II SA/Rz 253/08

PostanowienieWSA w Rzeszowie2008-10-17

Skład orzekający: Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej choroby zawodowej jest bezprzedmiotowy, a wniosek o ustanowienie adwokata powinien zostać uwzględniony?
Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie zwolnienia od kosztów sądowych zostało umorzone, ponieważ skarżąca jest z mocy prawa zwolniona z tych kosztów na podstawie art. 239 pkt 1 lit. c PPSA, jako że sprawa dotyczy choroby zawodowej. Jednocześnie, wniosek o ustanowienie adwokata został uwzględniony, ponieważ skarżąca wykazała przesłanki do przyznania prawa pomocy w części, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, biorąc pod uwagę jej trudną sytuację materialną i zdrowotną.
Stan faktyczny
Skarżąca K. Z. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] lutego 2008r. w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej. Sprawa, w której złożono wniosek, została wcześniej zakończona postanowieniem o odrzuceniu skargi z powodu nieuzupełnienia braków formalnych. Skarżąca wskazała na trudną sytuację materialną i zdrowotną swoją oraz córki.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w sprawie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowiono dla skarżącej adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II SA/Rz 253/08 17 październik 2008r. POSTANOWIENIE Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Przewodniczący referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 17 października 2008r., na posiedzeniu niejawnym wniosku, K. Z., o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi wyżej wymienionej, na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, z dnia [...] lutego 2008r., znak [...], dotyczącą stwierdzenia choroby zawodowej, - postanawia – 1) umorzyć postępowanie w sprawie zwolnienie od kosztów sądowych 2) ustanowić dla skarżącej adwokata. K. Z. we wniosku nadanym w polskim urzędzie pocztowym w dniu 7 października 2008r., zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wniosek o prawo pomocy został złożony do sprawy o sygn. II SA/Rz 253/08. Sprawa o podanej wyżej sygnaturze została zakończona na mocy postanowienia WSA z dnia 11 września 2008r. o odrzuceniu skargi K. Z.. Powodem odrzucenia skargi było nie uzupełnienie przez stronę braków formalnych. Postanowienie o odrzuceniu skargi zostało doręczone stronie w sposób prawidłowy w dniu 19 września 2008r (karta nr 25). Stwierdzono co następuje : W określonych przedmiotowo sprawach przepisy prawa zwalniają skarżących od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Tymi kosztami są opłaty sądowe oraz zwrot wydatków. Oznacza to, że skarżący w tych postępowaniach sądowoadministracyjnych nie mają obowiązku uiszczać opłat sądowych (wpisu i opłaty kancelaryjnej) oraz wydatków. Wydatki za stronę zwolniona od kosztów sądowych z mocy prawa wykładane są z części budżetu sądu administracyjnego, w zakresie tego zwolnienia. Sprawy, o których mowa wyżej wymienia enumeratywnie art. 239 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.). Ustawodawca w treści art. 239 pkt 1 lit. c p.p.s.a. zwolnił z obowiązku uiszczenia opłat i wydatków sądowych skarżących w sprawach dotyczących chorób zawodowych. Nie ulega wątpliwości, iż skarga K. Z. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego jest sprawą z zakresu chorób zawodowych. W rezultacie strona jest z mocy prawa zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych. Dlatego, Jej wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych należy uznać za bezprzedmiotowy. Dalszą konsekwencją tego ustalenia, jest konieczność umorzenia postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy w granicach wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. W rozpoznawanej sprawie wniosek skarżącej obejmuje również ustanowienie adwokata. Oznacza to konieczność ustalenia czy strona skarżąca wykazuje w wymaganym stopniu przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. K. Z. spełniła wymogi dotyczące ustanowienia adwokata z urzędu. Jej oświadczenia zawarte we wniosku PPF w pełni odpowiada przesłankom wyszczególnionym w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., tj. przesłankom przyznania prawa pomocy w części. Do pozytywnej oceny treści jej żądania skłaniają następujące argumenty: K. Z. zamieszkuje wraz ze swą córką w domu drewnianym o pow. 92 m². Jest właścicielką nieruchomości rolnej o pow. 1,38 ha. Jedyną podstawą utrzymania rodziny jest renta z tytułu niezdolności do pracy otrzymywana przez skarżącą oraz renta rodzinna otrzymywana przez Jej córkę N. Łączny dochód z tego tytułu wynosi 1666 zł. netto. Strona nie dysponuje oszczędnościami jak również przedmiotami o znacznej wartości. Córka skarżącej oraz skarżąca cierpią na bardzo ciężkie i wymagające stałego leczenia choroby. Stan zdrowia K. Z. oraz córki skarżącej N. Z. został szczegółowo opisany w uzasadnieniu wniosku PPF a także w załączonych do niego dokumentach. Choroba N. Z. wymaga od skarżącej stałej opieki. Treść oświadczenia strony oraz dowody dotyczące jej stanu zdrowia i N. Z., nie pozwalają wątpić, iż kwota otrzymywanych dochodów jest zbyt niska, aby można było z niej starać się uiścić wynagrodzenie adwokackie. Z dochodów rodziny nie można byłoby wygospodarować środków, które choć w części wystarczałyby na ustanowienie fachowego pełnomocnika. Poczynienie ewentualnych oszczędności z kwoty 1666 zł., niewątpliwie odbiłoby się negatywnie na utrzymaniu koniecznym w tym zwłaszcza bardzo wysokich kosztach leczenia wszystkich członków rodziny. Aby uchronić K. Z. od poniesienia uszczerbku na poziomie utrzymania koniecznego a jednocześnie zapewnić możliwość złożenia skargi kasacyjnej od niekorzystnego dla niej orzeczenia WSA należy przyznać jej prawo pomocy poprzez ustanowienie fachowego pełnomocnika. Takiego rozstrzygnięcia wniosku strony skarżącej wymaga treść wspomnianego wyżej art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Warto też dodać, że powołany przepis nie wymaga od strony ubiegającej się o ustanowienie pełnomocnika z urzędu udowadniania, że sprawa, w której występuje jest szczególnie zawiła lub trudna pod względem normatywnym. Z powołanych względów orzeczono o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustalonym w sentencji postanowienia w oparciu o art. 239 pkt 1 lit. c, art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 2, art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło