II SA/Rz 1759/21

WyrokWSA w Rzeszowie2022-08-02

Skład orzekający: Jerzy Solarski, Paweł Zaborniak, Karina Gniewek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obiekt budowlany o konstrukcji stalowej, z blachy falistej, wyposażony w kółka jezdne i posadowiony na płycie betonowej, który pełni funkcję garażowo-gospodarczą, może być zakwalifikowany jako tymczasowy obiekt budowlany podlegający zgłoszeniu, czy też jako budowla lub budynek wymagający pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że obiekt budowlany o opisanych cechach, mimo posiadania kółek jezdnych i niebycia trwale związanym z gruntem, nie może być traktowany jako tymczasowy obiekt budowlany podlegający jedynie zgłoszeniu. Ze względu na jego gabaryty i funkcję, nie jest to również obiekt małej architektury. Obiekt ten, ze względu na brak fundamentów i trwałych połączeń z gruntem, nie jest budynkiem, ale jego konstrukcja i przeznaczenie wskazują, że nie jest też budowlą w ścisłym tego słowa znaczeniu. Jednakże, jego budowa bez wymaganego pozwolenia na budowę (lub zgłoszenia, gdyby spełniał warunki tymczasowości) stanowi naruszenie Prawa budowlanego, co uzasadnia wstrzymanie robót i możliwość legalizacji.
Stan faktyczny
Skarżący zbudowali obiekt garażowo-gospodarczy na działce bez uzyskania pozwolenia na budowę lub dokonania zgłoszenia. Organ I instancji wstrzymał roboty budowlane. Organ II instancji, uchylając postanowienie organu I instancji, wstrzymał budowę tymczasowego obiektu budowlanego i poinformował o możliwości jego legalizacji. Skarżący kwestionowali kwalifikację obiektu, twierdząc, że nie podlega on przepisom Prawa budowlanego. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że obiekt, mimo posiadania kółek, nie spełniał warunków tymczasowego obiektu budowlanego podlegającego zgłoszeniu i wymagał pozwolenia na budowę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Paweł Zaborniak AWSA Karina Gniewek - Berezowska /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 2 sierpnia 2022 r. sprawy ze skargi D. C. i E. C. na postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia 12 października 2021 r. nr OA.7722.3.3.2021 w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych - skargę oddala - Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie (dalej: "PWINB", "organ odwoławczy") z dnia 12 października 2021 r. nr OA.7722.3.3.2021 wydane w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych. W podstawie prawnej postanowienia organ wskazał art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 735; dalej: "k.p.a.") oraz art. 48 ust. 1 pkt 1 i ust. 3, art. 48a ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r. poz. 1333 z późn. zm.; dalej: "P.b."). Jak wynika z akt sprawy, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: "PINB", "organ I instancji") wszczął z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie budowy budynku garażowo-gospodarczego na działce nr ewid. [...] w N. Po przeprowadzeniu czynności kontrolnych oraz ustaleniu, że inwestorzy E. i D.C. (dalej również jako: "skarżący") nie dokonali zgłoszenia zamiaru ww. budowy, jak również nie uzyskali pozwolenia na budowę, organ I instancji postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2021 r. nr OA-VII.5160.1.2021 wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie obiektu, informując jednocześnie o możliwości dokonania jego legalizacji. Z wydanym postanowieniem nie zgodzili się inwestorzy, podnosząc w złożonym zażaleniu, że obiekt nie jest budynkiem ani budowlą, jak również nie można zakwalifikować go do obiektów małej architektury. Zdaniem skarżących zastosowane przy obiekcie rozwiązania konstrukcyjne powodują, że nie podlega on regulacjom Prawa budowlanego, zatem nie było wymagane uzyskanie pozwolenia na jego budowę, ani też dokonanie zgłoszenia. Wskazali, że wykonana konstrukcja metalowa nie jest związana z gruntem, jest połączeniem dwóch konstrukcji oraz posiada kółka, które wprawiają obiekt w ruch. Zarzucili, że organ nie zbadał jak ostatecznie będzie wyglądał obiekt, w związku z czym nieuprawione było jego zdefiniowanie jako budowli. Rozpoznając wniesione zażalenie, organ odwoławczy ustalił, że na ww. działce istnieje obiekt budowlany, pełniący funkcję garażowo-gospodarczą, składający się z trzech pomieszczeń. Obiekt ma wymiary zewnętrzne 7,18 m x 4,93 m. Wykonany w konstrukcji stalowej, ścianki z blachy falistej i pokryciu z blachy falistej. Posiada dach jednospadowy, ze spadkiem w kierunku granicy z działką sąsiednią nr [...]. Pomieszczenie garażowe zlokalizowane po stronie południowej zamykane jest bramą rozwieraną, pomieszczenie garażowe po stronie północnej zamykane jest bramą uchylną. Środkowe pomieszczenie nie posiada zamknięcia. Pod całością obiektu wykonana jest płyta betonowa o wymiarach 5,35 m x 7,37 m i grubości około 12,00 cm, zlokalizowana w odległości od 39 cm do 54 cm od ogrodzenia betonowego. Obiekt został wyposażony w osiem kółek jezdnych o średnicy zewnętrznej 4,5 cm. Kółka zlokalizowane w narożach zewnętrznych obiektu oraz w miejscu łączeń. W ocenie PWINB ww. obiekt należało zakwalifikować do kategorii tymczasowych obiektów budowlanych, o których mowa w art. 3 pkt 5 P.b. Przedmiotowy obiekt posiada ściany i dach, nie posiada natomiast fundamentów i nie jest trwale związany z gruntem, co przesądza o tym, że obiektu nie można uznać za budynek tylko za tymczasowy obiekt budowlany. Ze względu na jego gabaryty nie sposób go również uznać za obiekt małej architektury. Organ wskazał następnie, że w świetle przepisów, budowa przedmiotowego obiektu nie została objęta wyłączeniem spod obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7, gdyż przepis ten zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, pod oznaczonymi warunkami, tymczasowe obiekty budowlane, których budowę zgłoszono z trybie art. 30 ust. 2 tej ustawy. Zatem w niniejszym przypadku konieczne było uzyskanie pozwolenia na budowę, którego inwestorzy bezspornie nie posiadają. Jednocześnie organ odwoławczy podzielił stanowisko PINB, co do możliwości dokonania legalizacji obiektu, wskazując przy tym, że konieczne jest zreformowanie sentencji postanowienia z uwzględnieniem zapisów art. 48 ust. 3 P.b. Wobec powyższego, postanowieniem z dnia 12 października 2021 r., PWINB uchylił zaskarżone postanowienie w całości i jednocześnie wstrzymał budowę tymczasowego obiektu budowlanego o funkcji gospodarczo-garażowej o wymiarach 7,18 m x 4,93 m położonego na dz. nr ewid. [...] w N., gm. [...], informując przy tym, że w terminie 30 dni od dnia wydania postanowienia inwestor, właściciel lub zarządca ww. obiektu budowlanego może złożyć wniosek o jego legalizację oraz, że w celu uzyskania decyzji o legalizacji ww. obiektu budowlanego koniecznym będzie wniesienie opłaty legalizacyjnej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżący reprezentowani przez zawodowego pełnomocnika – radcę prawnego, wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia PWINB i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, wstrzymanie jego wykonania, a także o zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania. Skarżący zarzucili organowi naruszenie art. 6, art. 9 i art. 