II SA/Rz 194/15
PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-02-20
Skład orzekający: Agata Kosowska-Dudzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżącej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla swojego utrzymania, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, nawet jeśli wpis od skargi jest stosunkowo niski?Ratio decidendi
Tak, skarżącej powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Nawet niski wpis od skargi może być dla osoby w trudnej sytuacji finansowej niemożliwy do uiszczenia bez negatywnych konsekwencji dla jej podstawowych potrzeb.Stan faktyczny
Skarżąca Z. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego odmawiające wydania zaświadczenia. Skarżąca wskazała, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie posiada dochodów poza dodatkami mieszkaniowym i energetycznym, utrzymuje się z pomocy znajomych i paczek żywnościowych, a jej jedynym majątkiem jest współwłasność mieszkania o powierzchni 44 m.kw.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2015 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie z jej skargi na postanowienie Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia - postanawia - przyznać skarżącej prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych.
Do skargi na postanowienie Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego [...] Z. K. dołączyła urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy – PPF, w którym zaznaczyła, że ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazała, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Nie posiada jakichkolwiek dochodów poza dodatkiem mieszkaniowym i "energetycznym". Dlatego też utrzymuje się ze wsparcia znajomych oraz paczek żywnościowych otrzymywanych z Banku Żywności. Jedyny jej majątek to mieszkanie o powierzchni 44 m.kw., którego jest współwłaścicielką.
Żądanie strony zasługuje niewątpliwie na uwzględnienie. Prawo pomocy to instytucja stanowiąca odstępstwo od zasady odpłatności postępowania sądowego. Wyrażający tę zasadę art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a." stanowi, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Udzielane w ramach prawa pomocy wsparcie od Państwa służy zapewnieniu możliwości realizacji na drodze sądowej swoich praw osobom, które obiektywnie nie mają możliwości partycypowania w kosztach postępowania. Częściowe prawo pomocy, a o takie ubiega się skarżącą wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych, przyznawane jest stronie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Dane przedstawione przez Z. K. wskazują na potrzebę jej wsparcia ze środków publicznych. Wprawdzie bowiem wpis od skargi wymienionej, który warunkuje nadanie tej skardze dalszego biegu wynosi tylko 100 zł, będąc najniższą opłatą na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego, jednak uwzględniając sytuację finansową strony, jego uiszczenie znajduje się poza jej możliwościami płatniczymi. Jedyny dochód, którym skarżąca dysponuje to dodatek mieszkaniowy oraz "energetyczny". Utrzymuje się więc dzięki pomocy znajomych oraz otrzymuje paczki żywnościowe z Banku Żywności. Tym samym, poniesienie przez nią jakiegokolwiek wydatku nie mogłoby się w sposób oczywisty odbyć bez powstania uszczerbku, o którym mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Z tych przyczyn uwzględniono żądanie skarżącej i zwolniono ją od kosztów sądowych w oparciu o art. 258 § 1, § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło