II SA/Rz 191/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Krystyna Józefczyk Sędziowie WSA Robert Sawuła WSA Joanna Zdrzałka /spr./ Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 18 lipca 2008 r. sprawy ze skargi T. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego -skargę oddala- II SA/Rz 191/08 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. Nr [...] Wójt Gminy, po rozpatrzeniu wniosku z [...].11.2005 r., przyznał T. W. zasiłek pielęgnacyjny na okres od 1.11.2005 r. do 31.01.2006 r. i od 1.03.2006 r. do 31.08.2006 r. w wysokości 144 zł miesięcznie oraz od 1.09.2006 r. do 31.10.2006 r. i od 1.12.2006 r. do 31.08.2008 r. w wysokości 153 zł miesięcznie. W uzasadnieniu wskazał, że powodem nieprzyznania zasiłku za miesiące luty i listopad 2006 r. jest fakt przebywania wnioskodawcy w tych okresach w zakładzie karnym, co wynika z zaświadczenia Posterunku Policji w N. Po myśli art. 3 pkt 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych jest to instytucja zapewniająca całodobowe utrzymanie, a zgodnie z art. 16 ust. 5 tej ustawy zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie przebywającej w takiej instytucji. W piśmie z dnia [...].08.2007 r. nazwanym "odwołanie" skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, za pośrednictwem Wójta Gminy, T. W. wskazał, iż wydana decyzja jest dla niego krzywdząca, albowiem przyznany zasiłek powinien być wypłacony od. 1.06.2005 r. z należnymi odsetkami. Zakwestionował też nieprzyznanie zasiłku za miesiące luty i listopad 2006 r. oraz za okres 2-letni od 1.06.2000 r. Po rozpatrzeniu tego pisma Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] października 2007 r. Nr [...] uznało się niewłaściwym w sprawie ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego przyznanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. i przekazało sprawę do załatwienia Wójtowi Gminy. Powołując się na analizę treści pisma Kolegium uznało, że należy je potraktować jako wniosek o uzupełnienie decyzji, albowiem T. W. nie kwestionuje faktu przyznania mu zasiłku, a jedynie żąda ustalenia prawa do niego w innych okresach. Organem właściwym do uzupełnienia decyzji w trybie art. 111 § 1 k.p.a. jest organ, który wydał decyzję w I instancji, a zatem na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. konieczne jest przekazanie mu sprawy w drodze postanowienia. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2007 r. Wójt Gminy wszczął postępowanie w sprawie ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego dla T. W. na podstawie pisma z [...].08.2007 r., a następnie postanowieniem z dnia [...] grudnia 2007 r. Nr [...] zawiesił to postępowanie w oparciu o art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. i art. 101 w zw. z art. 123 k.p.a., wskazując przy tym na złożone zażalenie i toczące się przed SKO postępowanie związane z wydaną wcześniej decyzją z dnia [...].08.2007 r. dotycząca przyznania zasiłku pielęgnacyjnego. W zażaleniu złożonym na to postanowienie T. W. zarzucił celowe opóźnianie rozpoznania sprawy przyznania mu zasiłku. Po rozpoznaniu tego zażalenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008 r. Nr [...] uchyliło postanowienie organu I instancji w całości i umorzyło postępowanie w sprawie zawieszenia postępowania dotyczącego ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego na wniosek złożony przez T. W. W podstawie prawnej Kolegium powołało art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. i art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że będący podstawą prawną zaskarżonego postanowienia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. obliguje organ do zawieszenia postępowania, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji uzależnione jest od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W rozpatrywanej sprawie nie zaistniała jednak konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, ponieważ taki charakter mają tylko kwestie materialnoprawne, a wydanie rozstrzygnięcia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekającego o uznaniu się niewłaściwym w sprawie i przekazaniu sprawy do załatwienia innemu organowi ma charakter procesowy. Zgodnie z przytoczonymi poglądami doktryny kwestia prejudycjalna nie może mieć charakteru procesowego. Brak było zatem podstaw do zawieszenia postępowania. Ponadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu [...] grudnia 2007 r. wydało postanowienie Nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie własne z dnia [...] października 2007 r. o uznaniu się niewłaściwym w sprawie ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego, czego skutkiem jest konieczność rozpoznania przez Wójta Gminy wniosku T. W. Tego rodzaju sytuacja powoduje bezprzedmiotowość postępowania, co zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. skutkowało umorzeniem postępowania organu I instancji. Postanowienie to zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie T. W., nie wskazując kierunku jego weryfikacji. Skarżący podkreślił swoje niezadowolenie z wydanego aktu, który nic nie wnosi do sprawy, i "nie przyznaje pieniędzy należnych od 1.06.2000 r.". Podobnie jak w zażaleniu wskazał, że wydane postanowienia jedynie opóźniają wypłacenie należnego mu zasiłku pielęgnacyjnego z odsetkami, a dokumenty przedstawiane przez skarżącego są niszczone i fałszowane. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację będącą podstawą wydania zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontrola zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny sprowadza się do badania go pod względem legalności czyli zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) – zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy zaskarżony akt narusza prawo w sposób określony w ostatnio cytowanej ustawie. W przypadku zaskarżenia decyzji lub postanowienia Sąd zobowiązany jest zgodnie z art. 145 P.p.s.a. do ich uchylenia - jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy – lub do stwierdzenia nieważności takiej decyzji lub postanowienia, jeśli zachodzą przesłanki przewidziane w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Przedmiotem kontroli Sądu, wyznaczonym granicami sprawy, jest kwestia zawieszenia postępowania. Zaskarżone postanowienie organu odwoławczego uchylające postanowienie organu I instancji i umarzające postępowanie w sprawie zawieszenia postępowania wydane zostało w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.. Przepis ten umożliwia organowi odwoławczemu rozstrzygnięcie o charakterze kasacyjnym, w sytuacji, gdy postępowanie przed organem I instancji stało się bezprzedmiotowe. Wydając tego rodzaju rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że przyjęta przez Wójta Gminy za podstawę zawieszenia okoliczność złożenia przez skarżącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy uznania się Kolegium niewłaściwym i przekazaniu sprawy do rozpatrzenia Wójtowi Gminy, nie stanowi przesłanki zawieszenia postępowania określonej w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. (gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd). Kolegium wyraziło przy tym pogląd, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu powołanego przepisu jest tylko zagadnienie prawne o charakterze materialnym, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu i zagadnienie to może być odrębnym przedmiotem postępowania przed takim organem lub sądem. Kwestia prejudycjalna nie może mieć charakteru procesowego, a taki właśnie charakter ma kwestia dotycząca właściwości organu w sprawie głównej, tj. dotyczącej przyznania zasiłku pielęgnacyjnego. Sąd pogląd ten podziela, podobnie jak uznanie przez organ odwoławczy, że postępowanie w sprawie zawieszenia postępowania dotyczącego ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego dla T. W. stało się bezprzedmiotowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznało wniosek skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy uznania się za niewłaściwe i ostatecznie rozstrzygnęło kwestię swojej niewłaściwości postanowieniem z dnia [...].12.2007 r. W tej dacie postanowienie Wójta Gminy z dnia [...].12.2007 r. o zawieszeniu postępowania nie było jeszcze ostateczne, tzn. biegł termin do złożenia na nie zażalenia. Zażalenie takie skarżący wniósł [...].12.2007 r. Przed tą datą nastąpiło zatem ostateczne rozstrzygnięcie kwestii właściwości (wydanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowienia Nr z dnia [...].12.2007 r. utrzymującego mocy postanowienie własne o uznaniu się niewłaściwym i przekazaniu sprawy do rozpatrzenia Wójtowi Gminy). Ta okoliczność uzasadnia pogląd, że postępowanie dotyczące zawieszenia postępowania w sprawie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego stało się bezprzedmiotowe, a bezprzedmiotowość ta zaistniała jeszcze w toku postępowania przed organem instancji. W sytuacji stwierdzenia takiej bezprzedmiotowości zasadnym było skorzystanie przez organ z możliwości rozstrzygnięcia przewidzianej w art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., tj. uchylenie postanowienia organu I instancji w całości i umorzenie postępowania. Mając na względzie przytoczone na wstępie uwagi dotyczące kontroli legalności i jej granic, Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie jest obarczone naruszeniami prawa, które skutkowałyby jego uchyleniem i w oparciu o art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.