II SA/Rz 177/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Mazur - Selwa po rozpoznaniu w dniu 11 października 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu T. S. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 20 września 2018 r. w zakresie prawa pomocy dotyczącego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zastępczego wykonania obowiązku postanawia utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy. Zaskarżonym postanowieniem referendarz sądowy odmówił zmiany własnego postanowienia z dnia 12 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 177/18 utrzymanego w mocy postanowieniem WSA w Rzeszowie z dnia 6 kwietnia 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 177/18. W uzasadnieniu wskazał, że nie uległy zmianie okoliczności stanowiące podstawę poprzedniego rozstrzygnięcia. Wnioskodawczyni, tak jak poprzednio nie wyjaśniła dostatecznie swojej sytuacji majątkowej, sytuacji majątkowej pozostającego z nią we wspólnym gospodarstwie syna, a także zakresu pomocy uzyskiwanej od córki. W sprzeciwie od postanowienia wnioskodawczyni nie zgodziła się z argumentacją przedstawioną w uzasadnieniu postanowienia. Podniosła, że zawiera ona szereg bezpodstawnych twierdzeń i wniosków, które "wykrzywiają" obraz jej sytuacji majątkowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodne z art 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."): rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowienia referendarza, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie zmienia lub utrzymuje w mocy. W sprawie Sąd podziela stanowisko referendarza. W pierwszej kolejności wskazać należy, że rozpoznanie aktualnie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy odbywa się na podstawie przesłanek z art 245 i n. P.p.s.a. ocenianych przez pryzmat art 165 P.p.s.a. Po prawomocnym rozstrzygnięciu w przedmiocie prawa pomocy strona może złożyć kolejny wniosek, jednak rozpoznanie tego kolejnego wniosku nie może polegać na weryfikowaniu ocen i rozstrzygnięcia objętego wcześniejszym prawomocnym postanowieniem. Prawomocne postanowienie w tym zakresie wiąże nie tylko strony, ale i sąd. Ponowne rozstrzygnięcie w tym przedmiocie jest dopuszczalne, ale tylko z uwagi na zmianę okoliczności sprawy (zob. np. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 16 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Ol 394/14, orzeczenia.nsa.gov.pl). Wnioskodawczyni złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Poprzedni wniosek w tym przedmiocie został rozpoznany negatywnie, przez referendarza ( postanowienie z dnia 12 marca 2018 r. ) oraz Sąd ( postanowienie z dnia 6 kwietnia 2018 r.). Zgodnie z art 165 P.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W ocenie Sądu brak jest podstaw do zmiany zaskarżonego postanowienia. Tak w pierwotnym, jak i aktualnym wniosku wnioskodawczyni podniosła, że jest właścicielką domu położonego na działce o powierzchni 7a o wartości 200 tys. zł, działki rolnej o powierzchni 95 a o wartości 50.000 zł, aktualnie jej wartość określiła na 60 tys. zł , utrzymuje się z emerytury w wysokości 1.150 zł. Wielkość podanych przez nią wydatków oscyluje w przybliżonej kwocie do poprzednio podanej około 700 zł, wcześniej 600 zł, przy czym wnioskodawczyni nie podała żadnych okoliczności, które wskazywać by mogły na zwiększenie tych wydatków, kwota miesięcznych zobowiązań z tytułu należności cywilnoprawnych – około 500 zł. Aktualnie wskazała, że posiada samochód osobowy, którego wartość określiła na kwotę 3 tyś zł, oraz podała, że syn pracuje, z dołączonego zaświadczenia o zarobkach wynika, że został zatrudniony od dnia 24 kwietnia 2018 r. na umowę o pracę z tytułu czego otrzymuje dochód w wysokości 420 zł miesięcznie. Z zestawienia tych informacji wynika, że sytuacja wnioskodawczyni nie zmieniła się w sposób uzasadniający zmianę wcześniejszego postanowienia na korzyść wnioskodawczyni. Jak wyżej podkreślono, Sąd nie może ingerować w prawomocne już ustalenia poprzedniego postanowienia. W związku z powyższym zrzuty skierowane do oceny stanowiska referendarza i Sądu poprzednio orzekających w sprawie, nie mogły odnieść oczekiwanego rezultatu. Jedynie nowe fakty dotyczące zmiany sytuacji, dochodowej, majątkowej czy rodzinnej takie jak chociażby: utrata majątku, dochodu, nagła choroba związane z nią koszty stanowiłyby podstawę dokonania ponownej oceny nowo ukształtowanej sytuacji wnioskodawcy. W przeciwnym razie dotychczasowa ocena pozostaje aktualna. W niniejszej sprawie takich okoliczności nie stwierdzono. Jedyna zauważalna zmiana polegała na uzyskaniu dochodu przez syna wnioskodawczyni, pozostającego z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Sąd podziela stanowisko referendarza, że na domowniku, spoczywa obowiązek partycypowania w kosztach utrzymania, w tym również obowiązek ponoszenia kosztów związanych z prowadzeniem spawy, dotyczących wspólnych interesów. Uchybienie temu obowiązkowi nie może prowadzić do przerzucenia obowiązku na Państwo. W ocenie Sądu za zmianą postanowienia nie może również przemawiać etap na jakim znajduje się postępowanie, tj. wydanie przez sąd wyroku i prawo wniesienia skargi kasacyjnej. W ocenie Sądu koszty postępowanie, które skarżąca będzie obowiązana ponieść w porównaniu do wysokości kosztów postępowania na etapie rozpoznawania pierwotnego wniosku nie dezaktualizują dotychczas dokonanej oceny. Poprzednie koszty, które wnioskodawczyni była obowiązana ponieść i które de facto poniosła to wpis od skargi w kwocie 100 zł oraz opłata kancelaryjna od uzasadnienia, także w kwocie 100 zł. Aktualnie wpis od skargi kasacyjnej to również kwota 100 zł oraz wynagrodzenie fachowego pełnomocnika, które skarżąca na podstawie umowy może uzależnić od wyniku sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art 260 § 1 i 3 w zw. z art 165 i art 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a.