II SA/Rz 260/08

PostanowienieWSA w Rzeszowie2009-04-06

Skład orzekający: SWSA Magdalena Józefczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie sądu administracyjnego, złożony po ustanowieniu pełnomocnika z urzędu, ale przed jego faktycznym podjęciem czynności, może zostać uwzględniony, jeśli strona nie posiada wiedzy prawniczej i oczekiwała na działania pełnomocnika?
Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie sądu administracyjnego zasługuje na uwzględnienie, gdy strona, nieposiadająca wiedzy prawniczej, po ustanowieniu pełnomocnika z urzędu, mogła przypuszczać, że postanowienie zostanie doręczone również pełnomocnikowi, a uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Spełnione są przesłanki z art. 86 i 87 P.p.s.a., jeśli wniosek złożono w ustawowym terminie, dokonano czynności, której termin uchybiono, a strona uprawdopodobniła brak winy.
Stan faktyczny
Skarżąca R. C. wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie WSA w Rzeszowie z dnia 18 lipca 2008 r., odmawiające wstrzymania wykonania decyzji w sprawie pozwolenia na przebudowę linii energetycznej. Postanowienie to zostało jej doręczone 24 lipca 2008 r. Wcześniej, 4 czerwca 2008 r., przyznano jej prawo pomocy i ustanowiono adwokata, który został wyznaczony 3 lipca 2008 r. Skarżąca dowiedziała się o tym 10 lipca 2008 r. Wniosek o przywrócenie terminu wpłynął 11 sierpnia 2008 r., wraz z pełnomocnictwem. WSA pierwotnie odmówił przywrócenia terminu, uznając, że oczekiwanie na pełnomocnika nie jest wystarczającą podstawą, jednak NSA uchylił to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Przywrócono skarżącej termin do wniesienia zażalenia.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Magdalena Józefczyk po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. C. – reprezentowanej przez pełnomocnika adwokata M. P. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 18 lipca 2008 r., sygn. akt II SA/Rz 260/08 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi R. C. na decyzje Wojewody z dnia [...] lutego 2008 r., Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na przebudowę i remont linii energetycznej - postanawia - przywrócić skarżącej termin do wniesienia zażalenia. Postanowieniem z dnia 18 lipca 2008 r., sygn. akt II SA/Rz 260/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na przebudowę i remont linii energetycznej. Odpis postanowienia został doręczony skarżącej w dniu 24 lipca 2008 r. Wcześniej, bo postanowieniem referendarza sądowego z dnia 4 czerwca 2008 r. R. C. przyznane zostało prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W dniu 3 lipca 2008 r. Okręgowa Rada Adwokacka w R. wyznaczyła dla skarżącej profesjonalnego pełnomocnika w osobie adw. M. P. O powyższym fakcie skarżąca dowiedziała się w dniu 10 lipca 2008 r. Następnie w dniu 11 sierpnia 2008 r. do tut. Sądu wpłynęło pełnomocnictwo udzielone adwokatowi (datowane na dzień 4 sierpnia 2008 r.) oraz wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienia z dnia 18 lipca 2008r. Po rozpoznaniu powyższego wniosku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z dnia 11 września 2008 r. postanowił odmówić przywrócenia terminu, uznając, iż uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie, dla którego nie przewidziano przymusu adwokackiego, wyłącznie z tej przyczyny, że strona oczekiwała na zakończenie procesu ustanowienia dla niej pełnomocnika z urzędu, nie stanowi okoliczności uzasadniającej jego przywrócenie. Sąd wskazał, iż nie było żadnych przeszkód by skarżąca sporządziła zażalenie osobiście. Na powyższe postanowienie R. C. – zastępowana przez adw. M. P. wniosła zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, podnosząc, iż nie wniosła samodzielnie zażalenia z uwagi na fakt wyznaczenia jej fachowego pełnomocnika z urzędu. Wskazała, iż jako osoba nieposiadająca wiedzy prawnej przypuszczała, że postanowienie z dnia 18 lipca 2008r. zostanie doręczone ustanowionemu pełnomocnikowi. Postanowieniem z dnia 19 grudnia 2008 r., sygn. akt II OZ 1322/08 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie. W jego uzasadnieniu wskazano, iż w ocenie Sądu zostały spełnione przesłanki warunkujące przywrócenie terminu. Skarżąca uprawdopodobniła okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, a mianowicie po przyznaniu jej postanowieniem z dnia 4 czerwca 2008 r. prawa pomocy obejmującego m. in. ustanowienie adwokata i wyznaczeniu przez Okręgową Radę Adwokacką w dniu 8 lipca 2008 r. konkretnego adwokata mogła przypuszczać, iż wyznaczonemu w sprawie pełnomocnikowi także zostało doręczone postanowienie z dnia 18 lipca 2008 r. NSA wskazał również, iż skarżąca nie posiada wiedzy prawniczej i podjęcie działań zgodnych z zasadami logicznego rozumowania bądź ich brak nie może jej obciążać. Tym bardziej, iż przekraczając termin do zaskarżenia postanowienia z dnia 18 lipca 2008 r. kierowała się chęcią skorzystania z pomocy fachowego pełnomocnika. Nadto wyznaczony adwokat niezwłocznie po otrzymaniu pełnomocnictwa od R. C. dokonał czynności zmierzających do skutecznego zakwestionowania postanowienia z dnia 18 lipca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skutki prawne związane z niezachowaniem terminu oraz podstawy prawne przywrócenia terminu reguluje ustawa z dnia 30 czerwca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. z 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm./ - zwana dalej P.p.s.a. Stosownie do treści art. 85 P.p.s.a., czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Uchybienie terminu, bez względu na wielkość opóźnienia, Sąd zobowiązany jest wziąć pod uwagę z urzędu. Możliwość przywrócenia terminu przewiduje art. 86 § 1 i 2 P.p.s.a., a warunki określa art. 87 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że stosowny wniosek wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, w piśmie zawierającym wniosek należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, a równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Z powyższego wynika, iż przywrócenia terminu może domagać się strona, która nie dokonała czynności w terminie, ale jest w stanie uprawdopodobnić, że stało się tak bez jej winy z uwagi na wystąpienie okoliczności od niej niezależnych, którym pomimo dołożenia należytej staranności nie była w stanie przeciwdziałać. - (por. postanowienie NSA z 25 maja 2004 r., sygn. akt FZ 63/04, niepubl.). Sąd stwierdza, iż wniosek R. C. – zastępowanej przez adw. M. P. o przywrócenie terminu zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie zauważyć trzeba, iż dokonując oceny ww. wniosku Sąd wziął również pod uwagę argumenty zawarte w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2008 r. Jak wynika z uzasadnienia wniosku o przywrócenie terminu, po wyznaczeniu przez Okręgową Radę Adwokacką fachowego pełnomocnika, adwokat M. P., pismem z dnia 8 lipca 2008 r. zwróciła się do skarżącej R. C. o udzielenie pełnomocnictwa do reprezentowania jej przed WSA w Rzeszowie, (a więc jeszcze przed wydaniem postanowienia z dnia 18 lipca 2008 r.). Skarżąca udzieliła wyznaczonemu adwokatowi pełnomocnictwo, jednakże z uwagi na obieg korespondencji, udzielone ono zostało dopiero 4 sierpnia 2008 r. We wniosku wskazano również, iż R. C. otrzymała postanowienie z dnia 18 lipca 2008 r. w dniu 24 lipca 2008r., jednakże nie wniosła samodzielnie zażalenia z uwagi na fakt wyznaczenia jej profesjonalnego pełnomocnika. W świetle powyżej wskazanych okoliczności należało uznać, iż niedokonanie w terminie czynności (wniesienie zażalenia na postanowienie z dnia 18 lipca 2008 r.) nastąpiło bez winy skarżącej. R. C. jako osoba nie posiadająca fachowej wiedzy i nie mająca rozeznania w procedurze związanej z ustanawianiem pełnomocnika z urzędu mogła przypuszczać, iż ww. postanowienie zostanie doręczone również wyznaczonemu z urzędu adwokatowi i to on w jej imieniu dokona czynności przed Sądem. Wskazać należy ponadto, iż wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lipca 2008 r. , sygn. akt II SA/Rz 260/08 spełnia wskazane przez ustawodawcę przesłanki. Złożony został bowiem w siedmiodniowym terminie przewidzianym do jego wniesienia i jednocześnie dokonana została czynność, której terminowi uchybiono, a skarżąca uprawdopodobniła okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 86 § 1 i art. 87 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło