt 1 ustawy, normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego dla 3 osób wynosi 45 m2. Jeżeli jest ona większa, to nie może przekroczyć powierzchni normatywnej o więcej niż 30 %, co daje 58,50 m2. Zajmowany lokal mieszkalny przekracza dopuszczalną powierzchnię użytkową o 2 m2. Zgodnie z art. 5 ust. 3 ustawy normatywną powierzchnię mieszkaniową powiększa się o 15 m2 jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna, poruszająca się na wózku lub osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. O wymogu zamieszkiwania w oddzielnym pokoju orzekają zespoły do spraw niepełnosprawności. Z orzeczeń o niepełnosprawności skarżącej i jej męża nie wynika aby wymagali oni zamieszkiwać w oddzielnym pokoju. W aktach brak również informacji aby któraś z osób niepełnosprawnych poruszała się na wózku inwalidzkim. Wobec tego brak podstaw prawnych do zwiększenia powierzchni normatywnej ponad 30 %. Z brzmienia przepisu art. 5 ust. 1 "normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie może przekraczać" wynika, że norma ta ma charakter kategoryczny i organ rozpoznając sprawę nie ma luzu decyzyjnego, a rozstrzygnięcie nie ma charakteru uznaniowego. Oznacza to, że żadne inne względy nie mogą mieć wpływu na rozstrzygnięcie organu. Bez wpływu na rozstrzygnięcie organu pozostaje fakt, że wraz z rodziną zamieszkuje pies. Zasadnie przyjął organ, iż wobec przekroczenia normatywnej powierzchni lokalu mieszkalnego, nie zostały spełnione przesłanki do przyznania dodatku mieszkaniowego. Dodatek mieszkaniowy nie jest formą pomocy społecznej i jego przyznanie jest uzależnione od spełnienia sformalizowanych przesłanek ustawowych. Sytuacja rodziny spowodowana złym stanem zdrowia najemcy lub członków rodziny jest bez znaczenia. Ustawodawca nie pozostawił organowi żadnych możliwości swobodnej interpretacji przepisów ustawy. Z tych względów na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd skargę oddalił.