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw nakazania wstrzymania budowy obiektu, czego konsekwencją było naruszenie zasady przekonywania. W ocenie skarżących, organ nie przeprowadził w sposób należyty postępowania wyjaśniającego, w szczególności nie wyjaśnił wszystkich okoliczności oraz podstaw i przesłanek uzasadniających wydanie postanowienia o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych, a także nie przeprowadził w sposób szczegółowy i wszechstronny postępowania dowodowego, co stanowi naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 § 1 k.p.a. Ponadto organ dopuścił się naruszenia art. 3 ust. 3 P.b. poprzez uznanie, że przepis ten znajduje zastosowanie w przedmiotowej sprawie, a także art. 48 P.b. poprzez jego zastosowanie. W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzyli zarzuty przedstawione wcześniej w odwołaniu, nie zgadzając się z dokonaną przez organ kwalifikacją obiektu. Wskazali również, że organ dokonując ustaleń z jednej strony przyjmował, że obiekt będzie budowlą, zaś z drugiej strony za PINB nadawał mu cechy budynku. W odpowiedzi na skargę PWINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Postanowieniem z dnia 11 stycznia 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329; dalej: "p.p.s.a."), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Dokonując kontroli w wyżej zakreślonych granicach Sąd nie stwierdził naruszenia prawa. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie WINB w Rzeszowie wstrzymujące E. i D.C. budowę tymczasowego obiektu budowlanego o funkcji gospodarczo-garażowej o wymiarach 7,18 x 4,93, położonego na działce nr ewid. [...] N. gm. [...] i informujące o możliwości złożenia w terminie 30 dni od dnia wydania postanowienia wniosku o legalizacje oraz o obowiązku uiszczenia opłaty legalizacyjnej. Postanowieniem tym organ II instancji uchylił postanowienie PINB, którym organ I instancji wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie budowli pełniącej funkcję budynku garażowo gospodarczego. Skarżący nie zgadzają się z kwalifikacją obiektu dokonaną, tak przez organ I, jak i II instancji. W ich ocenie konstrukcja stalowa na kołach ustawiona na powierzchni ziemi bez jakichkolwiek instalacji nie może być skalsyfikowana jako budynek, o jakim mowa w art. 3 pkt 2 P.b. Nie należy również, ze względu na funkcję, do obiektów małej architektury zdefiniowanych w art. 3 pkt 4 P.b. Nie można jej również zaliczyć do budowli o jakich mowa w art. 3 pkt 3 P.b. Zdaniem skarżących konstrukcja niepołączona trwale z gruntem, służąca do wykorzystania wedle indywidualnych potrzeb jest zwykłym urządzeniem domowym. Wobec braku kodyfikacji obiekt, co najwyżej, można potraktować jako obiekt architektury ogrodowej, bądź miejsce parkingowe, którego nie definiuje prawo budowlane. Dokonując interpretacji na korzyść, zdaniem skarżących organ powinien był przyjąć, że obiekt nie podlega reglamentacji prawa budowlanego, nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. Z akt sprawy wynika, że znajdujący się na działce obiekt został wykonany po usunięciu poprzednio wykonanych, a następnie usuniętych dwóch garaży typu blaszak – pismo PINB nr [...], protokół kontroli z [...] grudnia 2020 r. Przeprowadzone przez organ I instancji w dniu 3 marca 2021 r. oględziny oraz rozprawa administracyjna z 6 lipca 2021 r. wykazały, że na działce nr ewid. [...] w N. będącej własnością E. i D.C. znajduje się obiekt o konstrukcji stalowej, ścianach i dachu z blachy falistej o wymiarach zewnętrznych: 7,18 x 4,93. Obiekt jest podzielony na trzy osobne pomieszczenia użytkowe, o szerokości odpowiednio: 3,01 m, 1,16 m i 3,01 m i długości 4,93 m. Obiekt wyposażony jest w rynnę, którą wody opadowe są sprowadzane do zbiornika o pojemności 1 m³ stojącego przy południowo - zachodnim narożniku obiektu. Wysokość obiektu przy bramach wynosi 2,14 m, pomieszczenia środkowego 2,18 m, wysokość w najniższym miejscu waha się od 1,95 m do 1,98 m. Pomieszczenie garażowe zlokalizowane po stronie południowej jest zamykane bramą rozwieraną, po stronie północnej bramą uchylną, środkowe pomieszczenie nie posiada zamknięcia, powstało w wyniku połączenia ze sobą dwóch garaży typu blaszak, odsuniętych od siebie, przestrzeń pomiędzy nimi została wykorzystana na pomieszczenie o charakterze użytkowym. Pomieszczenie po stronie południowej posiada ocieplenie od wewnątrz ze styropianu, a w ścianie południowej i północnej zamontowane są klatki wentylacyjne. Pod całością obiektu wykonana jest płyta betonowa o wymiarach 5,35 x 7,37 m i grubości około 12 cm. Płyta zlokalizowana jest w odległości od 39 do 54 cm od ogrodzenia betonowego. Obiekt wyposażony jest w 8 kółek jezdnych o średnicy zewnętrznej 4,5 cm, które pozwalają na ruch po płycie. Kółka zlokalizowane są w narożach zewnętrznych obiektu oraz w miejscach połączeń – po obrysie. Podczas kontroli przeprowadzonej w dniu 3 marca 2021 r. garaże usytuowane były od ogrodzenia betonowego w odległości 0,60 do 0,79 m, podczas rozprawy w dniu 16 lipca 2021 r.: 0,68 do 0,47m. Ustalono, że płyta betonowa została wylana w grudniu 2020 r. między świętami Bożego Narodzenia a Sylwestrem, garaże tydzień później. Bezsporne jest, że na realizację obiektu skarżący nie otrzymali zgłoszenia ani pozwolenia na budowę. Spór sprowadza się do kwalifikacji spornego obiektu. Zatem prawidłowe zakwalifikowanie obiektu pozwoli na ocenę zachowania inwestorów czy, jak twierdzą, nie podlegało ono reżimom prawa budowlanego. Przepisy prawa budowlanego zawierają definicję obiektów budowlanych podlegających reglamentacji prawa budowlanego. I tak zgodnie z art. 3: Ilekroć w ustawie jest mowa o: 1) obiekcie budowlanym - należy przez to rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych; 2) budynku - należy przez to rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach; 2a) budynku mieszkalnym jednorodzinnym - należy przez to rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku; 3) budowli - należy przez to rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych, elektrowni wiatrowych, morskich turbin wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową; 3a) obiekcie liniowym - należy przez to rozumieć obiekt budowlany, którego charakterystycznym parametrem jest długość, w szczególności droga wraz ze zjazdami, linia kolejowa, wodociąg, kanał, gazociąg, ciepłociąg, rurociąg, linia i trakcja elektroenergetyczna, linia kablowa nadziemna i, umieszczona bezpośrednio w ziemi, podziemna, wał przeciwpowodziowy oraz kanalizacja kablowa, przy czym kable zainstalowane w kanalizacji kablowej, kable zainstalowane w kanale technologicznym oraz kable telekomunikacyjne dowieszone do już istniejącej linii kablowej nadziemnej nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego. 4) obiekcie małej architektury - należy przez to rozumieć niewielkie obiekty, a w szczególności: a) kultu religijnego, jak: kapliczki, krzyże przydrożne, figury, b) posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej, c) użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, jak: piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki; 5) tymczasowym obiekcie budowlanym - należy przez to rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, przenośne wolno stojące maszty antenowe(...) W pierwszej kolejności Sąd stwierdza, że wbrew postawionym zarzutom materiał dowodowy zebrany przez organy jest zupełny i pozwala na ocenę spornego budynku, jego kwalifikację pod względem materialnoprawnym. Przeprowadzona w dniu 3 marca 2021 r. kontrola, jak również rozprawa administracyjna z 16 lipca 2021 r. potwierdzają ustalenia dokonane przez organy. Na wstępie tych rozważań wyjaśnić również należy, że nie było sporu co do daty powstania obiektu, jak również co do ustalonej funkcji obiektu jako garażowo -gospodarczego. Wbrew postawionym przez pełnomocnika skarżących zarzutów, co do przyjętej przez organy funkcji inwestor D.C., tak podczas kontroli, jak i podczas przeprowadzonej rozprawy potwierdził, że pomieszczenia boczne służą jako garaże na maszyny rolnicze, środkowe jako pomieszczenie do trzymania śmieci. Dokonując próby klasyfikacji obiektu w oparciu o przedstawiony wyżej podział obiektów stwierdzić oczywiście należy, że obiekt nie jest obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 1 P.b., którym jest budynek, budowla bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. Przedmiotowy obiekt nie może zostać uznany za budynek ponieważ nie spełnia wymienionej w pkt 2 tego przepisu cechy związania z gruntem. Nie jest również budowlą. Należy zwrócić uwagę, że o budowli ustawodawca stanowi w art. 3 jako o części składowej obiektu budowlanego. Zgodnie z art. 3 pkt 3 budowla stanowi technicznie wyodrębnioną całość, nie będąc częścią obiektu budowlanego. W art. 3 pkt 3 in fine ustawodawca stanowi, że wymienione przykładowo budowle stanowią odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Cechą charakterystyczną budowli jest również trwałe związanie z gruntem. Nie jest także obiektem małej architektury. Definicja tego obiektu zawarta w tym przepisie nie jest zupełna. Ustawodawca użył zwrotu "w szczególności". Wspólne dla wszystkich obiektów małej architektury są ich niewielkie rozmiary oraz przeznaczenie, które powinno swoją treścią korespondować z przeznaczeniem jednej z kategorii obiektów wymienionych w art. 3 pkt 4. Innymi słowy, do tego rodzaju obiektów mogą zostać zaliczone jedynie obiekty o analogicznych właściwościach (por. wyrok NSA z dnia 17 maja 2013 r., II OSK 310/13). Dokumentacja aktowa, jak również dołączone do niej zdjęcia pozwalają z całą pewnością stwierdzić, że kontrolowany obiekt to tymczasowy obiekt budowlany, o jakim mowa w art. 3 pkt 4 P.b., a o którym całkowicie zapominają skarżący dokonując analizy cech obiektu. Stanowi wyodrębnioną całość o konstrukcji stalowej, ściany i dach wykonane zostały z blachy falistej, a zatem z wyrobów budowlanych. Wyrobem budowlanym, zgodnie z art. 2 pkt 1 u.w.b. w zw. z art. 2 pkt 1 rozporządzenia nr 305/2011 jest każdy wyrób lub zestaw wyprodukowany i wprowadzony do obrotu w celu trwałego wbudowania w obiektach budowlanych lub ich częściach, którego właściwości wpływają na właściwości użytkowe obiektów budowlanych w stosunku do podstawowych wymagań dotyczących obiektów budowlanych. Cechy tymczasowości nadają mu zamontowane kółka i wynikający z tego fakt, że obiekt nie jest trwale związany z gruntem. W tym zakresie organ II instancji dokonał prawidłowej weryfikacji stanowiska organu I instancji, który przyjął, że jest to budynek garażowo -gospodarczy, twierdząc jednocześnie, że zamontowane kółka mają charakter prowizoryczny i nie wpływają na kwalifikację tego obiektu. W zasadzie ustalenia te potwierdzają również skarżący twierdząc jednak, że ich obiekt nie podlega żadnej reglamentacji i może stać bez przeprowadzania postępowania legalizacyjnego. Odpowiedzi odnośnie legalności usytuowania obiektu należy szukać w treści art. 29 i 30 P.b. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 7 P.b.: nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce - w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Z kolei na podstawie art. 29 ust. 2 pkt 21 i 22 P.b. nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia realizacja: 21) obiektów przeznaczonych do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych, położonych na terenie budowy, oraz ustawianie barakowozów używanych przy wykonywaniu robót budowlanych, badaniach geologicznych i pomiarach geodezyjnych; 22) tymczasowych obiektów budowlanych stanowiących wyłącznie eksponaty wystawowe, niepełniących jakichkolwiek funkcji użytkowych, usytuowanych na terenach przeznaczonych na ten cel. Realizacja tego typu garaży nie będzie wymagała pozwolenia na budowę jedynie wówczas, gdy spełniać one będą warunki wynikające z treści art. 29 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy zasadnie przyjęto, że przedmiotowy obiekt nie został objęty hipotezami przepisów art. 29 ust. 2 pkt 21 i 22 Prawa budowlanego, odnoszącymi się do budowy tymczasowych obiektów budowlanych. Żadna z przesłanek wymienionych w art. 29 i art. 30 Prawa budowlanego, zwalniająca od uzyskania pozwolenia na budowę (zgłoszenia) nie zaistniała w niniejszej sprawie. Nie można przyjąć, aby omawiane w niniejszej sprawie garaże były obiektami, o jakich mowa w art. art. 29 ust. 2 pkt 22 cyt. ustawy, bowiem nie można zaliczyć go do eksponatów wystawowych, nie jest on też obiektem przeznaczonym do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych (art. 29 ust. 1 pkt 21 cyt. ustawy), jak również obiektem tymczasowym przewidzianym do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu (art. 29 ust. 1 pkt 7 cyt. ustawy). Prawidłowo również organ II instancji wywiódł, że skoro nie dokonano zgłoszenia jego realizacji to tym samym nie może on korzystać z osłabionej formy reglamentacji w postaci zgłoszenia, ponieważ nie określono terminu jego użytkowania, a przepis ten przewiduje, że zgłoszeniu podlegać będą tylko te tymczasowe obiekty budowlane, których czas użytkowania to maksimum 180 dni. Niedokonanie zgłoszenia oraz fakt, że obiekt bezspornie funkcjonuje przeszło 180 dni ( został usytuowany w styczniu 2021 r., a protokół rozprawy datowany jest na dzień 16 lipca 2021 r. co potwierdza jego usytuowanie również w tej dacie ) oznacza, że musiał podlegać reglamentacji w postaci pozwolenia na budowę. W ocenie Sądu nie ma natomiast znaczenia podnoszona przez organ I instancji kwestia powierzchni obiektu, ze wskazaniem, że przykładowo budynki gospodarce do 35 m2 nie wymagają pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenia, podczas gdy powierzchnia obiektu przekraczała 35 m². Należy pamiętać, że inwestorzy umieszczając w obiekcie kółka sami zdecydowali o jego kalifikacji jako obiektu budowlanego tymczasowego, a co za tym idzie nie ma powodów do przyjmowania innej kwalifikacji obiektu niż świadczą o nim jego cechy. Prawidłowo organ II instancji odstąpił od takiej interpretacji. Prawidłowa kwalifikacja obiektu przyczyniła się również do przyjęcia przez organ II instancji prawidłowej procedury legalizacyjnej, o której mowa w art. 48 P.b. przewidzianej dla realizacji obiektu powstałego bez wymaganego pozwolenia na budowę, którego efektem jest zaskarżone postanowienie. Należy za organem II instancji wskazać, że postępowanie legalizacyjne ma charakter dobrowolny i jest uzależnione od woli inwestora. Za prawidłowe Sąd uznaje pozostałe zamieszczone w postanowieniu rozstrzygnięcia, co do terminu złożenia wniosku o legalizację, który w związku z wniesieniem zażalenia uległ przesunięciu do daty, w której postanowienie stało się ostateczne - art. 48a ust. 3 P.b., jak również co do obowiązku uiszczenia opłaty legalizacyjnej. Treść tych obowiązków wynika wprost z art. 48 ust. 3 P.b. Mając to wszystko na uwadze Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło