II SA/Rz 1696/15

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2016 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. oraz J. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie z ich skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2015 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku drewnianego - postanawia - odmówić przyznania wnioskodawcom prawa pomocy. J. S. i J. S. wezwani zostali do solidarnego uiszczenia kwoty 500 zł tytułem wpisu od skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku drewnianego. Odpowiadając na powyższe wymienieni złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu wskazali, że źródłem ich utrzymania jest świadczenie przedemerytalne J. S. w kwocie 875,92 zł. Wnioskodawca zaś to osoba bezrobotna, bez prawa do zasiłku. Składający wniosek zaznaczyli, że nie posiadają żadnych oszczędności, jak też jakichkolwiek cennych przedmiotów, a jedyną należącą do nich nieruchomością jest mieszkanie o pow. 51,69 m.kw. Do wspólnego gospodarstwa domowego wnioskodawcy zaliczyli także swoich synów (27 i 33 lata), wskazując, że wymienieni wyjechali poza granice kraju. Ze względu na niezwykłą lakoniczność wniosku i wiążące się z tym wątpliwości co do stanu rodzinnego i materialnego stron, wezwano je do podania uzupełniających danych w tym zakresie. Wezwanie dotyczyło mianowicie wyjaśnienia kwestii pozostawania we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z dorosłymi synami w sytuacji, gdy pozostają oni poza granicami kraju, jak również wskazania średnich miesięcznych wydatków na utrzymanie siebie i mieszkania (z wymienieniem wysokości wydatków na poszczególne opłaty), tych na leczenie (w związku z zasygnalizowaną we wniosku potrzebą w tym zakresie), z tytułu korzystania z telefonu oraz wskazania pojazdów mechanicznych i miesięcznych kosztów ich utrzymania. Ponadto, wnioskodawcy wezwani także zostali do przedłożenia wyciągów z rachunków bankowych swoich oraz ewentualnie synów, jeśli ci ostatni także tworzą wspólne z nimi gospodarstwo domowe. Wezwania powyższe doręczone zostały adresatom w dniu 5 stycznia 2016 r. Nie została na nie udzielona jakakolwiek odpowiedź, zaś w dniu 8 stycznia 2016 r. skarżący uiścili wpis od skargi. Rozpoznając żądanie stron zważono, co następuje: Wnioskodawcy domagają się zwolnienia od kosztów sądowych, które to żądanie wchodzi w skład prawa pomocy w częściowym zakresie, o czym przesądza brzmienie art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". W art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. jako przesłanka udzielenia przedmiotowego wsparcia wskazana została niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym ostatnim przepisie ustawodawca jednoznacznie zastrzegł, że to strona ubiegająca się o uczynienie w jej wypadku odstępstwa od zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowego zobligowana jest do wykazania, że jej sytuacja kwalifikuje ją do powyższego. To zatem wnioskodawca, celem uzyskania wsparcia w ramach instytucji prawa pomocy, powinien w sposób jak najbardziej szczegółowy opisać okoliczności istotne z punktu widzenia wymienionej wyżej przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Jeśli jednak jego oświadczenie nie zawiera dostatecznych danych w tym zakresie, to art. 255 P.p.s.a. daje prawo do skierowania do niego wezwania o wskazanie dodatkowych danych i nadesłanie dodatkowych dokumentów, tak by możliwe było poznanie pełnej sytuacji materialnej strony. J. S. i J. S. podali w swoim wniosku bardzo lakoniczne dane, a mianowicie tylko wysokość uzyskiwanego dochodu (która zresztą budzi wątpliwości w kontekście konieczności zaspokojenia potrzeb dwóch dorosłych osób). Nie wskazali natomiast wysokości comiesięcznych wydatków na utrzymanie siebie i mieszkania oraz ewentualnie innych. Nie wyjaśnili również podstawowej kwestii, a mianowicie ilości osób wchodzących do wspólnego z nimi gospodarstwa domowego. Nie nadesłali także wyciągów ze swoich rachunków bankowych, które miały zobrazować wielkość otrzymywanych dochodów i częściowo przynajmniej wymiar wydatków. Powyższa postawa stron pozwala na przyjęcie, że nie wykazały one, iż ich kondycja finansowa jest na tyle niekorzystna, że nie są w stanie wygospodarować kwoty na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Konkluzję tę potwierdza zresztą fakt, iż dnia 8 stycznia 2016 r. J. S. i J. S. uiścili kwotę 500 zł, warunkującą nadanie ich skardze dalszego biegu, a zatem wbrew własnym twierdzeniom udało im się pozyskać środki finansowe na powyższe. Wobec przedstawionych okoliczności, odmówiono zwolnienia wnioskodawców od kosztów sądowych na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.