II SA/Rz 200/11
PostanowienieWSA w Rzeszowie2011-04-22
Skład orzekający: Piotr Godlewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania swojego i rodziny, powinien zostać zwolniony od tych kosztów w całości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazał obiektywny brak możliwości poniesienia kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania swojego i rodziny. Łączne dochody netto skarżącego i jego żony są niewystarczające na pokrycie podstawowych wydatków, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy obejmującego całkowite zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący A. S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Wojewody dotyczącą odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Skarżący wraz z żoną i studiującym synem utrzymują się z renty i emerytury, których łączna kwota netto jest niewystarczająca na pokrycie bieżących wydatków, w tym czynszu, mediów i leków. Skarżący posiadał gospodarstwo rolne, które jednak nie generuje dochodów.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy obejmujące zwolnienie od związanych ze sprawą kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy obejmujące zwolnienie od związanych ze sprawą kosztów sądowych.
A. S. wezwany do uiszczenia wpisu w wysokości 200 zł. od wniesionej przez siebie skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. Nr [...], w terminie do jego opłacenia wnioskiem o przyznanie prawa pomocy złożonym na formularzu PPF wniósł o przyznanie mu zwolnienia od kosztów sądowych, których nie jest
w stanie ponieść bez uszczerbku dla utrzymania swojego i rodziny.
Wg uzasadnienia wniosku oraz zawartego w nim oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach:
- skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz żoną
i studiującym synem,
- posiadany przez nich majątek obejmuje mieszkanie o pow. 72 m² oraz gospodarstwo rolne o pow. 2,43 ha, które jednak nie generuje żadnych dochodów (brak środków finansowych na poniesienie niezbędnych nakładów, brak sprzętu rolniczego),
- jedyne źródła ich dochodów to renta A. S. (738 zł. brutto / 642 zł. netto) i emerytura jego żony (829 zł. brutto /715 zł. netto),
- ponoszone przez nich wydatki obejmują m.in. czynsz za mieszkanie wraz ze spłatą kredytu mieszkaniowego w kwocie 811 zł., opłaty za energię elektryczną i gaz – średnio 139 i 92 zł. co 2 m-ce, zakup niezbędnych lekarstw.
Jako załączniki do wniosku zostały dołączone zaświadczenia o dochodach skarżącego i jego żony, zaświadczenie potwierdzające studencki status ich syna (studia stacjonarne) i wysokość opłat za mieszkanie oraz kserokopie: faktury
i odcinków wpłat za gaz i energię elektryczną oraz paragonów z zakupu leków.
Rozpatrując złożony wniosek stwierdzono, co następuje:
Zwolnienie od kosztów sądowych wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, którego przyznanie osobie fizycznej uzależnione jest od wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny – art. 245 § 3 w/z z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – określanej dalej jako P.p.s.a.
Stosownie do powyższego, o przyznaniu w tym zakresie prawa pomocy decyduje przede wszystkim ocena możliwości finansowych osoby wnioskującej, dokonywana
z uwzględnieniem sytuacji majątkowej, dochodów i wydatków jej oraz pozostałych osób z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe.
Mając na uwadze deklarowaną wysokość uzyskiwanych przez wnioskodawcę
i jego żonę dochodów oraz ponoszone przez nich związane z bieżącym utrzymaniem
i leczeniem wydatki należy stwierdzić obiektywny brak możliwości chociażby częściowego wywiązania się przez niego z ustanowionego w art. 199 P.p.s.a. obowiązku ponoszenia kosztów związanych ze swoim udziałem w sprawie.
Pobierane przez A. i M. S. świadczenia emerytalno – rentowe w łącznej wysokości 1358 zł. netto miesięcznie należy uznać w tym zakresie za niewystarczające, zwłaszcza że znaczącą ich większość pochłaniają wydatki związane z utrzymaniem mieszkania i opłatami. Jak wynika z obliczeń, ich różnica daje niewielką kwotę
ok. 350 zł., która musi wystarczyć na zakup lekarstw dla skarżącego oraz żywności dla 3 osób.
W takiej sytuacji nie budzi wątpliwości, że bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania swojego i rodziny A. S. nie będzie w stanie opłacić wymaganego na obecnym etapie postępowania wpisu od skargi (jego uiszczenie warunkuje nadanie jej dalszego biegu i merytoryczne rozpoznanie) oraz pozostałych kosztów sądowych, które ewentualnie mogą go obciążyć w tej sprawie w przyszłości. Brak jest przy tym uzasadnionych przesłanek mogących świadczyć o tym, że w bliskiej perspektywie czasowej sytuacja finansowa skarżącego może ulec znaczącej poprawie, co mogłoby przemawiać za wyłącznie częściowym uwzględnieniem złożonego przez niego wniosku.
Z tej przyczyny, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3
i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło