II SA/Rz 197/13
PostanowienieWSA w Rzeszowie2013-03-06
Skład orzekający: Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu może zostać uwzględniony, gdy skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku na poziomie utrzymania koniecznego, mimo że sprawa jest zwolniona od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, gdyż sprawa dotyczy zasiłku celowego, a takie sprawy są zwolnione z kosztów na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a. Natomiast wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu jest zasadny, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku na poziomie utrzymania koniecznego, co w niniejszej sprawie zostało potwierdzone przez sytuację majątkową skarżącego.Stan faktyczny
Skarżący L. B. złożył wniosek do WSA w Rzeszowie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego o odmowie przyznania zasiłku celowego. Skarżący jest osobą bezrobotną, bez dochodów, wraz z rodziną żyje w dwuosobowym gospodarstwie domowym, a zarówno on, jak i jego żona są osobami niepełnosprawnymi wymagającymi pomocy osób trzecich.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono na rzecz skarżącego adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
6 marca 2013 r. POSTANOWIENIE Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Przewodniczący referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2013 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku L. B., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, w sprawie ze skargi wyżej wymienionego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia [...] listopada 2012 r. sygn. [...], wydaną w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego, - postanawia – ustanowić na rzecz skarżącego adwokata.
Skarżący w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 197/13, L. B. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata. Wniosek ten złożono do sprawy o sygn. II SA/Rz 197/12, dotyczącej skargi wyżej wymienionego na decyzję SKO. Sprawa o podanej sygnaturze nie została zakończona przed WSA.
Skarżący w treści swego wniosku o prawo pomocy przedstawił następujące okoliczności osobiste oraz dotyczące majątku: wnioskujący wraz z żoną i córką żyje dwuosobowym gospodarstwie domowym. Jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i bez dochodów. Zarówno strona skarżąca i jego żona są osobami niepełnosprawnymi, które wymagają pomocy osób trzecich. Skarżący podnosi, że ze względu na brak pieniędzy nie jest w stanie dojechać do WSA na rozprawę. Rodzina zamieszkuje w lokalu o pow. 45 m². Natomiast córka wnioskodawcy studiuje, co znajduje potwierdzenie w aktach administracyjnych sprawy.
Stwierdzono co, następuje :
Skarżący ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata. Jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest jednak bezprzedmiotowy, albowiem sprawy dotyczące przyznania zasiłku celowego zostały zwolnione od kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 270 ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.). Przytoczony przepis zwalnia skarżących w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej od wszelkich od opłat i kosztów sądowych. Innymi słowy, strona skarżąca nie jest zobligowana do ponoszenia jakiejkolwiek postaci kosztów sądowych, czyli opłat lub wydatków.
Z pewnością nie jest bezprzedmiotowy wniosek skarżącego o ustanowienie adwokata z urzędu. Dlatego jego żądanie procesowe zostanie odniesione do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Należy wyjaśnić, że według treści tej regulacji przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest możliwe, jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku na poziomie utrzymania koniecznego. Jest istotnym dla powyższej regulacji, że skarżący nie otrzymuje znaczących dochodów; nie posiada również żadnego majątku. Jak wynika z załączonych do skargi akt administracyjnych gospodarstwo domowe utrzymuje się wyłącznie dzięki świadczeniom z pomocy społecznej. Zły stan dochodów rodziny potwierdzają organy pomocy społecznej w treści zaskarżonych decyzji. Odmowa przyznania kolejnego świadczenia została uzasadniona brakiem wymaganej współpracy skarżącego z ośrodkiem pomocy społecznej. Nie sposób zaprzeczyć, iż aktualnie strona nie posiada zdolności finansowej do ustanowienia adwokata. Dlatego aby chronić podstawy egzystencji rodziny zasadnym będzie ustanowienie na rzecz strony pełnomocnika z urzędu. Sytuacja majątkowa skarżącego powoduje, że aby mógł on dochodzić swych roszczeń przed sądem, należy na jego rzecz ustanowić adwokata, którego wynagrodzenie zostanie pokryte z budżetu państwa. W aktualnym stanie prawnym, przesłanki przyznania adwokata czy radcy prawnego zostały wyłącznie uzależnione od tego czy strona wnioskująca posiada możliwości pokrycia własnym staraniem kosztów postępowania przed Sądem.
Należy pouczyć wnioskodawcę, iż niniejsze postanowienie jest równoznaczne z udzieleniem adwokatowi pełnomocnictwa (art. 244 § 2 p.p.s.a.).
Z wyżej powołanych względów orzeczono jak w sentencji niniejszego postanowienia w oparciu art. 239 pkt 1 lit. a, art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło