II SA/Rz 1760/16

PostanowienieWSA w Rzeszowie2017-03-17

Skład orzekający: Sędzia WSA Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji zatwierdzającej projekt scalenia gruntów, złożony przez jednego z uczestników postępowania, powinien zostać uwzględniony, jeśli nie został uzasadniony i nie uprawdopodobniono wystąpienia przesłanek znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżąca nie uprawdopodobniła zaistnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dodatkowo, ze względu na liczbę uczestników scalenia, obszar gruntu objęty scaleniem oraz konieczność wyważenia interesów wszystkich stron, w tym większości akceptującej nowy porządek gruntowy, udzielenie ochrony tymczasowej nie było możliwe.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Starosty zatwierdzającą projekt scalenia gruntów. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, zarzucając naruszenie zasad postępowania, objęcie scaleniem gruntów zabudowanych oraz pogorszenie warunków gospodarowania w wyniku nowego podziału gruntów. Wniosek o wstrzymanie wykonania nie zawierał uzasadnienia.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C.P. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skarg A.G., A.O., A.K., C.P., G.Z., H.K., J.Z., K.B., K.G., K.Ś., K.B., M.P., M.S., S.P., S.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie scalenia gruntów - postanawia - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji W dniu 23 grudnia 2016 r. do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Rzeszowie wpłynęła skarga C.P. i innych skarżących na opisaną w sentencji postanowienia decyzję utrzymującą w mocy decyzję Starosty Powiatu [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] zatwierdzającą projekt scalenia gruntów wsi P., gmina [...] poszerzonego o części gruntów wsi Z., gmina [...], wsi R., gmina [...], wsi S., gmina [...] i wsi M., gmina [...]. W skardze sformułowany został wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wniosek nie zawierał uzasadnienia. Skarżąca zakwestionowała zaskarżone rozstrzygnięcie zarzucając mu naruszenie zasad postępowania administracyjnego m.in. zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, objęcie scaleniem również gruntów zabudowanych, naruszenie przepisów normujących procedurę scaleniową. Podała, że przed scaleniem posiadała gospodarstwo rolne o powierzchni 4, 42 ha, na które składały się 2 jednolite pasy ziemi, które ze względu na swój kształt, rozmiar oraz zwartość nie wymagały scalenia. W wyniku scalenia odcięto na całej długości w różnych miejscach pasy ziemi o szerokości od 2 – 6 m, co spowodowało pogorszenie warunków gospodarowania, a nawet uniemożliwiło gospodarowanie sprzętem mechanicznym, gdyż pole jest za wąskie i ma nieregularny kształt. Wskutek tego zabiegu skarżąca utraciła 15 arów gruntu. W zamian za całość utraconego gruntu w procesie scalenia otrzymała grunty całkowicie niemożliwe do uprawy ze względu na ukształtowanie rolnej (teren podmokły). W porównaniu z poprzednio posiadanymi gruntami klasy IVa i IV b które utrzymane były w dobrej kulturze rolnej, nowoprzydzielone działki nie nadają się do rolniczego użytkowania. Podniosła, że nie wyrażała zgody na zaproponowaną zmianę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej "p.p.s.a."), wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., możliwości udzielenia stronie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, chyba że ustawa szczególna wyłącza tę możliwość. Treść normatywna powyższego przepisu wskazuje, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącego wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Będące podstawą wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków są pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Szkoda, o jakiej mowa w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a., to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Obowiązkiem strony, która wnosi o udzielenie jej ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, jest przedstawienie sądowi tez, twierdzeń oraz dokumentów, które uprawdopodobnią zasadność uwzględnienia wniosku. Zdarzenia określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. odnosić należy do wszystkich, których decyzja może dotyczyć, a nie tylko skarżącego. Obowiązkiem Sądu jest wyważenie interesów wszystkich stron, także tych, które nie wniosły skargi. Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdza, że skarżąca nie wykazała, że istotnie zaistniały okoliczności uzasadniające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, takich argumentów nie dostarcza także analiza akt sprawy. Biorąc pod uwagę liczbę uczestników scalenia i obszar gruntu objęty scaleniem (liczbę działek) udzielenie ochrony tymczasowej na czas trwania postępowania sądowego nie jest możliwe. Decyzja Starosty z dnia [...] kwietnia 2016 r., opatrzona rygorem natychmiastowej wykonalności – z uwagi na terminy wykonania następnych etapów prac (zagospodarowania poscaleniowego, ujawnienie zmian w ewidencji gruntów, sporządzenia dokumentacji do ksiąg wieczystych), zawiera nie tylko rozstrzygnięcia o nowym podziale obszaru scalenia, ale też inne, np. o przeniesieniu lub wygaśnięcie prawa dożywotniego użytkowania gruntów przedscaleniowych, zniesieniu służebności, przeniesieniu obciążeń działek, zniesieniu współwłasności. Wymagała też podjęcia czynności związanych z wprowadzeniem uczestników scalenia w posiadanie wydzielonych gruntów. Według treści decyzji miało to nastąpić już w 14 dni po jej ogłoszeniu nie później niż do 30 października 2016 r. Ponadto decyzja wymagała ustalenia przez Radę Sołecką w porozumieniu z Wójtem Gminy [...] prac związanych z doprowadzeniem dróg do stanu używalności związanych z urządzeniem nowych dróg dojazdowych. Wymagała podjęcia czynności związanych z rekultywacją gruntów, budową mostków i przepisów oraz lokalnych odwodnień wzdłuż nowych dróg oraz prac związanych z utrzymaniem urządzeń melioracyjnych oraz rekultywacją gruntów. Decyzja ta stanowiła też tytuł do ujawnienia nowego stanu prawnego w księgach wieczystych. Konieczność wyważenia interesów wszystkich uczestników scalenia, w tym zdecydowanej większości, która zaakceptowała nowy porządek gruntowy nie korzystając ze środków zaskarżenia przemawiają przeciwko zasadności wniosków. Jak wynika z rejestrów szacunkowych dotyczących dawnych działek skarżącego, teren ten w części przyznano kilku innym podmiotom. Udzielenie ochrony tymczasowej w żądanym zakresie mogłoby więc zrodzić bądź pogłębić konflikt pomiędzy nimi np. na tle posiadania nieruchomości. Zwrócić należy również uwagę na to, że wnioskodawczyni nie uprawdopodobniła w dostateczny sposób możliwości zaistnienia po jego stronie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Pozostałe argumenty skargi nie mogły zaś być brane pod uwagę na obecnym etapie postępowania sądowego, bowiem wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej podlega rozpoznaniu bez badania zasadności skargi w kontekście wadliwości zaskarżonego aktu. Z podanych względów, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło