II SA/Rz 208/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Sawuła Sędzia WSA Zbigniew Czarnik /spr./ AWSA Joanna Zdrzałka Protokolant: sekr.sąd. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. Ś. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2004 nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie zasiłku celowego - skargę oddala - II SA/Rz 208/04 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r., [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z dnia [...] listopada 2003 r., [...] w sprawie przyznania pomocy społecznej w postaci zasiłku pieniężnego w wysokości 150 złotych z przeznaczeniem na zakup artykułów spożywczych. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że decyzja Kierownika OSP w G. nie naruszała prawa, dlatego odwołanie M. Ś. nie zostało uwzględnione. W szczególności organ wskazał, że zasiłek celowy z pomocy społecznej jest świadczeniem uznaniowym, a to oznacza, że organ pomocy społecznej może sam decydować o przyznawaniu takiego świadczenia, jak również określić jego wysokość. Z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie zgodziła się M. Ś. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wskazała, że organy pomocy społecznej traktują ją niesprawiedliwie i w sposób krzywdzący, przez co nie ma środków zapewniających realizację podstawowych potrzeb jej rodziny. Konsekwencją takiego stanu jest konieczność oddania dwójki dzieci; K. i Z. do wychowania osobom trzecim, gdyż skarżąca nie jest w stanie zabezpieczyć im godziwych warunków życia. Z takich względów skarżąca wniosła o przyznanie jej odszkodowania i pociągnięcie urzędników do odpowiedzialności karnej i cywilnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm./ dalej: prawo o p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działań administracji rozpoznając skargi na rozstrzygnięcia, akty i czynności wskazane w tym przepisie. Sądy dokonują oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia z punktu widzenia zgodności z prawem. Rozpoznając skargę sądy administracyjne, stosownie do treści art. 134 § 1 prawa o p.s.a. nie są związane zarzutami skargi, jej podstawami, czy wskazanymi przez stronę wnioskami. Sąd rozpoznaje skargę w granicach sprawy. Tak wyznaczony zakres kontroli sprawowanej przez sąd pozwala stwierdzić, że skarga M. Ś. nie może zostać uwzględniona, gdyż zaskarżona decyzja SKO nie narusza prawa, a tylko zaistnienie takiego naruszenia byłoby podstawą do usunięcia decyzji z obrotu prawnego. Kontrolując zaskarżoną decyzję Sąd podziela argumentację zawartą w jej uzasadnieniu i stwierdza, że ta decyzja nie narusza prawa materialnego, ani prawa procesowego. Brak naruszeń prawa materialnego oznacza, że organy poprawnie zastosowały art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej /Dz. U. nr 64, z 1998 r., poz. 414 z późn. zm./, który organom pomocy społecznej pozostawia uprawnienie do przyznania zasiłku celowego oraz określenie jego wysokości. Dla Sądu poza sporem pozostaje stwierdzenie, że sytuacja materialna skarżącej jest bardzo trudna i uprawnia ją do ubiegania się o pomoc społeczną – w tym zasiłek celowy. Jednak stwierdzenie tego faktu nie nakłada na organ obowiązku świadczenia pomocy i to w oznaczonej wysokości. Zatem stwierdzenie w postępowaniu wyjaśniającym niedostatku i trudnej sytuacji materialnej wnioskodawcy nie tworzy po jego stronie uprawnienia do żądania określonej pomocy, a po stronie organu nie powstaje obowiązek wypłaty świadczenia. W rozpoznawanej przez Sąd sprawie organy trafnie wskazały, że zasiłek celowy jako świadczenie przyznawane w ramach uznania może być kontrolowany tylko co do granic stosownego uznania. W istocie ocenie Sądu może podlegać tylko tryb postępowania, w ramach którego przyznano skarżącej zasiłek okresowy. Ocena tej warstwy zaskarżonej decyzji nie prowadzi do stwierdzenia aby orzekające w sprawie organy dopuściły się przekroczenia wyznaczonych prawem granic. Poza sporem pozostaje stwierdzenie, że organy uznając trudną sytuację skarżącej przyznały jej zasiłek celowy, a biorąc pod uwagę, że rozstrzygały o dwóch różnych celach /drugi zasiłek na opał w kwocie 200 złotych/, kwota łączna zasiłków nie była niska. Zatem Sąd nie może zgodzić się z twierdzeniem skargi, że działanie administracji w rozpoznawanej sprawie były szczególnie dla skarżącej niekorzystne i krzywdzące. Zważyć należy i to, że trudna sytuacja skarżącej musi być przezwyciężana przede wszystkim przez nią samą i tylko co najwyżej przy pomocy środków z pomocy społecznej. Akta sprawy nie potwierdzają szczególnych starań skarżącej i osób z nią przebywających w wspólnym gospodarstwie /syna Ł. W./ w przezwyciężaniu trudnej sytuacji rodzinnej. Dla oceny zasadności skargi postawa taka ma znaczenie, choć nie zastępuje przesłanek decyzji. Mając na uwadze powyższe i treść art. 151 prawa o p.s.a. Sąd orzekł jak na wstępie.