II SA/Rz 241/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Stanisław Śliwa Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk /spr./ WSA Joanna Zdrzałka Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lipca 2015 r. sprawy ze skargi Z. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego -skargę oddala- Przedmiotem skargi ZP jest decyzja Wojewody [.] z dnia [.] stycznia 2015 r. nr [.] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego, którą wydano w następującym stanie sprawy: Podaniem z dnia 21 lutego 2014 r. SP zwrócił się do Burmistrza Miasta i Gminy [.] o wymeldowanie ZP z pobytu stałego spod adresu [.]. Podał, że wyrokiem Sądu Rejonowego w [.] z dnia [.] stycznia 2011 r. sygn. II.K. [.] /10 została skazana na karę pozbawienia wolności w wymiarze 6 miesięcy z warunkowym zawieszeniem jej wykonania oraz orzeczono wobec niej środek karny w postaci nakazu opuszczenia zajmowanego lokalu o podanym wyżej adresie, w związku z popełnionym przestępstwem na szkodę jego i córek. Następnie w związku z zarządzeniem wykonania kary została ona osadzona w zakładzie karnym i pomimo opuszczenia jego domu nie dopełniła obowiązku meldunkowego. Decyzją z dnia [.] sierpnia 2014 r. Burmistrz Miasta i Gminy [.] odmówił wymeldowania ZP, jednak na skutek uwzględnienia odwołania decyzją z dnia [.] września 2014 r. Wojewoda [.] uchylił zaskarżoną decyzje i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Następnie decyzją z dnia [.] listopada 2014 r. nr [.] Burmistrz Miasta i Gminy [.] orzekł o wymeldowaniu ZP, powołując w podstawie prawnej rozstrzygnięcia art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993) dalej ustawą. Z ustaleń faktycznych organu wynika, że ZP została zatrzymana i osadzona w zakładzie karnym w dniu 3 lipca 2013 r., a samoistnym posiadaczem zabudowanej budynkiem mieszkalnym nieruchomości jest wnioskodawca. ZP zakład karny opuściła w dniu 18 sierpnia 2014 r. i zamieszkała u matki. Nie może ona również powrócić do domu wnioskodawcy wobec orzeczonego środka karnego nakazu opuszczenia lokalu pod adresem [.]. Opuszczenie tego lokalu było zatem dobrowolne i trwałe, jako że ZP przez ten okres nie podjęła żadnych kroków prawnych w celu powrotu do ww. lokalu. W odwołaniu od powyższej decyzji ZP zarzuciła niedostateczne wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy. Wbrew stanowisku organu opuszczenie przez nią ww. lokalu nie było dobrowolne, ponieważ została zatrzymana i doprowadzona do zakładu karnego. Po jego opuszczeniu chciała powrócić do domu, lecz nie uczyniła tego wobec stanowczego sprzeciwu byłego męża, który ma jej ten powrót uniemożliwiać. Opisaną na wstępie decyzją Wojewoda [.] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy wyjaśnił, że w myśl art. 15 ust. 2 ustawy, przesłankami wymeldowania są: faktyczne opuszczenie miejsca pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i niedopełnienie obowiązku wymeldowania się. Opuszczenie powinno mieć charakter dobrowolny i mieć trwały charakter. Podzielając następnie ustalenia organu I instancji Wojewoda uznał, że zaistniały przesłanki do wydania decyzji o wymeldowaniu. Po opuszczeniu zakładu karnego ZP nie zamieszkała pod adresem [.] i nie podejmowała działań prawnych w celu odzyskania posiadania lokalu. Opuściła ona zatem ten lokal i nie dopełniła obowiązku meldunkowego, a więc konieczne stało się wydanie decyzji w tej sprawie. Z decyzją Wojewody nie zgodziła się ZP, wznosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę, w której zarzuciła niedostateczne wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy i nie uwzględnienie całego materiału dowodowego. Opuszczenie przez nią lokalu nie było dobrowolne, chce do niego powrócić, choć nie może z uwagi na trudności, jakie stwarza jej w tym zakresie były mąż. Nieprzebywanie w lokalu nie wynika z braku jej woli i dlatego zaskarżona decyzja winna być uchylona. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [.] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U z 2014, poz.1647). Zakres kontroli wyznacza art. 134 p.p.s.a., z którego wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W myśl art. 151 p.p.s.a Sąd oddala skargę w razie jej nieuwzględnienia. Stan faktyczny ustalony przez organy w toku postępowania administracyjnego nie jest sporny I Sąd dla potrzeb rozpoznania niniejszej sprawy poczynione ustalenia poczytuje za własne. Okolicznością bezsporną w przedmiotowej sprawie jest, że Sąd Okręgowy w [.] Wydział II Karny wyrokiem z dnia [.] sierpnia 2011 r. zmienił kwalifikację skazania i wymiaru kary na przepis art. 207 § 1 Kodeksu karnego, a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w [.] z dnia [.] stycznia 2011 r., którym została skazana na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności (pkt I wyroku), a na podstawie art. 72 § 1 pkt 7 b Kodeksu karnego zobowiązano ZP do opuszczenia lokalu zajmowanego wspólnie z pokrzywdzonymi położonego w [.] w terminie 2 miesięcy od uprawomocnienia się wyroku. Wyrok zapadł za znęcanie się psychiczne ZP nad córkami J. i M. oraz mężem SP. Bezsporny jest też fakt odbycia kary pozbawienia wolności przez skarżącą ZP, co wiązało się koniecznością opuszczenia dotychczas zajmowanego lokalu w [.]. Do opuszczenia tego lokalu ze względu na dobro rodziny była też zobowiązana ww. wyrokiem karnym. Podstawą prawną zaskarżonej decyzji jest art. 15 ust. 2 ustawy zgodnie, z którym organ gminy wydaje na wniosek właściciela lub innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu powołanego przepisu jest spełniona, gdy opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne, co jest jednoznacznie akcentowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. O opuszczeniu miejsca stałego pobytu można mówić tylko wtedy, gdy dana osoba fizycznie nie przebywa w określonym lokalu i ma zamiar opuszczenia tego lokalu na stałe, a zamiar ten związany jest z założeniem w nowym miejscu ośrodka osobistych i majątkowych interesów. Obowiązkiem organów administracji prowadzących postępowanie w sprawie o wymeldowanie jest ustalenie - w oparciu o zebrany materiał dowodowy - okoliczności faktycznych tj. tego czy dana osoba trwale oraz dobrowolnie opuściła lokal, w którym była zameldowana na pobyt stały. Przesłankami wymeldowania są tylko okoliczności faktyczne, nie zaś kwestie materialno prawne, których rozstrzygnięcie mogłoby być przedmiotem postępowania przed sądem lub innym organem. Mając na względzie stan faktyczny sprawy, Sąd za nietrafne uznał zarzuty naruszenia art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Znaczenie pojęć dobrowolności i trwałości oceniać jednak należy mając na uwadze okoliczności konkretnej i indywidualnej sprawy. W przypadku zmiany miejsca pobytu spowodowanej pobytem w zakładzie karnym orzecznictwo sądowoadministracyjne nie wymaga dobrowolności opuszczenia miejsca zamieszkania, co jest zrozumiałe, gdyż zmianie tej nie towarzyszy dobrowolność. W przypadku skarżącej podkreślenia wymaga okoliczność utraty prawa do przebywania w lokalu w [.] nastąpiła jako skutek powołanych wyroków karnych i ocena dobrowolności, trwałości, czy woli zamieszkania w tym lokalu nie może stanowić przedmiotu postępowania wyjaśniającego zważywszy, że aktualnie skarżąca zamieszkuje pod innym adresem. Wymaganą przepisem art. 15 ust. 2 ustawy z 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych przesłankę wymeldowania stanowi ustanie pobytu stałego. Odbywanie kary pozbawienia wolności, co do zasady wiąże się z opuszczeniem miejsca pobytu stałego i potwierdza zaistnienie przesłanki z art. 15 ust. 2 ustawy. W tej sytuacji brak dobrowolności opuszczenia miejsca pobytu stałego nie oznacza przeszkody do wymeldowania. Opuszczenie lokalu jest zdarzeniem spowodowanym i zawinionym przez osobę pozbawioną wolności (patrz: wyrok NSA z 29.07.2014 r. sygn. akt II OSK 349/13, LEX nr 1519398). Taka też sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie i dlatego Sąd stwierdził, ze zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Wbrew twierdzeniom skarżącej organy nie naruszyły przepisów postępowania administracyjnego w tym art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 k.p.a. Ustalony stan faktyczny pozwolił w sposób prawidłowy zastosować regulację zawartą w art. 15 ust. 2 ustawy i orzec o wymeldowaniu skarżącej. W tym stanie sprawy Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a