II SA/Rz 21/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2016 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku P. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2015 r. nr [..] w przedmiocie ustalenia, że kwota wypłacona tytułem zasiłku pielęgnacyjnego jest świadczeniem nienależnie pobranym - postanawia - I. umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia wnioskodawcy od kosztów sądowych, II. przyznać wnioskodawcy prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata. W sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie ustalenia, że kwota wypłacona tytułem zasiłku pielęgnacyjnego jest świadczeniem nienależnie pobranym P. S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w osobie M. K. Z jego uzasadnienia, jak też z danych wynikających z wniosku brata strony Ł. S. oraz odpowiedzi udzielonej przez tego ostatniego na wezwanie o przedstawienie dodatkowych informacji, złożonego w innej sprawie (zarejestrowanej pod sygn. akt II SA/Rz 20/16) wynika, że skarżący cierpi na bardzo rzadką chorobę. Jest całkowicie niepełnosprawny ruchowo i uzależniony od pomocy matki, z którą tworzy wspólne gospodarstwo domowe. Do gospodarstwa tego wchodzi jeszcze brat, również cierpiący na taką samą rzadką chorobę, co skarżący. W związku ze złym stanem zdrowia obaj bracia wymagają stosowania odpowiedniej diety, suplementacji oraz lekarstw, co jest kosztowne. Ł. S. wymaga dodatkowo rehabilitacji Rodzina zajmuje mieszkanie o pow. 70,5 m.kw. Utrzymuje się z emerytury matki skarżącego wynoszącej 1284 zł, jego renty o raz renty brata, których wysokość to po 1439 zł. Rodzina zmuszona była do nabycia urządzeń ułatwiających codzienne funkcjonowanie skarżącego i jego brata tj. podnośnika, łóżka specjalistycznego oraz dźwigu sufitowego, których koszt to 11 700 zł. Comiesięczne koszty wyżywienia to 1040 zł. Z kolei na lekarstwa, suplementy diety oraz środki opatrunkowe wydatkowana jest miesięcznie kwota 630 zł. Brat skarżącego korzysta także z pomocy doraźnej innych osób, której koszt to 240 zł miesięcznie. Z kolei utrzymanie mieszkania, telefon, Internet oraz telewizja kablowa to koszt 865 zł. Rozpoznając wniosek, zważono, co następuje: W pierwszej kolejności podnieść należy, że P. S. pomimo wezwania do uzupełnienia informacji potrzebnych do rozpoznaniu jego żądania w zakresie prawa pomocy nie udzielił na nie jakiejkolwiek odpowiedzi w zakreślonym terminie siedmiu dni (doręczenie wezwania miało miejsce dnia 8 lutego 2016 r. do rąk matki strony). Zasadniczo, tego rodzaju postawa strony skutkuje odmownym rozpatrzeniem jej wniosku. W niniejszej sprawie żądanie P. S. zostało jednak uwzględnione, bowiem potrzebne do podjęcia rozstrzygnięcia dane wynikają z wniosku o prawo pomocy złożonego przez brata wymienionego w innej zarejestrowanej przed tut. Sądem sprawie (sygn. akt II SA/Rz 20/16). Dlatego też wzięto je pod uwagę również dla potrzeb wniosku P. S. W myśl art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata składa się na całkowite prawo pomocy. Trzeba jednakże podkreślić, że sprawa niniejsza dotyczy kwestii ustalenia, że wypłacona tytułem zasiłku pielęgnacyjnego kwota jest świadczeniem nienależnie pobranym, a zatem mieści się ona w kategorii spraw wymienionych w art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. tj. z zakresu pomocy i opieki społecznej, w których strona nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Z tego względu postępowanie o prawo pomocy w tym właśnie zakresie tj. odnoszącym się do takiego zwolnienia umorzono na podstawie art. 249a P.p.s.a. Natomiast żądanie strony ustanowienia adwokata rozpoznano biorąc pod uwagę przesłankę prawa pomocy w zakresie częściowym, wymienioną w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. W myśl tego ostatniego przepisu jest nią niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Spełnia ją osoba, której po wydatkowaniu środków pieniężnych na podstawowe utrzymanie własne i pozostałych osób, które tworzą z nią wspólne gospodarstwo domowe nie pozostają żadne wolne środki, które mogłyby zostać przeznaczone na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym. W ocenie rozpoznającej niniejszy wniosek, sytuacja P. S. wskazuje, że poza zakresem jego możliwości płatniczych znajduje się poniesienie wydatku na zawodowego pełnomocnika. Wprawdzie bowiem rodzina wnioskodawcy dysponuje stałym dochodem, jednak należy mieć na względzie, że zarówno on, jak i jego brat są osobami niepełnosprawnymi, cierpiącymi na rzadką chorobę, co wymaga drogiej diety, leczenia i rehabilitacji. Choroba powyższa wiąże się także z koniecznością zakupu odpowiednich urządzeń ułatwiających codzienne funkcjonowanie. Koszt poniesionych z tego tytułu wydatków to 11 700 zł. Związana jest z tym także potrzeba korzystania z pomocy osób trzecich, co również wiąże się z określonym wydatkiem. Z uwagi na stan zdrowia wnioskodawca, jak też jego brat nie są w stanie podjąć jakiejkolwiek pracy, będąc uzależnieni od pomocy matki i innych osób. Z tej przyczyny obaj pobierają rentę, nie mogąc poprawić swojej sytuacji materialnej. Uwzględniając powyższe, a więc bardzo zły stan zdrowia strony oraz pozostającego z nią we wspólnym gospodarstwie domowym brata, który to stan nie pozwala na zarobkowanie i wiąże się z dużymi nakładami pieniężnymi na leczenie uznano, że zasadnym jest przychylenie się do złożonego w niniejszej sprawie wniosku i ustanowiono dla P. S. adwokata. O powyższym orzeczono na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Na marginesie zaznacza się, że kwestia wyznaczenia konkretnej osoby w charakterze pełnomocnika strony należy do Okręgowej Rady Adwokackiej, nie zaś do Sądu.