II SA/Rz 1614/23
PostanowienieWSA w Rzeszowie2023-11-21
Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Partyka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Gminy rozpatrująca wniosek o uchylenie innej uchwały (nadania nazw ulicom) stanowi akt podlegający kognicji sądu administracyjnego na podstawie art. 3 P.p.s.a.?Ratio decidendi
Uchwała Rady Gminy, która jedynie rozpatruje wniosek o uchylenie innej uchwały i informuje o sposobie załatwienia wniosku, nie jest aktem podlegającym kognicji sądu administracyjnego. Tego typu uchwała kończy postępowanie w sprawie skarg i wniosków, nie rozstrzygając indywidualnej sprawy administracyjnej ani nie będąc aktem prawa miejscowego.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na uchwałę Rady Gminy dotyczącą rozpatrzenia jego wniosku o uchylenie wcześniejszej uchwały w sprawie nadania nazw ulicom. Organ administracji wniósł o oddalenie skargi, wskazując, że skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego w trybie P.p.s.a., podczas gdy powinien był skorzystać z trybu określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny rozpoznał skargę pod kątem dopuszczalności.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący – Sędzia WSA Ewa Partyka po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2023 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. T. na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia [...] lipca 2023 r. nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku - p o s t a n a w i a - odrzucić skargę.
W dniu 22 września 2023 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wpłynęła skarga J. T. (dalej jako: "skarżący") na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia [...] lipca 2023 r. nr [...] podjętą w przedmiocie rozpatrzenia wniosku, na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 40 z późn. zm. – dalej: "u.s.g.") w zw. z art. 238 § 1, art. 242 § 1, art. 244 § 2 i art. 247 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm. – dalej: "k.p.a.").
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy [...] reprezentujący Radę Gminy, wniósł o jej oddalenie. Organ podał, że w dniu 3 czerwca 2023 r. do Rady Gminy [...] wpłynęło pismo skarżącego, uzupełnione pismem z dnia 4 lipca 2023 r., w którym ponownie domagał się uchylenia uchwały Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. w sprawie nadania nazw ulicom i numeracji nieruchomości w sołectwie [...]. Wniosek ten został rozpatrzony przez Radę Gminy, która w dniu [...] lipca 2023 r. postanowiła nie uwzględnić wniosku. Organ wskazał, że jednocześnie stosownie do postanowień § 2 ww. uchwały skarżący został pouczony stosownie do treści art. 246 § 1 k.p.a., że wnioskodawcy niezadowolonemu ze sposobu załatwienia wniosku służy prawo wniesienia skargi w trybie określonym w rozdziale 2, dziale VIII k.p.a. Natomiast skarżący wbrew ww. pouczeniu wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie w trybie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm. – dalej: "P.p.s.a."), a nie zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy Sąd w pierwszej kolejności obowiązany jest ocenić dopuszczalność skargi. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 1 i 6 P.p.s.a., jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego albo skarga jest niedopuszczalna z innych przyczyn, wówczas podlega ona odrzuceniu.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zakres tej kontroli wyznaczają przepisy art. 3 – 5 P.p.s.a. Stosownie do treści art. 3 § 2 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg wskazanych w tym przepisie, w tym m.in. skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej oraz akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż wyżej wskazane, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Podkreślenia wymaga, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie jedynie w sprawach ściśle określonych przez ustawę.
W zaskarżonej uchwale wskazano, że została wydana na podstawie art. 18 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 238 § 1, art. 242 § 1, art. 244 § 2 i art. 247 k.p.a., w sprawie rozpatrzenia wniosku skarżącego dotyczącego uchylenia uchwały nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. w przedmiocie nadania nazw ulicom i numeracji nieruchomości w sołectwie [...]. Jak stanowi § 2 tej uchwały, "poucza się wnioskodawcę, stosownie do art. 246 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.), że wnioskodawcy niezadowolonemu ze sposobu załatwienia wniosku służy prawo wniesienia skargi w trybie określonym w rozdziale 2, dziale VIII powołanego Kodeksu postępowania administracyjnego.". W załączniku do uchwały przedstawiono uzasadnienie dla jej podjęcia. Uchwała ta została więc podjęta w ramach przewidzianego w Dziale VIII K.p.a. postępowania w sprawie skarg i wniosków. Należy wyjaśnić, że wskazane w tym dziale ustawy instrumenty służą społecznej kontroli działalności administracji publicznej i nie są związane z bezpośrednim kształtowaniem sytuacji prawnej wnoszącego ją podmiotu.
Zgodnie z art. 241 k.p.a., przedmiotem wniosku mogą być w szczególności sprawy ulepszenia organizacji, wzmocnienia praworządności, usprawnienia pracy i zapobiegania nadużyciom, ochrony własności, lepszego zaspokajania potrzeb ludności. Wnioski składa się do organów właściwych ze względu na przedmiot wniosku. Zgodnie z art. 244 § 2 k.p.a., o sposobie załatwienia wniosku zawiadamia się równocześnie wnioskodawcę. Ponadto stosownie do art. 18b ust. 1 u.s.g., rada gminy rozpatruje skargi na działania wójta i gminnych jednostek organizacyjnych; wnioski oraz petycje składane przez obywateli; w tym celu powołuje komisję skarg, wniosków i petycji.
Natomiast jak wynika z akt sprawy, pismem z dnia 3 czerwca 2023 r. skarżący zwrócił się do Rady Gminy [...] o niezwłoczne załatwienie sprawy zmiany numeracji [...] na [...] budynku we [...] oraz doręczenie mu stosownego orzeczenia/uchwały ze wskazaniem środków odwoławczych, wskazując, że pismo to kieruje w trybie art. 37 k.p.a. i w związku z postanowieniem tut. Sądu z dnia 16 maja 2023 r. sygn. II SA/Rz 465/23. Postanowieniem tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę J. T. na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie nadania nazw ulicom i numeracji nieruchomości. Sąd wskazał w nim, że w przypadku skarżonej uchwały, z uwagi na datę jej podjęcia, przed wniesieniem skargi konieczne było uprzednie wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa, co w przedmiotowej sprawie miało miejsce, jednak sama skarga została wniesiona z uchybieniem terminu do jej wniesienia. W związku z powyższym Sąd odrzucając skargę, pouczył skarżącego, że z uwagi na charakter zaskarżonego aktu, skarżący może skutecznie wnieść skargę, niemniej warunkiem jej rozpoznania jest ponowne złożenie wezwania do usunięcia naruszenia prawa, a następnie wniesienie skargi w terminie określonym w art. 53 § 2 P.p.s.a., w brzmieniu obowiązującym przed 1 czerwca 2017 r.
Po wystosowaniu do Rady Gminy pisma z dnia 3 czerwca 2023 r., organ wezwał skarżącego do sprecyzowania tego pisma, wyjaśniając skarżącemu, że w omawianym przypadku brak jest podstaw do stosowania trybu z art. 37 k.p.a., a w związku z tym konieczne jest wezwanie wnioskodawcy do sprecyzowania wniosku. W odpowiedzi skarżący ponowił wniosek o uchylenie uchwały z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie nadania nazw ulicom i numeracji nieruchomości. Przedmiotowe pismo zostało więc przekazane przez Przewodniczącego Rady Gminy Komisji Skarg, Wniosków i Petycji Rady Gminy [...], celem przedstawienia stosownej opinii w tej sprawie. Następnie opierając się na przedmiotowej opinii, Rada Gminy podjęła uchwałę z dnia [...] lipca 2023 r. nr [...], w sprawie rozpatrzenia wniosku, którą skarżący uczynił przedmiotem zaskarżenia.
Trzeba więc zauważyć, że niezależnie od charakteru wniesionego przez skarżącego pisma z dnia 3 czerwca 2023 r., tj. tego czy stanowiło ono wniosek złożony w trybie przepisów Działu VIII k.p.a., ponaglenie, czy też wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, czego Sąd na obecnym etapie nie przesądza, należy wskazać, że w świetle przedstawionego stanu faktycznego sprawy, skarżona uchwała bez wątpienia stanowi jedynie zawiadomienie, o którym mowa w art. 244 § 2 k.p.a. Wynika to jasno z przepisów, które stanowiły podstawę jej podjęcia oraz zastosowanego trybu. Ponadto pouczono w niej skarżącego o prawie wniesienia skargi w trybie określonym w rozdziale 2, dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego. Uchwała ta nie rozstrzyga więc konkretnej indywidualnej sprawy administracyjnej, a jedynie kończy jednoinstancyjne uproszczone postępowanie poprzez zawiadomienie strony skarżącej o sposobie załatwienia wniosku. Nie ma w tym wypadku znaczenia, że w rozpatrywanej sprawie zawiadomieniu temu nadano formę uchwały, bowiem forma taka wynika ze specyfiki działania organu kolegialnego, jakim jest Rada Gminy.
Nie jest to więc uchwała stanowiąca akt prawa miejscowego, bądź inna podjęta w sprawie z zakresu administracji publicznej, czy też inne rozstrzygnięcie organu, które podlegałoby kognicji sądu administracyjnego na postawie art. 3 P.p.s.a. Powyższe pozostaje zgodne z utrwalonym w tym przedmiocie orzecznictwem (por. postanowienie NSA z dnia 22 stycznia 2008 r. II OSK 1839/07, postanowienie NSA z dni 22 lutego 2009 r. II OSK 241/09, postanowienie NSA z dnia 19 stycznia 2012 r. II OSK 2692/11, postanowienie WSA w Rzeszowie z dnia 11 lutego 2015 r. II SA/Rz 107/15, CBOSA).
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 P.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło