II SA/Rz 1547/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący – Sędzia WSA Joanna Zdrzałka po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2015 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu J. S. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 26 listopada 2015 r. sygn. II SA/Rz 1547/15 w przedmiocie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego - p o s t a n a w i a - utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy Wnioskiem z dnia 14 listopada 2015 r., uzupełnionym 20 listopada 2015 r., J. S. zwrócił się do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Rzeszowie o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Uzasadniając wniosek podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i synem K. S. w mieszkaniu o powierzchni 48,20 m2. Rodzina utrzymuje się z rent małżonków w kwotach: 1156,92 zł oraz 757,21 zł. Majątek strony to nieruchomość rolna o pow. 2,68 ha, która nie przynosi dochodu. Syn wnioskodawcy jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku; nie podejmuje żadnych prac dorywczych, bowiem takich w jego miejscu zamieszkania brak. Do października 2015 r. K. S. pobierał specjalny zasiłek opiekuńczy w kwocie 520 zł. Comiesięczne wydatki na utrzymanie mieszkania to 600 zł, w tym czynsz, woda, prąd, gaz, telefon komórkowy i Internet. Postanowieniem z dnia 26 listopada 2015 r. referendarz sądowy w punkcie I umorzył postępowanie w sprawie zwolnienia skarżącej od kosztów sądowych z uwagi na dyspozycję art. 239 § 1 pkt 1 lit. h) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) dalej: "Ppsa", a w punkcie II odmówił ustanowienia adwokata z powodu niewykazania przesłanek określonych w art. 246 § 1 Ppsa. Z dołączonych do wniosku wyciągów z rachunków bankowych wynikało bowiem, że skarżący regularnie uzyskuje kwotę 959,50 zł miesięcznie określaną jako "wynagrodzenie", a dodatkowo, we wrześniu tego roku uzyskał kwotę 300 zł oznaczone jako "dofinansowanie". Ponadto, pełna kwota otrzymywanego przez niego świadczenia z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych to 1 365,09 zł, składająca się zapewne z renty i dodatku pielęgnacyjnego, którego wysokości strona we wniosku nie wskazała. Co również istotne saldo końcowe wyciągu z rachunku bankowego skarżącego na dzień 16 listopada 2015 r. wskazuje kwotę 3 630,33 zł, co przy deklarowanych comiesięcznych wydatkach rzędu 1 200 zł z pewnością umożliwi wygospodarować środków niezbędnych do samodzielnego ustanowienia adwokata W sprzeciwie od powyższego orzeczenia J. S. powtórzył swoje żądanie argumentując, że ma niedorozwój umysłowy, a zatem pomoc zawodowego pełnomocnika jest konieczna z uwagi na konieczność fachowego sformułowania zarzutów skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 260 § 1 i 2 Ppsa, w brzmieniu znajdującym zastosowanie do spraw, w których skargi wniesiono po dniu 14 sierpnia 2015 r., rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach takich wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonalność zarządzenia lub postanowienia, a Wojewódzki Sąd Administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (art. 245 § 2 Ppsa). W myśl zatem art. 246 § 1 pkt 1 Ppsa jego obowiązkiem było wykazanie, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z uwagi na przedmiot sprawy z zakresu pomocy społecznej z mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. h) Ppsa korzysta on z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych i dlatego rozpoznanie wniosku w tym zakresie było zbędne w rozumieniu art. 249a Ppsa. Postępowanie podlegało zatem umorzeniu jako bezprzedmiotowe. Jeżeli chodzi natomiast o kwestię ustanowienia adwokata to zasadnie referendarz sądowy przyjął, że skarżący nie wykazał przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Brak środków finansowych na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, w tym i obejmujących ustanowienie adwokata, jest zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 Ppsa jednym kryterium warunkującym przyznanie prawa pomocy, a okoliczność taka nie została w niniejszej sprawie przez wnioskodawcę wykazana. Jak słusznie wskazał referendarz, skarżący otrzymuje co miesiąc kwotę 959,50 zł z tytułu "wynagrodzenia" od A. sp. z o.o. z/s [...] ([...].pl), będącego zakładem pracy chronionej. W złożonym wniosku nie odniósł się w ogóle do powyższej kwestii, co w sposób oczywisty budzi wątpliwości po stronie Sądu związane z rzeczywistą kondycja finansową skarżącego. Rzeczą zaś niesporną jest saldo końcowe uwidocznione na przedłożonym przez niego wyciągu z rachunku bankowego, wynoszące na dzień 16 listopada 2015 r. kwotę 3 630,30 zł. Kwota ta z całą pewnością umożliwia opłacenie kosztów zawodowego pełnomocnika. Mając na względzie powyższe Sąd uznał, że prawidłowo referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy także w zakresie ustanowienia adwokata. Nie wykazano bowiem przesłanek określonych w art. 246 § 1 pkt 1 Ppsa. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 260 § 1 i § 2 Ppsa, orzeczono o utrzymaniu zaskarżonego postanowienia w mocy.