II SA/Rz 281/10

PostanowienieWSA w Rzeszowie2010-05-31

Skład orzekający: Piotr Godlewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który utrzymuje się z niskiej renty po potrąceniach komorniczych i alimentach, a także z niewielkich diet i ryczałtów, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, biorąc pod uwagę jego stan zdrowia i konieczność utrzymania syna?
Ratio decidendi
Skarżący, którego dochody są bardzo niskie i niewystarczające na pokrycie podstawowych wydatków związanych z utrzymaniem siebie, syna i domu, a także z uwagi na jego zły stan zdrowia uniemożliwiający podjęcie dodatkowej pracy zarobkowej, powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych. Brak możliwości poniesienia tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania uzasadnia przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący T. L. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zatrzymania prawa jazdy. Wnioskodawca utrzymuje się z renty po potrąceniach komorniczych i alimentach, która po potrąceniach wynosi 271 zł miesięcznie, a także z niewielkich diet i ryczałtów (ok. 2,5 tys. zł rocznie). Pozostaje na jego utrzymaniu 20-letni syn, a skarżący cierpi na choroby wymagające leczenia. Skarżący nie posiada wolnych zasobów pieniężnych ani wartościowych przedmiotów majątkowych.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. L. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych. T. L. wnioskiem o przyznanie prawa pomocy złożonym na przewidzianym do tego urzędowym formularzu PPF zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. Wniosek ten był następstwem zamieszczonego przez niego w skardze żądania "zwolnienia z kosztów postępowania" i mimo jego pisma, w którym zwrócił się o przywrócenie terminu do jego złożenia – należy stwierdzić, że został wniesiony bez jego uchybienia. Zgodnie bowiem z art. 83 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy; taka sytuacja zachodzi w niniejszym przypadku. Wg informacji zawartych w skardze, wniosku PPF i dodatkowym złożonym przez skarżącego oświadczeniu: - prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe wraz z 20-letnim, pozostającym na jego utrzymaniu uczącym się synem, zamieszkując w niewykończonym domu o pow. 150 m² (wg oświadczenia jest to jedyny wartościowy składnik jego majątku), - utrzymuje się z pobieranej renty, której wysokość po potrąceniach komorniczych obciążających go alimentów wynosi 271 zł. (jej pełna wysokość to 712 zł.). Otrzymuje też diety z tytułu pełnienia funkcji Przewodniczącego Rady Osiedla i ławnika sądowego oraz ryczałty za udział w organizacji imprez sportowych; razem jest to ok. 2,5 tys. zł. rocznie, - wydatki skarżącego związane z utrzymaniem domu nie przekraczają 200 zł. miesięcznie, zakup żywności – 10 zł. dziennie, zaś lekarstwa to wydatek 10 – 30 zł. /m-c. (wada serca, nadciśnienie, dyskopatia). Zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty sądowe: wpis i opłata kancelaryjna oraz zwrot wydatków wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, które może być przyznane osobie fizycznej po wykazaniu przez nią braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Rozpoznając złożony wniosek w oparciu o to kryterium uznano go za uzasadniony i mający oparcie w przedstawionych przez skarżącego okolicznościach. Przyznanie T. L. zwolnienia od kosztów sądowych podyktowane jest przede wszystkim jego trudną sytuacją finansową i materialną. Uzyskiwane przez niego dochody można określić jako bardzo niskie, wręcz nieadekwatne do podstawowych wydatków związanych z utrzymaniem 2 osób (jego i syna). Nie budzi zatem żadnych wątpliwości, że są one w całości przeznaczane na zaspokojenie kosztów bieżącego utrzymania ich i domu, a często zapewne okazują się wręcz niewystarczające na pokrycie nawet najbardziej niezbędnych wydatków; pośrednio świadczy o tym wysokość kwot przeznaczanych na zakup żywności i lekarstw. Wg dokonanej oceny brak jest przy tym perspektyw, aby ten stan rzeczy miał się w przypadku skarżącego w najbliższej przyszłości zmienić; dotyczy to zarówno ewentualnego zaniechania egzekucji z pobieranej przez niego renty na zaspokojenie ciążących na nim świadczeń alimentacyjnych, jak i potencjalnej możliwości podjęcia przez niego dodatkowych działań zarobkowych, na przeszkodzie czemu stoi jego nie najlepszy stan zdrowia. Wnioskodawca nie posiada przy tym żadnych wolnych zasobów pieniężnych ani wartościowych przedmiotów majątkowych, których zbycie lub uzyskiwany z nich dochód pozwoliłby mu chociażby na częściowe partycypowanie w kosztach sądowych. Z udzielonych informacji nie wynika także, że w ich opłaceniu mógłby liczyć na finansowe wsparcie innych osób. Powyższe potwierdza więc zasadność złożonego wniosku i przyznanie T. L. zwolnienia od całości związanych ze sprawą kosztów sądowych. Odmienne uznanie pozbawiałoby go prawa do sądowej kontroli zaskarżonej decyzji (związane jest to zwłaszcza z wymogiem opłacenia wpisu od skargi), za obiektywnie niemożliwe należy też uznać poczynienie przez niego jakichkolwiek oszczędności na pokrycie pozostałych kosztów sądowych mogących wystąpić po jego stronie w przyszłości. Z tej przyczyny, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło