II SA/Rz 1589/14

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2015 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę - postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy. Do skargi na decyzję Wojewody [...], dotyczącej odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, M. K. dołączył formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF), w którym zaznaczył, że ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych. Z uzasadnienia tego wniosku, jak i z przesłanych na wezwanie dodatkowych danych wynika, że składający go prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z J. K., z którą są współwłaścicielami domu, w którym mieszkają (o pow. 160 m.kw.). Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą w postaci salonu fryzjerskiego, z której uzyskuje miesięcznie dochód netto 1500 zł. Majątek strony to nieruchomości o pow. 0,075 ha, 0,070 ha, 0,032 ha oraz 0,030 ha, w tym trzy pierwsze to nieruchomości rolne. Skarżący jest także współwłaścicielem obrazu "znanego malarza", którego wartość szacuje na kwotę ok. 16 000 zł. Wydatki comiesięczne na utrzymanie wnioskodawcy i osoby wchodzącej do jego gospodarstwa domowego to: 700 zł – wyżywienie, 70 zł – gaz, 120 zł – prąd, 70 zł -woda, 15 zł – eksploatacja szamba, 12 zł – wywóz śmieci, 250 zł – opał, 60 zł – telefon, 100 zł – utrzymanie samochodu. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: M. K. ubiega się w niniejszej sprawie, zainicjowanej jego skargą, zwolnienia od kosztów sądowych, co w świetle brzmienia art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a." oznacza, że jego zamiarem jest uzyskanie prawa pomocy w częściowym zakresie. Udzielenie wsparcia w ramach przedmiotowej instytucji stanowi odstępstwo od zasady ponoszenia przez strony postępowania jego kosztów, wyrażonej w art. 199 P.p.s.a. Zgodnie z tą zasadą, to strony uczestnicząc w określonym postępowaniu mają obowiązek pokryć związane z tym udziałem koszty. W tym celu winny ograniczyć swe zwykle ponoszone wydatki do niezbędnego minimum, wygospodarowując tym samym kwotę niezbędną do sfinansowania swojego udziału w postępowaniu. Dopiero wówczas, gdy zgromadzone w ten sposób środki okażą się niewystarczające w tym zakresie, strona może wystąpić o przyznanie jej prawa pomocy. Powyższe wynika z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., według którego przedmiotowej pomocy udziela się stronie, gdy nie jest ona w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przepis ten jasno przy tym stanowi, że to wnioskujący o wsparcie powinien wykazać w sposób nie budzący wątpliwości, że jego aktualna sytuacja rodzinna, dochodowa i majątkowa przemawia za zasadnością żądania. W ocenie rozpoznającej niniejszy wniosek, składający go nie dowiódł, że poza jego możliwościami płatniczymi znajduje się poniesienie kosztów zainicjowanego przez niego postępowania. Aktualna wysokość tych kosztów to 500 zł i jest to opłata w postaci wpisu od skargi, warunkująca nadanie jej dalszego biegu. Przede wszystkim należy podnieść, że - jak wynika z wniosku - wszystkie, nie tylko podstawowe, potrzeby skarżącego i pozostającej z nim we wspólnym gospodarstwie domowym osoby są na bieżąco zaspokajane. Wymienionym wystarcza bowiem środków na utrzymanie własne, domu, który zajmują, a także korzystanie z telefonu czy samochodu. Po pokryciu tych wydatków pozostaje im zaś kwota ok. 100 zł. Ponadto, wnioskodawca jest właścicielem czterech nieruchomości, w tym trzech rolnych, z których – wedle oświadczenia – nie uzyskuje jakiegokolwiek dochodu. Ta ostatnia okoliczność nie może jednak przemawiać na korzyść strony. Tego rodzaju majątek mógłby bowiem zostać oddany w dzierżawę i przynosić zyski. Okolicznością, która wyklucza przyznanie stronie żądanej pomocy jest głównie fakt posiadania przez nią obrazu, którego wartość oszacowała ona na kwotę ok. 16 000 zł, a która przewyższa wielokrotnie nie tylko wysokość wpisu w sprawie, ale także wysokość innych kosztów, które mogą pojawić się w sprawie w przyszłości. Skarżący zaznaczył, że ze środków tych zamierza pokryć koszty planowanej przez niego inwestycji, której dotyczy niniejsza sprawa tj. przebudowy budynku mieszkalnego (innego niż ten, w którym obecnie mieszka) wraz z budową instalacji wody, kanalizacji sanitarnej oraz energii elektrycznej. Aktualnie jednak bardzo niewielka część tej kwoty – 500 zł mogłaby być przeznaczona na pokrycie kosztów wpisu od skargi. Poza tym, nie do końca jasna jest sytuacja majątkowa osoby tworzącej ze skarżącym wspólne gospodarstwo domowe. We wniosku złożonym na urzędowym formularzu skarżący podniósł bowiem, że stan majątkowy tej osoby nie jest mu znany. Natomiast odpowiadając na wezwanie podał, że osoba ta jest współwłaścicielką domu, w którym razem mieszkają. Nie posiada zaś wiedzy o innych składnikach jej majątku. Wezwany do przedłożenia rachunków bankowych tej osoby wskazał zaś, że nie jest mu wiadome, aby z takowych korzystała. Tego rodzaju odpowiedzi pozostawiają nadal pewne wątpliwości w podanym zakresie, które w razie podejmowania decyzji o wydatkowaniu środków publicznych nie mogą przemawiać na korzyść strony. To wszystko wskazuje na niemożność przychylenia się do wniosku skarżącego. Nie wykazał on bowiem, że w razie pokrycia kosztów niniejszego postępowania powstałby uszczerbek w tzw. koniecznym utrzymaniu jego i pozostającej z nim we wspólnym gospodarstwie domowym osoby. Skoro więc brak jest wystąpienia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., to nie istnieją tym samym podstawy do przyznania wnioskodawcy prawa pomocy. Dlatego też odmówiono M. K. zwolnienia od kosztów sądowych, działając na podstawie art. 258 § 1, § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.