II SA/Rz 181/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk WSA Maciej Kobak /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2019 r. sprawy ze skargi L. S. na decyzję Rektora Uniwersytetu [....] z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy doktorantów -skargę oddala- Przedmiotem skargi L. S. (dalej w skrócie: "skarżący") jest decyzja Rektora Uniwersytetu [...] (dalej w skrócie: "Rektor") z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...], o utrzymaniu w mocy decyzji Kierownika Studiów Doktoranckich na Uniwersytecie [...] z dnia [...] października 2018 r. wydanej w przedmiocie skreślenia z listy doktorantów. Kwestionowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym. Decyzją z dnia [...] października 2018 r. Kierownik Studiów Doktoranckich na Uniwersytecie [...] działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm – dalej w skrócie: "k.p.a."), art. 197 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2183 i 2201 z późn. zm. – dalej w skrócie: "p.s.w."), art. 279 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1669) oraz § 26 Regulaminu Studiów Doktoranckich na Uniwersytecie [...] z dnia [...] marca 2015 r. z późn. zm. – skreślił skarżącego z dniem 24 października 2018 r. z listy doktorantów szóstego semestru III roku 2017/2018 studiów stacjonarnych III stopnia w dyscyplinie: socjologia na Wydziale Socjologiczno- Historycznym z powodu niewypełniania zadań przewidzianych w programie studiów oraz niezrealizowania obowiązków dydaktycznych i organizacyjnych. W uzasadnieniu decyzji Kierownik Studiów Doktoranckich na Uniwersytecie [...] wyjaśnił, że skarżący nie zaliczył szóstego semestru studiów. Po rozpoznaniu odwołania skarżącego, Rektor decyzją z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 196 ust. 6, art. 197 ust. 4 oraz art. 207 p.s.w. w zw. z art. 279 ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce w zw. z § 24 ust. 1 pkt 7 oraz § 26 ust. 1 pkt 1, 2 i 6 Regulaminu Studiów Doktoranckich na Uniwersytecie [...] (stanowiącym załącznik do Uchwały Senatu nr [...] z dnia [...] marca 2015 r. w sprawie Regulaminu Studiów Doktoranckich na Uniwersytecie [...]) – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Rektor wyjaśnił, że zgodnie z § 26 ust. 1 pkt 1, 2 i 6 Regulaminu Studiów Doktoranckich na Uniwersytecie [...], doktorant może zostać skreślony z listy uczestników studiów doktoranckich w przypadku: niewypełnienia zadań przewidzianych w programie studiów (tj. uczestniczenie w zajęciach obowiązkowych, odbywania praktyk, otwarcia przewodu doktorskiego itp.), nierealizowania powierzonych mu obowiązków dydaktycznych i organizacyjnych. Rektor stwierdził, że skarżący nie wypełnił ww. obowiązków, a także zadań przewidzianych w programie studiów, tj. otwarcia przewodu doktorskiego. Zgodnie bowiem z § 24 pkt 5 Regulaminu Studiów Doktoranckich doktoranci mają obowiązek otwarcia przewodu doktorskiego nie później niż do końca trzeciego roku studiów. Rektor wskazał, że skarżący nie zaliczył w terminie tj. do dnia 19 września 2018 r. sesji egzaminacyjnej oraz nie wywiązał się z obowiązku otwarcia przewodu doktorskiego, co jest wystarczającą podstawą do skreślenia go z listy doktorantów. Odnosząc się do zarzutów odwołania Rektor stwierdził, że nie mogą one być podstawą uzasadniającą niewywiązywania się z obowiązków doktoranta wynikających z Regulaminu Studiów Doktoranckich w Uniwersytecie [...]. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Rektora, oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika Studiów Doktoranckich. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał na swoją trudną sytuację majątkową, zarzucił Rektorowi niewywiązanie się z umowy cywilnej o świadczenie usług dydaktycznych, finansowanych z budżetu państwa, zakwestionował również stanowisko, iż nie wywiązywał się należycie z obowiązków doktoranta, w tym otwarcia przewodu doktorskiego. W odpowiedzi na skargę Rektor wniósł o jej oddalenie. Rektor wskazał, że do zakończenia semestru letniego roku akademickiego 2017/2018 będącego dla Skarżącego terminem końcowym szóstego semestru studiów, który to termin został ustalony na podstawie Zarządzenia nr [...] Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. w sprawie organizacji roku akademickiego 2017/2018, skarżący zgodnie z § 18 Regulaminu Studiów Doktoranckich na Uniwersytecie [...] z dnia [...] marca 2015 r. zobowiązany był do złożenia sprawozdania z wykonania obowiązków w danym roku, opinii opiekuna naukowego o postępach naukowych i postępach w przygotowaniu pracy doktorskiej, indeksu z wpisami wymaganymi przez plan i program studiów. Ponadto skarżący na podstawie § 24 ust. 1 pkt 5 Regulaminu Studiów Doktoranckich na Uniwersytecie [...], zobowiązany był do otwarcia przewodu doktorskiego nie później niż do końca trzeciego roku studiów, tj. do zakończenia szóstego semestru studiów. Skarżący złożył dokumenty do otwarcia przewodu doktorskiego, jednakże wniosek nie spełniał wymagań formalnych wymaganych do otwarcia przewodu doktorskiego i braki te pomimo poinformowania skarżącego o tym fakcie nie zostały uzupełnione. Skarżący nie przedłożył wykazu opublikowanych prac naukowych oraz informacji o działalności popularyzującej naukę, opinii opiekuna naukowego zawierającej krótką charakterystykę pracy doktorskiej wraz z deklaracją podjęcia się obowiązków promotora, oraz nie posiadał wydanej lub przyjętej do druku publikacji naukowej w formie książki lub wydanej co najmniej jednej publikacji naukowej w recenzowanym czasopiśmie naukowym wymienionym w wykazie czasopism naukowych ogłaszanym przez ministra właściwego do spraw nauki lub w recenzowanych materiałach z międzynarodowej konferencji naukowej, które były wymagane zgodnie z działem I pkt 1 lit. c, pkt 1 lit. e, i pkt 2.1 Regulaminu przeprowadzania czynności w przewodach doktorskich na Wydziale Socjologiczno-Historycznym [...] z dnia [...] września 2017 r. Rektor stwierdził więc, że skarżący nie wywiązał się z powyższych obowiązków, dlatego też w oparciu o § 26 Regulaminu Studiów Doktoranckich na Uniwersytecie [...], decyzją z dnia [...] października 2018 r. Kierownik Studiów Doktoranckich Uniwersytetu [...] skreślił Skarżącego z listy doktorantów szóstego semestru III roku 2017/2018 studiów stacjonarnych III stopnia w dyscyplinie socjologia na Wydziale Socjologiczno-Historycznym Uniwersytetu [...], z uwagi na niewypełnianie zadań przewidzianych w programie studiów oraz niezrealizowanie obowiązków dydaktycznych i organizacyjnych, poprzez nie zaliczenie szóstego semestru studiów, która to decyzja została następnie utrzymana w mocy na podstawie decyzji Rektora z dnia [...] grudnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna i jako taka podlega oddaleniu. 1. Sąd potwierdza ocenę organów, że podstawę prawną decyzji powinny stanowić przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym. Stosownie bowiem do postanowień art. 279 ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce studia doktoranckie rozpoczęte przed rokiem akademickim 2019/2020 prowadzi się na zasadach dotychczasowych, jednak nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2023 r. W sprawie nie ma sporu, że skarżący rozpoczął studia doktoranckie wcześniej niż w roku akademickim 2019/2020, co potwierdza prawidłowość walidacji wyżej powołanej reguły intertemporalnej. 2. Stosownie do postanowień art. 197 p.s.w. doktorant jest obowiązany postępować zgodnie z treścią ślubowania i regulaminem studiów doktoranckich. Przepis art. 189 ust. 2 stosuje się odpowiednio – ust. 1. Do podstawowych obowiązków doktorantów, poza obowiązkami określonymi zgodnie z ust. 1, należy realizowanie programu studiów doktoranckich, w tym prowadzenie badań naukowych i składanie sprawozdań z ich przebiegu – ust. 2. Doktoranci, którzy nie wywiązują się z obowiązków, o których mowa w ust. 1 i 2, mogą zostać skreśleni z listy uczestników studiów doktoranckich. Decyzję o skreśleniu podejmuje kierownik studiów – ust. 4. Od decyzji, o której mowa w ust. 4, służy odwołanie odpowiednio do rektora albo dyrektora jednostki naukowej prowadzącej studia. Decyzja rektora albo dyrektora jednostki jest ostateczna – ust. 5. Odpowiednie stosowanie art. 189 ust. 2 p.s.w. pozwala wywieść, że student studiów doktoranckich jest obowiązany w szczególności do: 1) uczestniczenia w zajęciach dydaktycznych i organizacyjnych zgodnie z regulaminem studiów; 2) składania egzaminów, odbywania praktyk i spełniania innych wymogów przewidzianych w planie studiów; 3) przestrzegania przepisów obowiązujących w uczelni. Regulamin studiów doktoranckich – adekwatnie do rygorów przewidzianych w art. 196 ust. 2 p.s.w. - uchwala w uczelni senat, a w jednostce naukowej - rada naukowa, co najmniej na pięć miesięcy przed rozpoczęciem zajęć. Regulamin studiów doktoranckich określa organizację i tok studiów doktoranckich w zakresie nieuregulowanym w ustawie oraz w odrębnych przepisach. 