II SA/Rz 17/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. S. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 21 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Rz 17/19 oddalającego skargę S. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów kopii protokołów - postanawia - odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Wyrokiem z dnia 21 maja 2019 r. sygn. akt II SA/Rz 17/19, wydanym na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę S. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów kopii protokołów. Odpis sentencji powyższego wyroku został przesłany m. in. skarżącemu i doręczony dnia 27 maja 2019 r. W dniu 8 czerwca 2019 r. (data nadania w placówce operatora pocztowego) S. S. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Jednocześnie skarżący dokonał czynności której uchybił, tj. przedłożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia ww. wyroku. W uzasadnieniu wskazał, że odpis wyroku odebrał 27 maja 2019 r. Pismo do Sądu napisał 30 maja 2019 r., jednak ze względu na stan zdrowia nie wysłał go w terminie 7 dni. Wnioskodawca do wniosku dołączył nadto kserokopię faktury VAT z 28 marca 2019 r. na zakup leków i wyjaśnił, że leki które przyjmuje nie pozwoliły mu złożyć wniosku w terminie. Dodał, że mieszka sam ok. 15 km od poczty. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Możliwość przywrócenia terminu przewiduje art. 86 § 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 – zwana dalej P.p.s.a.), który stanowi, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny jego uchybienia. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, 2 i 4 P.p.s.a.). Warunki powyższe muszą być spełnione łącznie, aby wniosek mógł zostać rozpatrzony pozytywnie. Rozpoznając przedmiotowy wniosek o przywrócenie terminu Sąd uznał, że wnioskodawca dochował terminu określonego w art. 87 § 1 P.p.s.a. Spełnił też warunek równoczesnego dokonania czynności, której termin został uchybiony. Natomiast nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu. W nauce prawa jak i orzecznictwie przyjmuje się, że usprawiedliwione przyczyny uchybienia terminu do dokonania czynności są ograniczone do okoliczności, które nie tyle utrudniają, ale faktycznie uniemożliwiają dokonanie czynności nawet przy zachowaniu największej możliwej staranności takich jak: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony przy równoczesnej niemożliwości wyręczenia się inną osobą, mylne poinformowanie strony o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia – ("Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz", pod red. T. Wosia, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis 2005 str. 333). Konieczną a zarazem podstawową przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy po stronie podmiotu dokonującego danej czynności. Tut. Sąd zauważa, że prowadzenie spraw w sformalizowanym postępowaniu sądowym wymaga od stron szczególnej staranności. Przesłanka braku winy powinna być oceniana na tle wszystkich okoliczności danej sprawy, z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy i przy rozważeniu uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (zob. postanowienie NSA z dnia 24 marca 2004 r., sygn. akt FZ 13/04). Dopiero nagłe, nie dające się wcześniej przewidzieć zdarzenie, może stanowić uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na to, że zaistniałe w sprawie uchybienie terminu było niezawinione, przemawiające za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu. W przeciwnym razie strona powinna zadbać z wyprzedzeniem o swoją sprawę (por. postanowienie NSA z dnia 26.11.2008 r., sygn. akt II OZ 1231/08). Przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonywujący uprawdopodobni brak swojej winy i wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała cały czas. O braku winy można mówić wyłącznie wtedy, gdy zachodzi przeszkoda, której strona przy użyciu największego wysiłku nie mogła usunąć. W okolicznościach sprawy takiego braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie wykazano. Argumentując wniosek skarżący wskazał, że leki, które przyjmuje oraz stan zdrowia uniemożliwiły mu dochowanie terminu. Sąd zauważa, że fakt złego stanu zdrowia uniemożliwiającego złożenie, w zakreślonym terminie, wniosku o sporządzenia uzasadnienia do wyroku nie został poparty żadnym dowodem m. in. zaświadczeniem lekarskim potwierdzającym, że w okresie od 27 maja 2019 r. (data odbioru odpisu sentencji wyroku oddalającego skargę) do 3 czerwca 2019 r. (upływ siedmiodniowego terminu na złożenie wniosku) faktycznie zły stan zdrowia uniemożliwiał wykonanie czynności (tu: sporządzenie i nadanie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku). Sąd nie kwestionuje stanu zdrowia skarżącego, jednak zwraca uwagę, że w żaden sposób nie wykazał on braku winy w niezachowaniu terminu. W szczególności nie wykazał, czy w okresie, kiedy miało miejsce uchybienie terminu był chory w stopniu uniemożliwiającym dokonanie czynności, a także nie wykazał, czy w tym czasie mógł posłużyć się inną osobą. Wprawdzie wnioskodawca wskazał, że zamieszkuje sam, jednak z dostępnych Sądowi informacji a zawartych w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy, wynika, że skarżący do członków rodziny zaliczył siostrzenicę. Skarżący nie wykazał zatem czy mógł wyręczyć się jej osobą w nadaniu w urzędzie pocztowym wniosku o sporządzenie uzasadniania, tym bardziej, że jak sam wskazał sporządził go już 30 maja 2019 r. Sąd zauważa ponadto, że dołączona do wniosku faktura na zakup leków, nie stanowi uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu do złożenia w okresie od 27 maja do 3 czerwca 2019 r. wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Dowodzi jedynie, że dnia [...] marca 2019 r. dokonano sprzedaży wymienionych w fakturze leków. Jak wyżej wskazano, prowadzenie spraw w sformalizowanym postępowaniu sądowym wymaga od stron szczególnej staranności a przesłanka braku winy powinna być oceniana z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy i przy rozważeniu uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. W ocenie Sądu niedochowanie przez skarżącego terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie jest następstwem okoliczności od niej niezależnym, lecz jest wynikiem niedostatecznej dbałości i staranności w prowadzeniu spraw. Nieprzedstawienie żadnych dokumentów potwierdzających zły stan zdrowia nie pozwala na przyjęcie, że brak winy w uchybieniu terminowi został uprawdopodobniony. Mając na uwadze powyższe Sąd, działając na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.