II SA/Rz 1726/15
PostanowienieWSA w Rzeszowie2016-08-02
Skład orzekający: AW Witek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, aby uzyskać prawo pomocy w pełnym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego odmawiające przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżąca nie wykazała w sposób niebudzący wątpliwości swojej rzeczywistej sytuacji materialno-bytowej. Nie udokumentowała stanu rachunków bankowych, źródeł finansowania wydatków ani nie wyjaśniła swojej sytuacji mieszkaniowej, co uniemożliwia stwierdzenie niemożności poniesienia nawet częściowych kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca AW wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, powołując się na niskie dochody z emerytury i konieczność pożyczania pieniędzy. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że sytuacja materialna skarżącej budzi wątpliwości i nie została wystarczająco udokumentowana. Skarżąca wniosła sprzeciw, zarzucając tendencyjne oparcie się na jej informacjach. Sąd rozpoznał sprzeciw i utrzymał w mocy postanowienie referendarza.Rozstrzygnięcie
Utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: AW Witek od postanowienia referendarza sądowego z dnia 29 czerwca 2016 r. II SA/Rz 1726/15 w przedmiocie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi AW na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w z dnia [.] września 2015 r. nr [.] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy - p o s t a n a w i a - utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy
Postanowieniem z dnia 22 marca 2016 r. II SA/Rz 1726/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zmienił postanowienie referendarza sądowego i odmówił przyznania AW prawa pomocy.
Wnioskiem z dnia 17 maja 2016 r. AW ponownie zwróciła się o przyznanie jej prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Uzasadniając zgłoszone żądanie podała, że nie stać jej na ponoszenie kosztów sądowych oraz opłacenie zawodowego pełnomocnika. Źródłem jej dochodów jest bowiem jedynie comiesięczne świadczenie emerytalne w wysokości 1037 zł. Kwota ta nie wystarcza na opłacenie kosztów leczenia i normalnej egzystencji, wobec czego jest zmuszona dodatkowo "pożyczać forsę u znajomych".
Postanowieniem z dnia 29 czerwca 2016 r. referendarz sądowy odmówił uwzględnienia żądania skarżącej argumentując, że oświadczenie o jej sytuacji materialno-bytowej w dalszym ciągu budzi uzasadnione wątpliwości. Skarżąca twierdzi bowiem, że jej comiesięczne wydatki są o ok. 250 – 300 zł większe niż uzyskiwane świadczenia emerytalne, a konieczne środki finansowe pożycza regularnie u znajomych, nie wskazując jednocześnie źródła spłaty zaciągniętych zobowiązań. Ponadto w ocenie referendarza sądowego skarżąca zmienia przedstawiane przez siebie dane na potrzeby uwzględnienia złożonego przez nią wniosku o prawo pomocy. Nie wyjaśniła również kwestii związanych z mieszkaniem położonym w [.] (Os. [.]), wyrażając zdziwienie faktem, że Sąd "interesuje się" powyższym w sytuacji, gdy nie stanowi ono jej własności. Co nie mniej istotne, wnioskodawczyni wezwana (na potrzeby rozpoznania pierwszego z wniosków o prawo pomocy) o wyciągi ze swoich rachunków bankowych wskazała tylko, że nie posiada oszczędności pieniężnych, co zdaniem referendarza nie jest równoznaczne z brakiem posiadania przedmiotowych rachunków.
W sprzeciwie od powyższego orzeczenia AW zarzuciła tendencyjne oparcie się na podanych przez nią informacjach, a w konsekwencji błędne uznanie, że nie spełnia przesłanek do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 260 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.) – dalej: "Ppsa", rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach takich wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonalność zarządzenia lub postanowienia, a Wojewódzki Sąd Administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.
Skarżąca ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (art. 245 § 2 Ppsa). W myśl zatem art. 246 § 1 pkt 1 Ppsa jej obowiązkiem było wykazanie, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie Sądu analiza wniosku skarżącej nie pozwala na przyjęcie, że wykazała ona niemożność poniesienia nie tyle pełnych, ile nawet częściowych kosztów postępowania. Tym samym zaskarżonym postanowieniem referendarz sądowy w pełni zasadnie odmówił przyznania jej wnioskowanego wsparcia.
Nie sposób bowiem przyjąć, że AW, tak w złożonym wniosku, jak i wniesionym sprzeciwie wykazała w sposób nie budzący wątpliwości swoją rzeczywistą sytuacje materialno – bytową. Nie wykazuje również woli rzetelnego wyjaśnienia wątpliwości podnoszonych (tak poprzednio, jak i obecnie) przez referendarza sądowego oraz Sąd, zbywając je ogólnikowymi odpowiedziami lub milczeniem. W szczególności wnioskodawczyni nie udokumentowała stanu rachunków bankowych, źródeł finansowania wydatków, jak również nie wyjaśniła swojej sytuacji mieszkaniowej (zamieszkiwania w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy jednoczesnym posiadaniu budynku mieszkalnego jednorodzinnego), a co za tym idzie, czy istotnie tworzy samodzielne gospodarstwo domowe. Zamiast tego zwraca uwagę na zagadnienia nie mające wpływu na ocenę zasadności złożonego przez nią wniosku, związane chociażby ze sprawnością rozpoznawania spraw przez sądy powszechne lub bezprawnym zameldowaniem nieskonkretyzowanych osób w lokalach.
Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 260 § 1 i § 2 Ppsa, Sąd utrzymał zaskarżone postanowienie referendarza sądowego w mocy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło