II SA/Rz 187/08

PostanowienieWSA w Rzeszowie2008-06-19

Skład orzekający: AWSA Magdalena Józefczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik postępowania na podstawie art. 33 § 2 P.p.s.a., jeśli wykaże jedynie interes faktyczny, a nie prawny?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika na podstawie art. 33 § 2 P.p.s.a. może zostać dopuszczona jedynie osoba, która wykaże istnienie interesu prawnego, a nie jedynie interesu faktycznego. Interes prawny musi mieć swoje źródło w przepisach prawa materialnego, na których oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie w subiektywnym odczuciu strony. Wnioskodawczyni nie wykazała takiego interesu, dlatego jej wniosek został oddalony.
Stan faktyczny
Gmina wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, utrzymującą w mocy decyzję Starosty o odmowie dokonania zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków wsi O. gm. W. polegających na ujawnieniu parceli gruntowej nr 4019. M. G. złożyła wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika, wskazując, że jest właścicielką działki sąsiadującej z drogą stanowiącą przedmiot sporu i korzysta z tej drogi. Sąd rozpoznał wniosek M. G. na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono dopuszczenia M. G. do udziału w postępowaniu w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: AWSA Magdalena Józefczyk po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2008 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w sprawie ze skargi Gminy na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] stycznia 2008r., znak [...] w przedmiocie odmowy dokonania zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków - postanawia - odmówić dopuszczenia M. G. do udziału w postępowaniu w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. Przedmiotem skargi Gminy jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] stycznia 2008r., znak: [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty z dnia [...] listopada 2007r., nr [...] o odmowie dokonania zmian w części graficznej i opisowej operatu ewidencji gruntów i budynków wsi O. gm. W. polegających na ujawnieniu parceli gruntowej nr 4019. W dniu 30 maja 2008r. do tut. Sądu wpłynęło pismo M. G. w którym zawarła ona wniosek o dopuszczenie do udziału w przedmiotowej sprawie w charakterze uczestnika postępowania. W jego uzasadnieniu podała, iż jest właścicielką działki o nr ewid. 1594/2. Odcinek drogi będący przedmiotem sporu przebiega obok działek M. K., S. P., J. D. i S. G., a ona korzysta z tej drogi dojeżdżając do swojego domu. Wskazała, iż w latach 1963 – 1966 obok starych domów zbudowane zostały nowe domy na działkach o nr ewid. 1594/1, 1594/2, 1600. Inwestycje te wykonywane były na podstawie zezwolenia wydanego przez uprawniony organ. Dojazd odbywał się drogą, która była własnością Gminy (Skarbu Państwa). Sporny odcinek drogi, jak napisała sama wnioskodawczyni "traktowany był przez władze gminy po macoszemu", a obowiązek utrzymania jej (drogi) ciążył na samych mieszkańcach. W czynie społecznym wspólnie remontowali tę drogę. W 2003r. Gmina wprowadzając nazwy ulic, zobowiązała mieszkańców do wymiany dokumentów. Właścicielka działki nr ewid. 1597 wskazała, iż na mapie ewidencyjnej nie ma "spornego odcinka drogi" i zagrodziła przejazd tą drogą. M. G. wskazała, iż na odszukanej przez nią mapie katastralnej, synchronizacyjnej oraz wykazie zmian widniała droga nr 4019 Lwh 132 a jej właścicielem była Gmina O. Na podstawie tych dokumentów Gmina złożyła pozew do Sądu w K., jednakże został on oddalony. Obecnie droga fizycznie istnieje, ale jej stan prawny od lat 70 – tych ubiegłego wieku tj. od przeprowadzanych uwłaszczeń jest nieuregulowany. Droga ta nie została uwłaszczona oraz przypisana do przylegających działek, nikt nie płaci też podatku. Błąd leży po stronie geodety, który nie naniósł jej na nową mapę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje: Stosownie do treści art. 32 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a. w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi. Nadto zgodnie z art. 33 P.p.s.a. oprócz stron w postępowaniu mogą brać udział uczestnicy, przy czym ustawa wyróżnia dwie kategorie tych osób tj. : uczestników na prawach strony (§ 1 cyt. art.) oraz pozostałych uczestników (§2). Obie te kategorie uczestników, zgodnie z art. 12 P.p.s.a. traktuje się jak strony postępowania. Do pierwszej z grup ustawa zalicza osoby, które brały udział w postępowaniu administracyjnym, nie wniosły skargi a wynik postępowania sądowego dotyczy ich interesu prawnego. Do drugiej zaś grupy należą osoby, które nie brały udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy ich interesu prawnego, a także organizacja społeczna, w rozumieniu art. 25 § 4 P.p.s.a., występująca w sprawie innych osób, jeżeli sprawa ta dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Różnica w uprawnieniach osób należących do tych grup dotyczy sposobu dopuszczenia do udziału w postępowaniu, w stosunku do uczestników na prawach strony – z mocy prawa, wobec pozostałych uczestników – na wniosek – (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Nizgódka–Medek, Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi – Komentarz, str. 85). Przesłanką dopuszczenia do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika, o jakim mowa w art. 33 § 2 P.p.s.a. jest wykazanie po stronie zgłaszającego wniosek interesu prawnego. W orzecznictwie i piśmiennictwie przyjmuje się, że o tym czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjny ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny a nie interes faktyczny – zob. cyt. wyżej Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Nizgódka–Medek, str. 86. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 15.04.1993r., sygn. I SA 1719/92 wskazał, iż interes prawny jest kategorią normatywną, mającą swe źródło w przepisach regulujących sposób załatwienia sprawy i stanowiących podstawę prawną jej rozstrzygnięcia, zarazem ściśle związaną z przedmiotem prowadzonego postępowania (OSP 1994/10 poz. 199). Natomiast WSA w Warszawie w wyroku z dnia 1.12.2004r, sygn. II SA 4537/03 podniósł, iż stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy (decyzja administracyjna) może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Interes taki powinien być bezpośredni, konkretny, realny i znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, które uzasadniają zastosowanie normy prawa materialnego. Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest stan, w którym obywatel wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającego stanowić podstawę skutecznego żądania – por. wyrok NSA z 22.02.1984r., sygn. I SA 1748/83 opubl. w systemie informacji prawniczej – LexPolonica nr 332569. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy, Sąd dokonując oceny uprawnień M. G., doszedł do przekonania, iż wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika nie zasługuje na uwzględnienie. Wnioskodawczyni nie wskazała konkretnych przepisów prawa, które uzasadniałyby istnienie po jej stronie interesu prawnego. Skarga Gminy w przedmiotowej sprawie dotyczy odmowy dokonania zmian w części graficznej i opisowej operatu ewidencji gruntów i budynków we wsi O. gm. W. a polegających na wyodrębnieniu gruntu odpowiadającego parceli gruntowej nr 4019. Parcela ta, stanowiąca drogę dojazdową do nieruchomości o nr ewid. 1597 (własności M. K.), 1596/1 (własności J. D.), 1596/2 i 1595 (własności S. P.), 1592 (własności S. G.), w trakcie prowadzonego na terenie wsi O. uwłaszczenia przy zakładaniu ewidencji gruntów została włączona do ww. działek. M. G. uzasadniając swój wniosek wskazała, iż droga odpowiadająca parceli gruntowej nr 4019 fizycznie istnieje, a ona korzysta z tej drogi dojeżdżając do swojego domu. Sąd uznał, iż po stronie wnioskodawczyni występuje co najwyżej interes o charakterze faktycznym. Żaden bowiem przepis prawa materialnego nie uprawnia ww. do wystąpienia z przedmiotowym żądaniem w stosunku do organu administracji publicznej. W postępowaniu w przedmiocie wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów stroną będzie tylko ta osoba, która posiada uprawnienia do gruntu objętego ww. zmianami (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 6.03.2006r., sygn. IV SA/Wa 2170/05, opubl. w systemie informacji prawniczej LEX nr 222265). Biorąc pod uwagę powyższe oraz dokonując analizy wniosku M. G. pod kątem zaistnienia przesłanek z art. 33 § 2 P.p.s.a. Sąd uznał, iż wnioskodawczyni nie wykazała, że posiada interes prawny, który uzasadniałby dopuszczenie jej do udziału w niniejszym postępowaniu i działając na podstawie wyżej powołanego przepisu orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło