II SA/Rz 237/11
PostanowienieWSA w Rzeszowie2011-05-26
Skład orzekający: Maria Piórkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona na podstawie art. 227 KPA dotycząca przewlekłego lub biurokratycznego załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej, może być rozpoznana przez sąd administracyjny jako skarga na bezczynność organu, jeśli skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia przewidzianych w KPA?Ratio decidendi
Skarga wniesiona w trybie art. 227 KPA dotycząca sposobu załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej nie podlega kognicji sądu administracyjnego, ponieważ nie jest to środek zaskarżenia decyzji administracyjnej lub innego aktu podlegającego kontroli sądowej. Nawet jeśli skarga dotyczyłaby bezczynności organu, podlegałaby odrzuceniu, jeśli skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia przewidzianych w KPA, takich jak zażalenie na bezczynność.Stan faktyczny
A. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, domagając się "prawidłowego uporządkowania stanu prawno – geodezyjnego działki". Skarżący wskazał, że od wielu lat stara się o uporządkowanie stanu prawnego działki, która została wywłaszczona i zwrócona, a jej kształt po zwrocie uległ zmianie. Podstawę skargi stanowił art. 227 KPA, wskazując na przewlekłe lub biurokratyczne załatwienie sprawy. Starosta wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że skarżący nie wyczerpał trybu wniesienia skargi poprzez brak wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa zgodnie z art. 52 § 4 PPSA. Sąd wezwał skarżącego do doprecyzowania, czy skarga dotyczy przewlekłości postępowania czy bezczynności organu, a także czy wyczerpał środki zaskarżenia.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: SNSA Maria Piórkowska po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K. na działanie Starosty [...] w przedmiocie załatwienia wniosku o prawidłowe uporządkowanie stanu prawno – geodezyjnego działki - postanawia - odrzucić skargę.
Pismem z dnia 21 marca 2011r. (data wpływu do tut. Sądu) A. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę "o prawidłowe uporządkowanie stanu prawno – geodezyjnego działki nr 288/8 położonej w D., obr. [...], przy ul. [...], stanowiącej jego własność".
W uzasadnieniu wskazał, że od wielu lat czyni starania o uporządkowanie stanu prawno-geodezyjnego ww. działki nr 288/8, która to została wywłaszczona a następnie mu zwrócona. Wskazał, że po wywłaszczeniu na działce nie dokonano fizycznie żadnych zmian. Powołując się na pisma kierowane do Starosty [...] podkreślił, że ww. działka po dokonanym zwrocie ma inny kształt od tego przed wywłaszczeniem. W związku z powyższym zwracał się do ww. organu o prawidłowe wykazanie w operacie ewidencyjnym stanu prawnego działki. Skarżący wskazał, że podstawę prawną skargi stanowi art. 227 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) - zwana dalej k.p.a. Podkreślił, że został "naruszony jego interes jako obywatela – przez (wyraźne) przewlekłe lub biurokratyczne załatwienie sprawy".
W odpowiedzi na skargę Starosta wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie i zasądzenie od skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Wskazał, że w dniu 23.04.2010 r. został mu przekazany przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniosek A. K. "o podjęcie działań w celu spowodowania prawidłowego opracowania wyrysu mapy działki nr 288/8 oraz uporządkowania stanu prawno – geodezyjnego tej działki". Rozpatrując ten wniosek Starosta ustalił, że stan wykazany w operacie ewidencji gruntów i budynków dotyczący przebiegu granic, powierzchni i własności ww. działki jest zgodny ze stanem prawnym ujawnionym w księdze wieczystej nr [...], a kwestionowany przez wnioskodawcę wyrys odzwierciedla przebieg granic działki określonych na aktualnej mapie ewidencyjnej. O tym stanie A. K. został powiadomiony pismem z dnia 24.06.2010r. znak: [...]. W dalszej części organ przytaczając art. 20 i 21 ustawy z dnia 17.05.1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz.U. z 2005r. Nr 240, poz. 2027/ dotyczące ewidencji gruntów i budynków, sposobu jej prowadzenia i wprowadzania zmian, wskazał, że wnioskodawca nie przedłożył żadnych dokumentów geodezyjnych i własnościowych potwierdzających żądanie. O stanie prawnym A. K. informowany był pismami z dnia 23.08 .2010r., 1.10.2010r., 18.11.2010r.
W ocenie Starosty [...] skarga A. K. winna zostać odrzucona jako niedopuszczalna. Skarżący przed jej złożeniem nie wyczerpał trybu do jej wniesienia, tj. nie wniósł do Starosty wezwania do usunięcia naruszenia prawa, zgodnie z art. 52 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm./ - zwanej dalej jako p.p.s.a. W przedmiotowej sprawie skarżący mimo istnienia środka zaskarżenia, przewidzianego w ustawie, przed wniesieniem skargi, nie skorzystał z niego.
W odpowiedzi na powyższe A. K. pismem z dni 19 marca 2011r.
w pełni podtrzymał swoją skargę. Podkreślił, że jeszcze w latach 70-tych ubiegłego wieku składał do Starostwa Powiatowego [...], dokumenty stwierdzające niewłaściwe oznaczenie działki nr 288/8 położonej w D. i wielokrotnie zwracał się "usunięcie, uporządkowanie braków, odnośnie stanu prawnego tej działki". Mimo żądań wnioskodawcy organ nie załatwił jego wniosku, co było podstawą do złożenia skargi.
Wobec niejednoznacznego określenia przedmiotu skargi tut. Sąd, zarządzeniem z dnia 4 maja 2011 r. wezwał skarżącego do złożenia jednoznacznego oświadczenia czy skarga z dnia 8 lutego 2011r. została złożona w trybie art. 227 i nast. k.p.a., i dotyczy przewlekłego i biurokratycznego załatwienia spawy przez organ administracji publicznej czy też dotyczy bezczynności Starosty [...] polegającej na nie rozpoznaniu wniosku A. K. z dnia 9 kwietnia 2010 r. w sprawie uporządkowania stanu prawnego i geodezyjnego działki oznaczonej w operacie ewidencji gruntów i budynków jako działka nr 288/8 obr. [...] miasta [...] o pow. 0,0420 ha lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie skarżący, w razie oświadczenia, że skarga dotyczy bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania przez Starostę został wezwany o udzielenie informacji czy przed wniesieniem skargi do WSA w Rzeszowie wnosił zażalenie na bezczynność lub przewlekłe prowadzenia postępowania przez Starostę do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, jako organu administracji publicznej wyższego stopnia. Skarżący został pouczony o treści art. 37 § 1 k.p.a. oraz art. 52 § 1 p.p.s.a. z jednoczesnym wykazaniem tego faktu poprzez przesłanie odpisu zażalenia oraz potwierdzenia jego nadania w urzędzie pocztowym.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie, pismem z dnia 11 maja 2011r. A. K. wskazał, że jego skarga z dnia 8 lutego 2011r. "oparta jest o postanowienia art. 227 i następne k.p.a., wobec niezałatwienia jego roszczeń, prawnie uzasadnionych, przez wiele lat. Dodatkowo zaznaczył, że pismem z dnia 5.09.2005r. żalił się do Wojewody [...] na nieterminowe udzielanie odpowiedzi przez Starostwo Powiatowe [...]. Zaznaczył, że "była możliwość skierowania jego zażalenia do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga jest niedopuszczalna i jako taka podlegać musi odrzuceniu.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r., nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji, obejmującą badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres sądowej kontroli administracji określony został w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Warunkiem merytorycznego rozpatrzenia skargi jest złożenie jej od aktu lub czynności objętych zakresem właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, określonej w art. 3 § 2 i § 3 p.p.s.a.
Zgodnie z tym przepisem, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej obejmującą orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Na podstawie § 3 powyższego artykułu sądy administracyjne orzekają także
w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę,
i stosują środki określone w tych przepisach.
Z powyższego wynika, że kognicji sądu administracyjnego nie podlega ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Nie jest więc dopuszczalne wniesienie skargi do sądu administracyjnego w tego rodzaju sprawach, m. in. w przypadku niezałatwienia sprawy zgodnie z oczekiwaniem skarżącego.
