II SA/Rz 1648/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Magdalena Józefczyk /spr./ Sędziowie WSA Ewa Partyka NSA Małgorzata Wolska Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi Z. G. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania uchyla zaskarżone postanowienie. Przedmiotem skargi Z.G. jest postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego, które zapadło w następującym stanie sprawy; Decyzją z dnia [...] września 2012 r. nr [...], Starosta Powiatu [...] udzielił inwestorowi pozwolenia na budowę drogi publicznej ul. S. w L. wraz z obiektami towarzyszącymi na szczegółowo opisanych działkach z przebudową skrzyżowania z ul. M. oraz pozwolenia na rozbiórkę budynku gospodarczego, studni kopanej i części silosu. W podaniu z dnia 16 grudnia 2013 r. Z.G. wystąpiła do Starosty z żądaniem wznowienia postępowania zakończonego ww. decyzją oraz stwierdzenia jej nieważności argumentując, że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ projekt budowlany przewiduje realizację inwestycji na jej nieruchomości, za którą jej dotychczas nie zapłacono. O wydaniu tej decyzji nie została również powiadomiona. W piśmie z dnia 28 grudnia 2013 r. sprecyzowała, że domaga się wznowienia postępowania, ponieważ dowody, na których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe, jako że mapa użyta do lokalizacji drogi jest niezgodna ze stanem faktycznym na gruncie, a faktyczny przebieg granicy działki nr 5207/1 nie był zgodny ze stanem uwidocznionym w dokumentacji, decyzję wydano w wyniku przestępstwa, strona bez swej winy nie brała udziału w postępowaniu, wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne nieznane organowi w dniu wydania decyzji, a także wydano tę decyzje bez wymaganego prawem stanowiska innego organu w postaci "biura geodezji w celu potwierdzenia granicy działki". Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2014 r. Starosta odmówił wznowienia postępowania, jednak na skutek uwzględnienia zażalenia wnioskodawczyni Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. Starosta ponownie odmówił wznowienia postępowania z uwagi na niedochowanie terminu do zgłoszenia tego żądania. W podstawie prawnej organ podał art. 149 § 3, art. 147, art. 145 § 1 pkt 1,2,4,5, art. 148 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.) zwana dalej w skrócie k.p.a. Z akt sprawy wynika, że w piśmie z dnia 3 stycznia 2013 r. Z.G. wniosła odwołanie od decyzji z dnia [...] września 2012 r. nr [...], a zatem wiedziała o istnieniu tej decyzji co najmniej w tym dniu. Tymczasem wniosek o wznowienie powinien być zgłoszony – stosownie do przepisów art. 148 Kpa, w terminie 1 miesiąca od dnia dowiedzenia się o decyzji. Podanie z powołaniem się na przesłankę pominięcia określoną w art. 145 § 1 pkt 4 Kpa zostało złożone dopiero w dniu 16 grudnia 2013 r. Termin ten zostałby uchybiony także po przyjęciu daty wskazanej przez wnioskującą, tj. 8 lutego 2013 r. Dla przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 1 wskazano datę 22 listopada 2012 r, a co do pozostałych nie wskazano żadnej daty. Tym samym brak było podstaw do wznowienia postępowania z przyczyn formalnych. W zażaleniu na ostatnio wymienione postanowienie Z.G. zarzuciła organowi I instancji niedostateczne wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, w szczególności pominięcie faktu złożenia przez nią w dniu 3 stycznia 2013 r. odwołania w przekonaniu, że czyniła to z zachowaniem ustawowego terminu. Nie powiadomiono jej wówczas o wydaniu decyzji z dnia [...] września 2012 r. nr [...]. Tak więc o ostateczności decyzji dowiedziała się dopiero 8 lutego 2013 r. z treści postanowienia Wojewody [...], który odmówił jej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, a w najgorszym wypadku w dniu 21 stycznia 2013 r. W okolicznościach sprawy organy powinny jako żądanie wznowienia potraktować już pismo z dnia 3 stycznia 2013 r. pomimo, że domagała się w nim przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, ponieważ nie zna się na prawie i nie odróżnia instytucji przywrócenia terminu od wznowienia postępowania. Opisanym na wstępie postanowieniem Wojewoda [...] utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy, podzielając ustalenia faktyczne i ich ocenę dokonaną przez organ I instancji. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że sprawa dotycząca wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Starosty z dnia [...] września 2012 r. była już przedmiotem rozpoznania organów, jak również Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który postanowieniem z dnia 26 marca 2013 r. II SA/Rz 1228/13 odrzucił skargę Z.G. na postanowienie Wojewody z dnia [...] września 2013 r. utrzymujące w mocy postanowienie Starosty z dnia [...] lipca 2013 r. o odmowie wznowienia postępowania. W aktualnie prowadzonym postępowaniu także brak było podstaw do wznowienia postępowania, ponieważ rozpatrywane żądanie zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu do jego zgłoszenia. Skoro więc podanie o wznowienie złożono dopiero 16 grudnia 2013 r., a o decyzji Starosty strona dowiedziała się niemal 10 miesięcy wcześniej, to niewątpliwie uchybiła ona terminowi określonemu w art. 148 Kpa. Z uwagi na niemożność wszczęcia postępowania z przyczyn formalnych merytoryczne badanie podniesionych zarzutów było niedopuszczalne. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Z.G. zarzuciła naruszanie przez organy przepisu art. 148 § 2 Kpa poprzez przyjęcie, że termin do wniesienia podania o wznowienie liczony jest od dnia dowiedzenia się przez stronę o decyzji, podczas gdy powinien być liczony dopiero od dnia dowiedzenia się o ostateczności decyzji, a art. 7, 8 i 9 Kpa poprzez skierowanie jej pisma z dnia 3 stycznia 2013 r. do rozpoznania na drogę postępowania o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania pomimo, że powinno być potraktowane jako podanie o wznowienie, co doprowadziło do jego rozpatrzenia z naruszeniem jej słusznego interesu jako strony postępowania. Skarżąca przyznaje, że o decyzji Starosty dowiedziała się 3 stycznia 2013 r., kiedy wniosła od niej odwołania będąc jednak przekonaną, że decyzja ta nie jest jeszcze ostateczna. O ostateczności decyzji dowiedziała się zaś 8 lutego 2013 r. z postanowienia Wojewody [...] odmawiającego jej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Ponownie podkreśliła, że nie rozróżnia instytucji przywrócenia terminu od wznowienia postępowania, dlatego też przy zachowaniu przepisów Kpa odpowiedniej kwalifikacji jej pisma z dnia 3 stycznia 2013 r. powinny dokonać organy przy uwzględnieniu jej słusznego interesu jako strony. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647). Zakres kontroli wyznacza art. 134 p.p.s.a., z którego wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W myśl art. 151 p.p.s.a Sąd oddala skargę w razie jej nieuwzględnienia. Poddawszy zaskarżone postanowienie ocenie legalności w zakresie wyznaczonym ww. przepisami Sąd uznał skargę za zasadną, ale tylko z przyczyn, które uwzględnił z urzędu. Okolicznością bezsporną jest fakt, że postanowieniem z dnia [...] lipca 2013 r. Starosta Powiatu [...] odmówił wznowienia postępowania na wniosek Z.G. zakończonego decyzja ostateczną Starosty powiatu [...] nr [...] z dnia [...] września 2012 r., którą udzielono Burmistrzowi [...] pozwolenia na budowę drogi publicznej ul. S. w L. Jako podstawy wznowienia skarżąca wskazała na przesłanki zawarte w art. w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. Postanowieniem z dnia [...] września 2013 r. nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy ww. postanowienie Starosty Powiatu [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie prawomocnym postanowieniem z dnia 26 marca 2014 r. odrzucił skargę na wskazane wyżej postanowienie Wojewody [...]. W aktualnie rozpoznawanej sprawie postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją Starosty Powiatu [...] z dnia [...] września 2012 r. nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę drogi publicznej ul. S. w L., zostało zainicjowane wnioskiem Z.G. z dnia 12 grudnia 2013 r. W uzupełnieniu wniosku w piśmie z dnia 28 grudnia 2013 r. skarżąca podała w sposób opisowy podstawy wznowienia a to: 1) dowody, na których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe, bowiem mapa użyta do lokalizacji drogi jest niezgodna za stanem faktycznym an gruncie, co potwierdza decyzja Głównego Geodety Kraju z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...], która stwierdza, ze faktyczny przebieg granicy działki nr 5207/1 nie był zgodny ze stanem uwidocznionym w dokumentacji; 2) decyzja została wydana w wyniku przestępstwa, bowiem ustalenie linii rozgraniczających inwestycję nastąpiło w oparciu o mapę niezgodną ze stanem prawnym i faktycznym, co spowodowało, zajecie części jej działki; 3) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu pomimo, że zwracała się do Starosty [...] o wyjaśnienie zaistniałych sprzeczności i ustalenie linii rozgraniczających inwestycję w oparciu o mapę; 4) wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi; 5) decyzja została wydana bez uzyskania wymaganego prawem innego stanowiska innego organu - tj. biura geodezji, w celu potwierdzenia granicy działki. Starosta Powiatu [...] odmówił wznowienia postępowania postanowieniem z dnia [...] lipca 2014r. nr [...] na podstawie art. 149 § 3, art. 147, art. 145 § 1 pkt 1, 2, 4, 5, 6, art. 148 k.p.a. Zaskarżonym postanowieniem Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Porównując podstawy wznowienia z postanowień Starosty Powiatu [...], a dotyczące tej samej decyzji Sąd zauważa się, że podstawy wznowienia z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. są tożsame. Na podstawie uzasadnienia postanowienia tak organu I jak i II instancji nie można ustalić, czy argumenty na ich poparcie w obydwu wnioskach o wznowienie to jest z 2013 r. i 2014 r. są takie same. Ma to istotne znaczenie z tego względu, że z tej samej przyczyny można tylko raz rozpoznawać sprawę o wznowienie postępowania, jeżeli została zakończona ostatecznym rozstrzygnięciem. Nie bez znaczenie jest więc ustalenie i ocena, czy powody wznowienia z art. 145 § 1 i 2 k.p.a. w obydwu wnioskach są takie same czy też inne, a tym samym nie powodują tożsamości sprawy administracyjnej. Rozpoznanie ponownie tej samej sprawy, która jest zakończona ostatecznym rozstrzygnięciem jest stosownie do art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. przesłanką do stwierdzenia nieważności. Zatem w przypadku, gdy postępowanie o wznowienie zostało zakończone ostatecznie nawet przez wydanie postanowieniem o odmowie wszczęcia postępowania, to w przypadku ponownego złożenia wniosku z tych samych przyczyn i przez ten sam podmiot winno zakończyć się wydaniem postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a k.p.a. Nie można bowiem dokonywać wielokrotnie oceny warunków wznowienia postępowania, które zostały już ostatecznie ocenione jak np. zachowanie terminu do wniesienie podania o wznowienie postępowania. Ponadto zakres postępowania z wniosku o wznowienie postępowania jest szerszy niż ocena przesłanek tożsamości sprawy na skutek powtórnie złożonego wniosku o wznowienie postępowania przez tę samą stronę w stosunku do tego samego rozstrzygnięcia (decyzja, postanowienie). Powyższe stanowi naruszenie art. 7 i art. 77 k.p.a. wobec niewyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy, a tym samym stan faktyczny uwzględniony do orzekania nie był ustalony w sposób niewątpliwy. Wskazane naruszenia obligowały Sąd do uwzględnienia skargi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ) p.p.s.a. Wskazania w ponownie prowadzonym postępowaniu wynikają z uzasadnienia wyroku, a ustalony stan faktyczny będzie stanowił podstawę dla przyszłego rozstrzygnięcia.