II SA/Rz 152/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Robert Sawuła Sędziowie WSA Ewa Partyka NSA Maria Piórkowska/spr./ Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego -skargę oddala- Przedmiotem skargi J. R. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2010 r. Nr [...] utrzymująca w mocy wydaną z upoważnienia Burmistrza [...] decyzję Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] października 2010 r. Nr [...] o odmowie przyznania pomocy w postaci zasiłku celowego, przeznaczonej dla rodzin rolniczych, które poniosły szkody w gospodarstwach rolnych. W podstawie prawnej tej decyzji Kolegium powołało art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., w zw. z art. 40 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009r. Nr 175, poz. 1362, ze zm.) oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 13 lipca 2010 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla rodzin rolniczych, w których gospodarstwach rolnych lub działkach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody spowodowane przez powódź, obsunięcie ziemi lub huragan w 2010 r. (Dz. U. z 2010 r. Nr 132, poz. 889). Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych sprawy wynika, że 23 września 2010 r. J. R. złożył wniosek o przyznanie zasiłku celowego w związku z powodzią w 2010r. Decyzją z dnia [...] października 2010 r. r. Nr [...] Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej odmówił przyznania wnioskowanego zasiłku. Wskazał, że z protokołu Gminnej Komisji wynika, że szkody w gospodarstwie wynoszą ponad 30 %. Jednakże J. R. nie jest rolnikiem objętym ubezpieczeniem społecznym rolników, w rozumieniu ustawy z dnia 20.12.1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Wnioskodawca nie przedłożył żadnych dokumentów potwierdzających, że on lub co najmniej jedna osoba w rodzinie jest rolnikiem i podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników. Powyższe stanowi negatywną przesłankę przyznania zasiłku. Od decyzji tej odwołał się J. R., podając, że w wyniku intensywnych opadów poniósł straty w gospodarstwie, które komisja oszacowała na ponad 90 %. Straty finansowe jakie poniósł wynoszą ok. 4000 zł, nadto wniósł duży nakład pracy by wyrównać użytkowany grunt. Odwołujący się wskazał, że systematycznie opłaca podatek rolny, utrzymuje grunty w dobrej strukturze rolnej i korzysta z porad Ośrodka Doradztwa Rolniczego. Po przekazaniu gospodarstwa rolnego przez rodziców "nie przeszedł do KRUS’u" ubezpieczony jest w ZUS’ie. Straty w gospodarstwie powstały nie z jego winy, zatem opieka społeczna winna udzielić mu pomocy, by móc "wyjść" z trudnej sytuacji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uwzględniło odwołania i wymienioną na wstępie decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że w gospodarstwie rolnym J. R. w dniach 16-17 maja i 3 czerwca 2010 r. na skutek powodzi, wyrządzone zostały straty w produkcji roślinnej oszacowane powyżej 88%. Organ powołując się na uregulowania zawarte w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 13 lipca 2010 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla rodzin rolniczych, w których gospodarstwach rolnych lub działkach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody spowodowane przez powódź, obsunięcie ziemi lub huragan w 2010r., wskazał, że pomoc jednorazowa przysługuje rolnikom podlegającym ubezpieczeniu społecznemu rolników. Zainteresowany nie jest ubezpieczony w KRUS-ie, zatem nie spełnia wymogów określonych w cyt. wyżej rozporządzeniu z dnia 13.07.2010 r. Rozporządzenie to precyzyjnie określa warunki, jaki musi spełnić wnioskodawca by otrzymać pomoc, a warunki te muszą być spełnione łącznie. Niespełnienie jednego z nich wyklucza możliwość uzyskania pomocy w świetle cyt. przepisów. Kolegium dodało, że wykazane straty mogą stanowić podstawę do ubiegania się o pomoc społeczną na ogólnych zasadach wynikających z ustawy o pomocy społecznej (art. 40 ust. 1 i 2). J. R. zaskarżył tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, nie precyzując kierunku jej weryfikacji. W uzasadnieniu podtrzymał argumentację zawartą w odwołaniu, podkreślając jednocześnie, że w wyniku powodzi rzeka W. trzykrotnie zalała całe jego gospodarstwo rolne w związku z czym poniósł znaczne straty finansowe. Zarzucił, że Kolegium w uzasadnieniu decyzji odniosło się do "zasiłku celowego", nie ustosunkowało się natomiast do kwestii, że opieka społeczna winna udzielić mu pomocy w tej trudnej sytuacji w jakiej się znalazł. Podkreślił, że straty nie były spowodowane jego niedbalstwem czy lenistwem lecz powstały wskutek klęski żywiołowej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, z przyczyn, które stanowiły podstawę wydania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm./sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje administracyjne w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołanąpodstawąprawną. Skarga nie jest zasadna. Na wstępie podnieść należy, że niniejsza sprawa została zainicjowana wnioskiem skarżącego z dnia 23 września 2010r o przyznanie zasiłku celowego w związku z powodzią w 2010r. wskazując jako podstawę żądania przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 lipca 2010r w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla rodzin rolniczych, w których gospodarstwach rolnych lub działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody spowodowane przez powódź, obsunięcie się ziemi lub huragan w 2010r /Dz. U. Nr 132, poz. 889/. W związku z tak sformułowanym wnioskiem, orzekające w sprawie organa zobowiązane były do przeprowadzenia postępowania i wydania decyzji w oparciu o w/w przepisy. Prowadząc zaś postępowanie ustalono, że jakkolwiek straty spowodowane przez powódź w prowadzonej przez skarżącego produkcji roślinnej wyniosły powyżej 88 % niemniej , w świetle przepisów rozporządzenia pomoc jednorazowa przysługuje rolnikom podlegającym ubezpieczeniu społecznemu rolników. Prawidłowo więc orzekające organa ustaliły, że skoro ani skarżący, ani członkowie rodziny nie podlegają ubezpieczeniu społecznemu rolników - to brak jest podstaw do przyznania zasiłku w oparciu o wskazane wyżej przepisy. Taka ocena organów znajduje uzasadnienie w przepisach powołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 lipca 2010r, a w szczególności w § 2 pkt. 1 tego aktu z którego wynika, że pomocy udziela się rodzinie rolniczej , jeżeli co najmniej jedna osoba w tej rodzinie jest rolnikiem, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, objętym ubezpieczeniem społecznym rolników. W tym stanie sprawy nie znajduje uzasadnienia zarzut skarżącego domagający się przyznania zasiłku z innej podstawy prawnej w tym postępowaniu zainicjowanym wyraźnie sprecyzowanym przez niego wnioskiem. Przypomnieć bowiem należy, że w myśl art. 61 § 1 k.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu, a organ administracji nie jest uprawniony do swobodnego interpretowania żądania strony bowiem, o tym jaka jest treść żądania, która wyznacza przedmiot postępowania decyduje strona. Organ związany jest żądaniem strony, zaś treść żądania wyznacza stosowną normę prawa materialnego, która ma znaczenie dla ustalenia zakresu postępowania. Mając na uwadze stan sprawy prawidłowo organ II instancji nie znajdując podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego w oparciu o wskazane przez niego przepisy, w uzasadnieniu decyzji naprowadził, że niewątpliwe straty w uprawach rolnych mogą stanowić podstawę do ubiegania się o pomoc społeczną wynikającą z art. 40 ust.l i ust.2 ustawy z dnia 12 marca 2004r o pomocy społecznej w innym postępowaniu. Z przyczyn wyżej podniesionych, skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ orzekł jak w sentencji.