II SA/Rz 240/08
PostanowienieWSA w Rzeszowie2008-05-26
Skład orzekający: Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jego dochody, wydatki oraz sytuację rodzinną?Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że poniesienie kosztów sądowych spowoduje znaczące pogorszenie jego zdolności płatniczych. Pomimo niskich dochodów, wspólne ponoszenie kosztów z innym współskarżącym oraz posiadanie własnego lokalu mieszkalnego wskazują, że połowa należnego wpisu sądowego nie wpłynie negatywnie na konieczne utrzymanie rodziny. Brak dowodów na wydatki związane z leczeniem syna dodatkowo przemawia przeciwko przyznaniu prawa pomocy.Stan faktyczny
M. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą ustalenia warunków zabudowy. Sąd wezwał wnioskodawcę do przedstawienia dowodów potwierdzających chorobę syna i wydatki związane z leczeniem, czego wnioskodawca nie uczynił, powołując się na niechęć żony. Sąd ocenił, że wnioskodawca nie wykazał spełnienia przesłanek do zwolnienia od kosztów.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2008r., na posiedzeniu niejawnym wniosku, M. B., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi M. B. i innych na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia [...] stycznia 2008r., nr [...], wydaną w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy.
M. B. składając do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej WSA) wniosek o prawo pomocy, zażądał od sądu zwolnienia od kosztów sądowych w całości. Jego wniosek dotyczy sprawy skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie wydaną w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Sprawa dotycząca kontroli tej decyzji nie została zakończona przez WSA w Rzeszowie. WSA w Rzeszowie pismem datowanym na dzień 12 maja 2008r., wezwał M. B. do nadesłania dowodów poświadczających chorobę syna oraz do podania kwoty miesięcznych wydatków ponoszonych w związku z leczeniem syna oraz pozostałych członków rodziny tj. M. B. i jego żony K.. Skarżący nie nadesłał żądanych przez Sąd dokumentów. Wyjaśnił jedynie, że żona skarżącego nie życzy sobie powoływania się na chorobę ich syna w celu uzyskania prawa pomocy w postępowaniu sądowym.
Stwierdzono, co następuje:
M. B. składając wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien udowodnić, że nie jest w stanie ponieść, stosownie do granic swego żądania, kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Ciężar wykazania tego stanu spoczywa na wnioskującym z mocy art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 152, poz. 1270 z późn. zm., zwana dalej P.p.s.a.). M. B. zakreślając w swym wniosku zwolnienie od kosztów sądowych powinien ponad wszelką wątpliwość wykazać, że spełnia przesłanki do częściowego przyznania prawa pomocy. Zostały one zdefiniowane przez ustawodawcę w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Innymi słowy, treść wniosku PPF oraz pozostałych oświadczeń strony powinna przekonywać, że poniesienie kosztów sądowych będzie skutkować znacznym pogorszeniem zdolności płatniczych strony, przejawiającym się w braku możliwości zakupu podstawowych dla życia dóbr i usług (tj. żywność, lekarstwa oraz opłaty za utrzymania lokalu mieszkalnego).
M. B. nie udowodnił spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Na tą ocenę wpływają następujące względy.
Wnioskodawca utrzymuje się wraz żoną i niepełnoletnim synem z dochodów w łącznej wysokości 2’192 zł. Rodzina zamieszkuje we własnym lokalu o powierzchni 75 m². M. B. uzasadnił wniosek niskimi dochodami oraz stanem zdrowia swej żony i syna. Jednakże na wezwanie Sądu, strona nie nadesłała jakichkolwiek dowodów potwierdzających ponoszenie wydatków związanych z leczeniem. Ze względu na nie nienadesłanie tych dokumentów, oświadczenia strony skarżącej o wydatkach związanych z kosztami leczenia a w tym zakupem leków nie można uznać za udowodnionych.
Na obecnym etapie postępowania strona skarżąca zobowiązana jest do uiszczenia 500 zł., wpisu sądowego należnego z tytułu wniesienia skargi. Należy tu podkreślić, iż podany wyżej wpis sądowy powinien zostać uiszczony wspólnie ze współskarżącym Z. B.. Także pozostałe koszty sądowe, czyli opłaty i wydatki, będą ponoszone solidarnie. Rozłożenie ciężarów kosztów sądowych na dwie osoby powoduje, że koszty te nie będą tak dolegliwe gdyby każdy ze skarżących był zobowiązany do samodzielnego ich ponoszenia. Z. B. jest współwłaścicielem budynku, w którym mieszka M. B.. Nie złożył on w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy, co jednoznacznie sugeruje, że pokrycie wpisu sądowego czy innych kosztów i wydatków nie przekracza jego możliwości finansowych. Tym samym, M. B. nie będzie ponosił kosztów sądowych samodzielnie, a tylko w określonej pomiędzy stronami części. Ponieważ koszty sądowe obciążają dwóch skarżących, słusznym będzie podzielenie kwot wpisów sądowych, opłat kancelaryjnych na połowę. Poniesienie połowy wpisu sądowego należnego z tytułu wniesienia skargi tj. kwoty 250 zł., jak również innych opłat i wydatków nie wpłynie negatywnie na poziom koniecznego utrzymania rodziny M. B.. Po pokryciu tych kosztów M. B. bez jakiegokolwiek problemu będzie w stanie zakupić dla siebie i rodziny żywności, lekarstw czy podstawowych i koniecznych usług związanych z utrzymaniem lokalu mieszkalnego (np. dostarczenie wody, odprowadzenie ścieków, dostarczenie energii elektrycznej).
Nie można kwestionować stanowiska wnioskującego, iż dochody jego rodziny nie są zbyt wysokie, jednak ich stałość oraz poziom przekraczający granice interwencji socjalnej nie dają powodów do przyznania prawa pomocy. Innymi słowy, w sytuacji skarżącego nie można dostrzec niebezpieczeństwa dla egzystencji jego i rodziny, z tej przyczyny, że osiągane przychody zostaną uszczuplone w związku z ciężarami toczącego się postępowania sądowego. Do tego wniosku prowadzi też posiadanie przez rodzinę własnego lokalu mieszkalnego. Dodatkowo wypada wyjaśnić stronie skarżącej, że w przypadku pomyślnego dla niej zakończenia postępowania, jego koszty zostaną zasądzone przez sąd od organu, jeżeli strona zgłosi stosowny wniosek. Istnieje więc szansa, że kwoty wpisu sądowego czy innych opłat i wydatków zostaną wnioskodawcy zwrócone po prawomocnym zakończeniu niniejszej sprawy.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia w oparciu o art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło