II SA/Rz 234/15

PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-06-03

Skład orzekający: Jerzy Solarski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania z powodu niezłożenia go na urzędowym formularzu, może zostać uwzględniony, jeśli skarżący podnosi, że był pozbawiony możliwości złożenia wniosku z powodu okoliczności niezależnych od niego?
Ratio decidendi
Sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania z powodu niezłożenia go na urzędowym formularzu, nie może zostać uwzględniony, jeśli skarżący nie wykazał, że niezłożenie wniosku w terminie było spowodowane okolicznościami od niego niezależnymi. Sam fakt zmiany miejsca osadzenia lub rzekomego odebrania dokumentów przez administrację zakładu karnego nie stanowi uzasadnienia dla niezachowania wymogów formalnych wniosku, zwłaszcza gdy skarżący miał możliwość złożenia wniosku w późniejszym terminie.
Stan faktyczny
Skarżący, P. N., osadzony w zakładzie karnym, złożył skargę na pismo Dyrektora Zakładu Karnego odmawiające udzielenia informacji publicznej. Następnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania z powodu niezłożenia go na wymaganym formularzu PPF. Skarżący wniósł sprzeciw, twierdząc, że został pozbawiony możliwości złożenia wniosku z powodu odebrania mu dokumentów przez administrację zakładu karnego oraz późniejszego przewiezienia do innego aresztu.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono pozostawić wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Solarski po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. N. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na pismo Dyrektora Zakładu Karnego [...] z dnia [...] lutego 2015 r. w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej postanawia pozostawić wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Postanowieniem z dnia 10 marca 2015 r. WSA w Rzeszowie odrzucił wniesioną przez P. N. skargę. W terminie do wniesienia skargi kasacyjnej skarżący, powołując się na trudną sytuację materialną i finansową, wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Referendarz sądowy WSA w Rzeszowie zarządzeniem z dnia 27 kwietnia 2015 r. pozostawił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, gdyż mimo wezwania, nie złożył on tego wniosku na obowiązującym osoby fizyczne formularzu PPF. Od zarządzenia referendarza sądowego skarżący wniósł sprzeciw. Wskazał, że doręczona mu 2 kwietnia 2015 r. korespondencja (wezwanie do złożenia wniosku o prawo pomocy i formularz PPF) wraz z szeregiem innej dokumentacji oraz rzeczami osobistymi została mu odebrana przez administrację Zakładu Karnego [...], gdzie jest osadzony, w związku z czym – nie dysponując nawet sygnaturą akt – do momentu doręczenia zarządzenia, został pozbawiony możliwości złożenia wniosku. 20 kwietnia 2015 r. przewieziono go do Aresztu Śledczego [...], jednak nie dojechały z nim torby z dokumentami, w tym dotyczącymi niniejszej sprawy. W związku z tym Prokuratura Rejonowa [...] prowadzi stosowne postępowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej P.p.s.a.), od zarządzeń i postanowień referendarza sądowego, strona może wnieść w terminie siedmiu dni sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Sprzeciw P. N. został złożony w terminie, co w myśl art. 260 tej ustawy wywołuje skutek w postaci utraty mocy zarządzenia przeciwko któremu został on wniesiony, a będąca przedmiotem sprzeciwu sprawa podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Art. 252 § 2 P.p.s.a. wprowadza wymóg złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru /w przypadku osób fizycznych jest to wskazany formularz PPF/. Niezachowanie tego wymogu jest brakiem formalnym o jakim mowa w art. 49 § 1 tej ustawy, podlegającym usunięciu przez wezwanie strony do złożenia wniosku na urzędowym formularzu (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 r., I OPS 1/08); stosownie do treści tego przepisu, jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Zgodnie z art. 257 P.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. W sprawie nie budzi wątpliwości, że w przewidzianym 7 - dniowym terminie, P. N. nie złożył formularza PPF, gdyż wobec odbioru wezwania 2 kwietnia 2015 r., termin do dokonania tej czynności upłynął 9 kwietnia 2015 r. Jego przekroczenie powoduje skutek w postaci zastosowania wskazanego w art. 257 P.p.s.a. rygoru. W sprzeciwie skarżący powołał się na okoliczność zmiany miejsca osadzenia z ZK [...] na AŚ [...], jednak w ocenie Sądu, nie wykazuje to związku z niezłożeniem w terminie formularza PPF. Podpisane przez niego własnoręcznie potwierdzenie odbioru wezwania wraz z formularzem zalega w aktach sądowych sprawy, a wskazywane jako rzekoma przyczyna niezłożenia formularza ich odebranie przez administrację ZK w tym samym dniu w którym nastąpiło doręczenie, nie jawi się jako wiarygodne. Sam skarżący, potwierdzając odbiór wezwania i mając świadomość konieczności terminowego złożenia wniosku, nie sygnalizował w tym zakresie żadnych przeszkód. Ubocznie zwrócenia uwagi wymaga twierdzenie skarżącego, że nie dysponując nawet sygnaturą akt, do momentu doręczenia zarządzenia został pozbawiony możliwości złożenia wniosku. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, wydane 27 kwietnia 2015 r. zarządzenie o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, zostało mu doręczone na adres AŚ [...] 7 maja 2015 r., gdzie jak twierdzi, przebywa od 20 kwietnia 2015 r. Już zatem w dniu doręczenia dysponował sygnaturą akt i mógł złożyć wniosek, czego nie uczynił nawet wnosząc 14 maja 2015 r. sprzeciw. W tym kontekście równie mało prawdopodobne jest, by w okresie od 2 kwietnia 2015 r. (data wywiezienia z ZK) do 7 maja 2015 r. (data doręczenia zarządzenia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania) był całkowicie pozbawiony dostępu do swoich rzeczy i dokumentów, w efekcie czego nie mógł wywiązać się z wymogu terminowego złożenia wniosku PPF. Tym samym fakt, że w oznaczonym terminie nie nadesłał wypełnionego urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, skutkować musi pozostawieniem tego wniosku bez rozpoznania. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 257 w zw. z art. 260 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło