II SA/Rz 229/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Stanisław Śliwa Sędziowie NSA Maria Piórkowska NSA Małgorzata Wolska /spr./ Protokolant Anna Zięba po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 26 maja 2010 r. sprawy ze skargi J. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie opinii wstępnego projektu podziału nieruchomości I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego J. M. kwotę 817 zł /słownie: osiemset siedemnaście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia 22 października 2010 roku J. M. zwrócił się do Wójta Gminy C. o zaopiniowanie podziału nieruchomości, położonej w C., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr 2856/25. Do wniosku dołączono mapę ze wstępnym projektem podziału nieruchomości. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2009 roku, nr [...] Wójt Gminy C. negatywnie zaopiniował podział działki nr 2856/25 na działki 2856/26, 2856/27, 2856/28, 2856/29. W podstawie prawnej postanowienia powołano art. 94 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.; dalej u.g.n.), art. 123 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071, ze zm.; dalej K.p.a.), § 2 ust. 1, § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziałów nieruchomości (Dz. U. 2004 r. nr 268, poz. 2663) oraz art. 87 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. 2003 r. nr 80, poz. 717). W uzasadnieniu postanowienia Wójt Gminy C. podał, że cześć działki nr 2856/25 objęta jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy C. (plan nr 10) uchwalonym uchwałą Rady Gminy C. z dnia [...] lutego 2003 roku, nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego na obszarze gminy C. (opublikowana w Dz. Urz. Woj. p. nr 39, poz. [...]). W ocenie organu projektowany podział jest niezgodny z planem. Stwierdzona niezgodność polega na tym, że na propozycji podziału zaprojektowana została droga o nr 2856/27, tymczasem plan takiej drogi na tym terenie nie przewiduje. W zażaleniu wniesionym od postanowienia Wójta Gminy C. J. M. wyeksponował, że wydzielenie działki nr 2856/27 jako drogi jest niezbędne, albowiem jedynie w ten sposób można zapewnić dojazd do drogi publicznej z powstałej po podziale działki nr 2856/29. Negatywne zaopiniowanie podziału spowoduje, że żalący się nie będzie miał dojazdu do własnej działki. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2009 roku, nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy C. W jego uzasadnieniu SKO wskazało, że stosownie do art. 93 ust. 1 u.g.n. podziału nieruchomości można dokonać wyłącznie wówczas, gdy jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. W ocenie organu, rację ma Wójt Gminy C. twierdząc, iż zgodność taka nie zachodzi w rozpatrywanej sprawie. Część działki nr 25856/25 w stosunku do której planuje się podział, objęta jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy C. – plan nr 10. Działka ta weszła w skład konturu oznaczonego symbolem MN – zabudowa jednorodzinna. Oznacza to, że nie jest dopuszczalne wydzielenie z niej dwóch działek budowlanych oraz przebiegającej między nimi drogi do gruntu rolnego. Z postanowieniem SKO nie zgodził się J. M. i zaskarżył je do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. Kwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie art. 7, art. 124 § 1, art. 126 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a., art. 94 § 1 u.g.n. oraz § 5 ust. 1 pkt 3 lit. f i g uchwały Rady Gminy w C. z dnia [...] lutego 2003 roku, nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. W rozwinięciu zarzutów skarżący podał, że rozstrzygnięcia organów obu instancji nie wskazują prawidłowo podstawy prawnej. Postanowienie organu I instancji nie podaje w ogóle przepisów planu, które projektowany podział miałby naruszać, natomiast postanowienie SKO, poza przepisami K.p.a., w ogóle nie zawiera podstawy prawnej. Ponadto, w ocenie skarżącego art. 94 u.g.n., którego naruszenie zarzuca się projektowanemu podziałowi ma zastosowanie jedynie wówczas, gdy teren, którego ów podział dotyczy nie jest objęty planem miejscowym. W sprawie ustalono tymczasem, że działka nr 2856/25, której dotyczy podział jest objęta planem miejscowym nr 10, co przesądza, iż art. 94 u.g.n. nie ma w stosunku do niej zastosowania. Końcowo skarżący podniósł, że stosownie do treści § 5 ust. 1 pkt 3 lit f zd. 2 planu miejscowego z dnia 23 lutego 2003 roku, w wyniku nowych podziałów geodezyjnych mogą powstać działki o powierzchni co najmniej 1000 m2 oraz szerokości 18,0 m. Jednocześnie w myśl § 5 ust. 1 pkt 3 lit g tego planu nie można wydzielać nowych działek budowlanych, w sytuacji gdy nie miałyby one bezpośredniego dostępu do drogi publicznej. Zdaniem skarżącego w następstwie projektowanego przez niego podziału działki nr 2856/25 powstałyby działki o parametrach zgodnych z postanowieniami planu z jednoczesnym zapewnieniem im – stosownie do ustanowionego wymogu – dostępu do drogi publicznej. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie. Argumentując postulowany kierunek rozstrzygnięcia organ powołał się na ustalenia i wnioski analogiczne jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r., nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej, obejmującą badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.; dalej: P.p.s.a.). sąd administracyjny rozpoznając skargę nie jest związany zarzutami skargi, jej podstawą prawną ani formułowanymi przez stronę wnioskami. Sąd rozpoznając skargę w granicach sprawy bada zgodność zaskarżonego aktu z obowiązującym porządkiem prawnym. Dokonując takiej kontroli w niniejszej sprawie, Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Podstawą uwzględnienia skargi jest naruszenie przez organy obu instancji art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy. Podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego (art. 93 ust. 1 u.g.n.), a w razie braku planu – jeżeli nieruchomość jest położona na obszarze nieobjętym obowiązkiem sporządzenia tego planu – jeżeli podział ten nie jest sprzeczny z przepisami odrębnymi, albo jest zgodny z warunkami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (art. 94 ust. 1 pkt 1 i 2 u.g.n.). Zgodność proponowanego podziału nieruchomości z wymogami, o których mowa w art. 93 ust. 1 i art. 94 ust. 1 pkt 1 i 2 u.g.n. opiniuje wójt, burmistrz albo prezydent miasta. Opinia ma formę postanowienia, na które przysługuje zażalenie (art. 93 ust. 4 i 5 u.g.n.). Przywołana regulacja statuuje zasadę, że podziału nieruchomości można dokonać jedynie wówczas, gdy będzie on zgodny z ustaleniami zagospodarowania terenu, na którym nieruchomość ta się znajduje, zadekretowanymi albo w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, albo w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Gwarancją przestrzegania powyższego jest wprowadzony przepisami u.g.n. obowiązek opiniowania podziału przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta. W niniejszej sprawie, punktem wyjścia oceny prawnej dokonanej w rozstrzygnięciach organów obu instancji było założenie, że część działki nr 2856/25 jest objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy C. (plan nr 10) uchwalonym uchwałą Rady Gminy C. z dnia [...] lutego 2003 roku, nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego na obszarze gminy C. (opublikowana w Dz. Urz. Woj. p. nr 39, poz. [...]). Okoliczność ta jest kluczowa, albowiem zdecydowała o tym, że przedstawiony do zaopiniowania wstępny projekt podziału działki nr 2856/25 oceniany był z perspektywy jego zgodności z postanowieniami planu. Analiza akt sprawy, a w szczególności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy C. (plan nr 10) nie daje jednak wystarczających podstaw do przyjęcia, że jego postanowienia dotyczą działki nr 2856/25. Uzasadniając wniosek, że działka nr 2856/25 została częściowo objęta postanowieniami planu organy powołały się wyłącznie na jego załącznik graficzny. W ocenie organu wynika z niego, że południowa część przedmiotowej działki została objęta konturem oznaczonym symbolem MN – zabudowa jednorodzinna. W części tekstowej planu, gdzie enumeratywnie wymienia się działki wchodzące w skład terenu przeznaczonego pod zabudowę jednorodzinną – kontur MN – nie wskazuje się jednak na działkę nr 2856/25. W ocenie Sądu przyjęcie, że część działki nr 2856/25 objęta jest postanowieniami planu zagospodarowania przestrzennego gminy C. było przedwczesne. Organy w żaden sposób nie wyjaśniły kwestii rozbieżności w zakresie granic obowiązywania planu, zachodzących pomiędzy jego częścią tekstową a częścią graficzną. Organy po pierwsze, w żaden sposób nie odniosły się do problemu dopuszczalności obowiązywania planu, którego część graficzna nie koreluje z częścią tekstową, a po drugie nie wyjaśniły, co dało im podstawę do przyjęcia, że w takiej sytuacji wiążące będą postanowienia zadekretowane w załączniku. Rozstrzygnięcie tej kwestii jest kluczowe, albowiem determinuje tryb załatwienia sprawy w przedmiocie zaopiniowania projektu podziału nieruchomości; w zależności od tego czy nieruchomość jest objęta planem miejscowym, czy też nie, zastosowanie będzie miał odpowiednio tryb przewidziany w art. 93 albo w art. 94 u.g.n. Niewyjaśnienie tych kwestii stanowi naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. i przesądza o wadliwości zarówno zaskarżonego postanowienia, jak i poprzedzające go postanowienie Wójta Gminy C. z dnia [...] listopada 2009 roku, nr [...]. Naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy i dlatego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku (pkt I). Rozpoznając ponownie sprawę organy wezmą pod uwagę wskazania wyżej przedstawione i w sposób uwzględniający zasady gromadzenia i oceny materiału dowodowego rozstrzygną, czy postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy C. (plan nr 10), swym zakresem obejmują działkę nr 2856/25. W zależności od przyjętych ustaleń organy we właściwym trybie załatwią wniosek J. M. O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 i 205 § 1 P.p.s.a.