3. Stosownie do postanowień § 24 ust. 1 Regulaminu Studiów Doktoranckich na Uniwersytecie [...] z dnia [...] marca 2015 r. z późn. zm. uczestnicy studiów doktoranckich mają obowiązek: 1) terminowego ukończenia studiów zakończonych obroną rozprawy doktorskiej, 2) postępowania zgodnie ze złożonym ślubowaniem, jak również do sumiennego realizowania programu studiów doktoranckich,3) przestrzegania postanowień niniejszego Regulaminu, 4) przestrzegania przepisów wewnętrznych obowiązujących w uczelni, 5) otwarcia przewodu doktorskiego nie później niż do końca trzeciego roku studiów, a w przypadku studiów doktoranckich trwających krócej nie później niż do końca przedostatniego semestru studiów, 6) udziału w pracach organizacyjnych, dydaktycznych i naukowych jednostki, w której są prowadzone studia doktoranckie, realizowanie studiów doktoranckich w tym prowadzenie badań naukowych i składanie sprawozdań z ich przebiegu, 7) terminowego składanie egzaminów i zaliczeń, odbywania praktyk w formie zajęć dydaktycznych i innych wymogów przewidzianych w programie studiów, 8) składania potwierdzonych przez opiekuna naukowego lub promotora okresowych sprawozdań z wykonywanych obowiązków oraz osiągnięć naukowych i innych - w wyznaczonym terminie, 9) wywiązywania się z umowy o warunkach odpłatności za świadczone usługi, 10) dbania o dobre imię Uniwersytetu [...]. Po myśli § 26 Regulaminu Studiów Doktoranckich Doktorant może zostać skreślony z listy uczestników studiów doktoranckich w przypadku: 1) niewypełniania zadań przewidzianych w programie studiów (tj. uczestniczenie w zajęciach obowiązkowych, odbywanie praktyk, otwarcie przewodu doktorskiego itp.), 2) nierealizowania powierzonych mu obowiązków dydaktycznych i organizacyjnych, 3) nieprzestrzegania przepisów obowiązujących w Uniwersytecie [...], 4) ukarania doktoranta karą dyscyplinarną wydalenia z Uniwersytetu, 5) niewywiązanie się z umowy o warunkach odpłatności za świadczone usługi edukacyjne, 6) niewywiązaniu się z obowiązku otwarcia przewodu doktorskiego w terminie ustalonym w programie studiów doktoranckich i nieprzekraczającym ustaleń niniejszego regulaminu, 7) otrzymania negatywnej opinii opiekuna naukowego. 4. Z materiału zgromadzonego w sprawie wynika, że skarżący: - nie zaliczył VI semestru studiów doktoranckich w terminie, to jest do dnia 19 września 2018 roku – zakończenie letniej sesji egzaminacyjnej poprawkowej – zgodnie z zarządzeniem Rektora [...] z [...] czerwca 2017 roku nr [...] – naruszenie § 24 ust. 1 pkt 7 regulaminu studiów; - nie otworzył przewodu doktorskiego do końca trzeciego roku studiów doktoranckich, to jest do dnia 30 września 2018 roku – naruszenie § 24 ust. 1 pkt 7 regulaminu studiów. Powyższe okoliczności, wobec jednoznacznej treści § 26 ust. 1 pkt 1, 2 i 6 regulaminu studiów doktoranckich, niewątpliwie stanowią podstawę do skreślenia skarżącego z listy studentów studiów doktoranckich. Sąd zgadza się ze stanowiskiem organu, prezentowanym w odpowiedzi na skargę, że z chwilą akcesu na studia doktoranckie, doktorant z mocy własnej decyzji wiąże się wewnątrzzakładowymi regulacjami, stanowiącymi źródło jego praw i obowiązków, jako użytkownika zakładu. To na doktorancie ciąży obowiązek realizacji nałożonych na niego obowiązków w tym i takich, które sprowadzają się do właściwego zorganizowania sobie terminów złożenia egzaminów, przedstawienia sprawozdania z przebiegu studiów doktoranckich i pracy naukowej, tak aby nie doszło do naruszenia postanowień planu i regulaminu studiów doktoranckich. W toku rozprawy skarżący przyznał, iż nie wiedział, kto wydaje oświadczenie o podjęciu się promotorstwa w przewodzie doktorskim, które jest niezbędne do jego wszczęcia, podobnie jak nie był w stanie odpowiedzieć, czy publikacja artykułu jest niezbędna do zaliczenia IV semestru studiów doktoranckich. W tym stanie rzeczy Sąd skargę oddalił – art. 151 P.p.s.a.