Skargi wnoszone w trybie art. 227 i nast. k.p.a. są załatwiane w samodzielnym jednoinstancyjnym postępowaniu uproszczonym, kończącym się czynnością zawiadomienia skarżącego o sposobie załatwienia sprawy. Natomiast skargi, o których mowa w ustawie o postępowaniu sądowoadministracyjnym są sformalizowanym środkiem sądowej kontroli - przede wszystkim decyzji administracyjnych - z punktu widzenia ich zgodności z prawem. Sąd rozpoznaje skargi na decyzje i inne akty administracyjne, nie rozpatruje natomiast skarg na nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy lub ich pracowników (por. wyroku NSA z dnia 1.12.1998 r., sygn. akt III SA 1636/97, Lex Polonica nr 338222). Postępowanie ze skargi powszechnej ma charakter postępowania administracyjnego uproszczonego, w którym nie ma stron postępowania, nie wydaje się rozstrzygnięć adresowanych do skarżących, a tylko zawiadamia się ich o podjętych działaniach, nie ma toku instancji ani środków zaskarżenia. Postępowanie takie kończy się czynnością materialno-techniczną zawiadomienia skarżących o załatwieniu skargi (postanowienie NSA z dnia 25.05.2006r., sygn. akt I OSK 457/2006, Lex Polonica nr 408697). Tut. Sąd w pełni podziela wyżej wskazane stanowiska.
W niniejszej sprawie skarga dotyczy przewlekłego i biurokratycznego załatwienia wniosku A. K. z dnia 9 kwietnia 2010 r. "o podjęcie działań w celu spowodowania prawidłowego opracowania wyrysu mapy działki nr 288/8 oraz uporządkowania stanu prawno – geodezyjnego tej działki" i została wniesiona w trybie art. 227 i nast. k.p.a. – na co jednoznacznie wskazuje sam skarżący w skardze z dnia 8 lutego 2011r. i piśmie z dnia 11 maja 2011r. Zatem skarga A. K. dotyczy bez wątpienia skargi wniesionej w trybie przepisów działu VIII k.p.a.
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że Starosta pismami z dnia 24.06.2010r., 23.08.2010r., 1.10.2010r. i 18.11.2010r. informował zainteresowanego o stanie prawnym i sposobie załatwienia kierowanych do organu pism wskazując, że stan ewidencyjny działki jest zgodny ze stanem prawnym określonym w KW nr [...]. Zgodnie z art. 238 § 1 k.p.a. zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi powinno zawierać: oznaczenie organu, od którego pochodzi, wskazanie, w jaki sposób skarga została załatwiona, oraz podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego osoby upoważnionej do załatwienia skargi. Akta sprawy wskazują, że powyższe warunki zostały zachowane.
Skoro skarga A. K. dotyczy w istocie niezadowolenia ze sposobu załatwienia sprawy i nie dotyczy rozstrzygnięcia sprawy z zakresu administracji publicznej, które podległoby zaskarżeniu do sądu administracyjnego, zatem Sąd uznał wniesioną w tym przedmiocie skargę za niedopuszczalną i działając w oparciu o art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a zobligowany był ją odrzucić.
Sąd dodatkowo wyjaśnia, że skarga A. K. nie mogła również zostać uznana jako skarga na bezczynność Starosty Powiatu [...] z uwagi na nie załatwienie sprawy w terminie i nie wydanie decyzji, bowiem skarżący wezwany do jednoznacznego oświadczenia co jest przedmiotem skargi wskazał, jest ona "oparta o postanowienia art. 227 i następne k.p.a."
Nawet jednak w wypadku uznania, że skarga A. K. dotyczy bezczynności Starosty Powiatu [...], podlegałaby ona odrzuceniu, bowiem skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia, jakie przysługiwały mu z mocy przepisów prawa (wniesienie zażalenia na podstawie art. 37 k.p.a.). Z zażalenie nie może zostać bowiem uznane pismo z dnia 5.09.2005r. (na które wskazuje skarżący) skierowane do Wojewody [...]. Niniejsza skarga dotyczy bowiem sposobu załatwienia przez organ wniosku skarżącego z dnia 9 kwietnia 2010r.
Biorąc pod uwagę powyższe Sąd uznał, że skarga A. K. jest niedopuszczalna i jako taka na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. podlegać musi odrzuceniu.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło