II SA/Rz 221/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Ryszard Bryk Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka /spr./ AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 31 maja 2007 r. sprawy ze skarg E.J. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. nr [...]oraz na decyzję tegoż organu z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektów budowlanych -skargi oddala- Przedmiotem skargi E.J. są 2 decyzje Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. Nr [...] i Nr [...] utrzymujące w mocy decyzje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...]r. o Nr odpowiednio [...] i [...], nakazujące rozbiórkę 2 wiat o konstrukcji drewnianej, dobudowanych do istniejącego baru gastronomicznego, usytuowanego na działkach nr ewid. 482/10 i 482/11 w miejscowości S, stanowiących własność Gminy S. Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016, ze zm.). Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych sprawy wynika, że w wyniku kontroli przeprowadzonej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. na działkach nr 482/10 i 482/11 w S., stanowiących własność Gminy S., dzierżawionych przez D.J, ujawniono, iż do istniejącego baru gastronomicznego "D" dobudowane zostały 2 wiaty o konstrukcji drewnianej. Jedna z wiat, o wymiarach 4,15 m x 2,45 m, wysokości w kalenicy 2,70 m posiada ściany ażurowo obite listwami drewnianymi i podłogę z desek, przykryta jest dachem dwuspadowym z blachy trapezowej. Druga wiata posiada wymiary zewnętrzne ścian 3m, 2,95 m, 5,17 m i 5,80 m, a jej średnia wysokość wynosi 2,15 m. Pokryta jest dachem jednospadowym krytym brezentem, wewnątrz wiaty wykonano utwardzenie terenu kostką brukową. Słupy konstrukcyjne obu obiektów nie posiadają fundamentów i nie są trwale powiązane z gruntem. Do słupów tych zamontowane są kółka. Wiaty powstały w 2003 r. bez uzyskania pozwolenia na budowę. Decyzjami z dnia [...]r. Nr [...] i Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. nakazał rozbiórkę obu opisanych wyżej wiat, wskazując jako podstawę art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. W uzasadnieniach obu tych decyzji podkreślono, że wiaty przylegają do budynku baru, nie są więc obiektami wolnostojącymi. Do ich wybudowania niezbędne było uzyskanie pozwolenia na budowę. Rozważając ewentualną legalizację obiektów w trybie art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane organ powołał się na pismo Gminy S. z dnia [...]r., z którego wynika, że dla działek nr 482/11 i 482/10 w miejscowości S. Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego przestał obowiązywać z dniem 31.12.2002 r. , a decyzja o warunkach zabudowy dla tych działek nie została wydana. Te okoliczności uniemożliwiły podjęcie działań zmierzających do legalizacji wiat. Odwołaniem z [...]r. D. i E.J. zakwestionowali obie decyzje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. Podnieśli, że wiaty nie są trwałą budowlą, są delikatnej, bardzo lekkiej, drewnianej konstrukcji, posiadają kółka i nadają się do przemieszczania w inne miejsce. Ponadto nikomu one nie przeszkadzają i nie zagrażają bezpieczeństwu, a są niezbędne w prowadzonej działalności. Opisanymi na wstępie decyzjami z dnia [...]r. o Nr [...] i [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzje organu I instancji nakazujące rozbiórkę 2 wiat. W uzasadnieniach obu decyzji zawarł tę samą argumentację, uznając za prawidłowe orzeczenie rozbiórki w sytuacji, gdy działki nr 482/10 i 482/11 w s. nie posiadają obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a także nie istnieje ostateczna w dniu wszczęcia postępowania decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W odniesieniu do argumentów odwołania organ II instancji stwierdził, że istotnym w rozpatrywanych sprawach jest fakt wybudowania obiektu budowlanego bez wymaganego w art. 28 ustawy Prawo budowlane pozwolenia na budowę, natomiast stan i sposób zagospodarowania terenu, na którym usytuowany jest obiekt, jak również przesłanki, jakimi kierowano się podczas jego budowy nie wpływają na sposób rozstrzygnięcia. Wskazał również, że przepisy ustawy Prawo budowlane nie przewidują możliwości wstrzymania wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego. Decyzje te zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie E.J., wnosząc o ich uchylenie. Skarżący podnosi argumenty podobne jak w odwołaniu, podkreślając, że wiaty są lekkiej konstrukcji, podobne do namiotu, z przymocowanymi kółkami, przez co nadają się do transportu. Są one obiektem tymczasowym i w przyszłości istniejący bar zostanie o nie powiększony. Skarżący domaga się też wykluczenia Z.R. z prowadzonego postępowania i pozbawienia go statusu strony. Przymiot ten niesłusznie przysługuje Z. R. w sytuacji, gdy nie jest on właścicielem działek przylegających do działki skarżącego. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, z przyczyn, które legły u podstaw zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sprawowana przez Sąd w oparciu o art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola działalności administracji, obejmuje badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kryterium legalności, o ile inne nie wynikają z przepisów szczególnych, jest więc jedynym kryterium kontroli, a uwzględnienie skargi następuje wyłącznie wtedy, gdy zaskarżony akt narusza prawo w sposób określony w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) – zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.. W przypadku zaskarżenia decyzji, Sąd zobowiązany jest zgodnie z art. 145 P.p.s.a. do jej uchylenia, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy lub jeśli zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności przewidziane w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Zakres kontroli wyznacza art. 134 P.p.s.a., stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując takiej kontroli w niniejszej sprawie, Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżone decyzje nie naruszają prawa. Ich przedmiotem jest nakaz rozbiórki obiektu budowlanego wydany w oparciu o art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Od wyrażonej w tym przepisie zasady, że rozbiórce podlega obiekt budowlany lub jego część, będący w budowie albo wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, ustawodawca przewidział wyjątek, sformułowany w ust. 2, dopuszczając możliwość legalizacji samowoli budowlanej. W dacie wydania zaskarżonej decyzji art. 48 ust. 2 obowiązywał w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93, poz. 888). Zgodnie z nim legalizacja samowolnie wybudowanego obiektu możliwa jest po spełnieniu dwóch warunków, tj. wówczas, gdy budowa, o której mowa w ust. 1: 1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b) ustaleniami ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie umożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Wiaty, których dotyczą zaskarżone decyzje wymagały niewątpliwie pozwolenia na budowę. Choć są to obiekty o lekkiej konstrukcji i nie są trwale połączone z gruntem, co podkreśla skarżący, okoliczności te nie mogą przesądzić o zwolnieniu z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Zasadą wskazaną w art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane jest uzyskanie pozwolenia na budowę do prowadzenia wszelkich robót budowlanych. Wyjątki od tej zasady wprowadzają art. 29 i 30 ustawy Prawo budowlane. Z żadnego z tych przepisów nie wynika, by wiata, bez względu na przeznaczenie i konstrukcję, była zwolniona z uzyskania pozwolenia na budowę. Kwestia ta była już zresztą wielokrotnie przedmiotem rozważań w orzecznictwie sądowym i utrwalony został pogląd, że na budowę wiaty wymagane jest pozwolenie (wyrok NSA z dnia 22.08.2000 r., IV SA 1020/98, System orzecznictwa LEX Nr 77637, wyrok WSA w Warszawie z dnia 20.10.2004 r., IV SA 1517/03, LEX Nr 160743, wyrok WSA w Warszawie z dnia 22.10.2004 r., IV SA 1535/03, LEX Nr 160751). W rozpatrywanej sprawie niesporny jest fakt braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu, na którym zostały posadowione wiaty - tj. dla działek nr ewid. 482/10 i 482/11 w S. oraz okoliczność, że inwestorzy nie uzyskali decyzji o warunkach zabudowy. Wynika to wyraźnie z pisma Zastępcy Wójta Gminy S. z dnia 25.10.2005 r. W sytuacji zatem, gdy nie został spełniony warunek zgodności z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zawarty w art. 48 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, niemożliwe jest zastosowanie tego przepisu i legalizacja przedmiotowych obiektów. Prawidłowo zatem organ oparł decyzję na art. 48 ust. 1 tej ustawy i orzekł rozbiórkę. Za nietrafny uznać też należy zarzut skargi dotyczący przyznania statusu strony Z.R. Z akt sprawy wynika, że organ dokonał stosownej analizy w zakresie ustalenia stron postępowania (k. 8 i 16 akt I instancji –[...]) i status taki przyznał Gminie S. – jako właścicielowi i Zespołowi Elektrowni Wodnych S – M S.A. – jako użytkownikowi wieczystemu nieruchomości sąsiadujących z działkami 482/10 i 482/11 oraz ZR.j, który, podobnie jak skarżący jest dzierżawcą działek i właścicielem wybudowanego na nich budynku handlowo-usługowego. Budynek ten - na działkach 480/3 i 482/9 – sąsiadującej z działkami 482/10 i 482/11, znajduje się w obszarze oddziaływania budynku skarżącego wraz z dobudowanymi do niego wiatami, co uzasadnia w ocenie Sądu przyznanie jego właścicielowi statusu strony w przedmiotowym postępowaniu. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, a zaskarżona decyzja odpowiada prawu i w oparciu o art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.