II SA/Rz 267/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2010 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy w postaci zwolnienia od związanych ze sprawą kosztów sądowych. M. B. wezwany do uiszczenia wpisu w wysokości 500 zł. od zaskarżonej przez siebie decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2010 r. Nr [...], w terminie do jego opłacenia powołując się na zły stan zdrowia i wysokość pobieranej renty zwrócił się o jego umorzenie. Wskazał przy tym, że posiadane dochody przeznacza w całości na zakup leków i wyżywienie, korzysta też z pomocy życzliwych mu ludzi. Przebyte operacje i związane z tym choroby uniemożliwiają mu podjęcie dodatkowej pracy. Do swego wniosku skarżący załączył kserokopie: decyzji o ustaleniu wysokości renty z 7 lipca 2009 r., orzeczenia z dnia 22 października 2010 r. o zaliczeniu go do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz 17 kart leczenia szpitalnego. W złożonym następnie w wyniku wezwania urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy PPF skarżący zawnioskował o zwolnienie go od kosztów sądowych. Wg uzasadnienia wniosku i zawartego w nim oświadczenia M. B., zamieszkuje on w lokalu o pow. 32 m² wraz z konkubiną, razem wychowując jej niepełnosprawnego 26-letniego syna (porażenie mózgowe) oraz wspólną 15-letnią córkę. Ich dochody obejmują rentę wnioskodawcy w kwocie 620 zł. oraz wynagrodzenie za pracę konkubiny w wysokości 950 zł. (kwoty netto). Zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty sądowe: wpis i opłata kancelaryjna oraz zwrot wydatków wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, które może być przyznane osobie fizycznej po wykazaniu przez nią braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny - art. 245 § 3 w/z z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Rozpoznając złożony wniosek w oparciu o powyższe kryterium uznano go za uzasadniony i mający oparcie w przedstawionych przez skarżącego okolicznościach. Jedyne potencjalne źródło pokrycia przez M. B. kosztów sądowych związanych z jego udziałem w sprawie (zarówno już wymagalnych jak i mogących wystąpić w przyszłości) stanowi pobierane przez niego świadczenie rentowe. W tym zakresie należy także uwzględnić zarobki jego konkubiny, gdyż dla potrzeb prawa pomocy pod uwagę brane są dochody i składniki majątkowe posiadane przez wszystkie osoby z którymi wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Mając na uwadze łączną kwotę tych dochodów, tj. 1570 zł. miesięcznie netto należy jednak stwierdzić, że jest ona niewystarczająca do pokrycia wszystkich niezbędnych wydatków związanych z zaspokojeniem podstawowych potrzeb życiowych 4-osobowej rodziny oraz jednoczesnego opłacenia przez skarżącego związanych z wniesioną przez niego skargą kosztów. Mimo że skarżący nie określił wysokości najważniejszych wydatków składających się na normalnie ponoszone koszty utrzymania, tj. zakup żywności i opłaty związane z utrzymaniem mieszkania, rozpoznając jego wniosek nie można pominąć tak ważnej okoliczności jak jego zły stan zdrowia wykazany licznymi kartami leczeń szpitalnych i orzeczeniem o niepełnosprawności. W tym kontekście nie można zakwestionować sygnalizowanej przez niego potrzeby stałego zażywania leków, co bez wątpienia obciąża domowy budżet. Nie bez znaczenia pozostaje również stan zdrowia syna jego konkubiny, co zapewne także wiąże się z dodatkowymi wydatkami, a także konieczność utrzymania uczącej się córki. Dla pokrycia wszystkich związanych z w/w potrzebami wydatków kwota nieznacznie przekraczająca 1,5 tys. zł. miesięcznie z pewnością nie jest wygórowana, a zapewne często okazuje się niewystarczająca, co uprawdopodabnia twierdzenie skarżącego o korzystaniu ze wsparcia osób trzecich. W tej sytuacji należy uznać obiektywną niemożliwość wygospodarowania przez M. B. środków finansowych na pokrycie chociażby części związanych ze sprawą kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania jego i domowników. Istotne przy tym pozostaje, że ze względu na stan zdrowia nie może podjąć on działań zarobkowych w celu pozyskania dodatkowych dochodów. Powyższe potwierdza zasadność przyznania M. B. zwolnienia od całości związanych ze sprawą kosztów sądowych. Odmienne uznanie pozbawiłoby go prawa do sądowej kontroli zaskarżonej decyzji, co związane jest zwłaszcza z wymogiem opłacenia wysokiego jak na jego możliwości finansowe wpisu od skargi. Z tej przyczyny, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.