II SA/Rz 286/07

PostanowienieWSA w Rzeszowie2007-11-14

Skład orzekający: Piotr Godlewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji niezmienionych okoliczności faktycznych i prawnych, sąd administracyjny może zmienić swoje wcześniejsze postanowienie o odmowie ustanowienia adwokata w ramach prawa pomocy, jeśli wnioskodawca ponownie składa taki wniosek?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie może zmienić swojego wcześniejszego postanowienia o odmowie ustanowienia adwokata w ramach prawa pomocy, jeśli od wydania tego postanowienia nie nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych lub prawnych uzasadniająca takie rozstrzygnięcie. Ponowny wniosek o ustanowienie adwokata, złożony w sytuacji braku wykazania przez wnioskodawcę niemożności poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania, nie może zostać uwzględniony.
Stan faktyczny
Skarżący R.S. złożył wniosek o ustanowienie adwokata do napisania skargi kasacyjnej, argumentując trudną sytuacją materialną swojej dziewięcioosobowej rodziny. Wcześniej referendarz sądowy przyznał mu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ale odmówił ustanowienia adwokata, wskazując na potencjalne możliwości wygospodarowania środków finansowych. Skarga skarżącego na decyzję organu została oddalona wyrokiem sądu.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia referendarza sądowego z dnia 4 maja 2007 r. w zakresie odmowy ustanowienia dla wnioskodawcy adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Referendarz sądowy Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.S. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] lutego 2007 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków postanawia odmówić zmiany postanowienia referendarza sądowego z dnia 4 maja 2007 r. sygn. akt II SA/Rz 286/07 w zakresie odmowy ustanowienia dla wnioskodawcy adwokata. II SA/Rz 286/07 U z a s a d n i e n i e Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 4 maja 2007 r. sygn. akt II SA/Rz 286/07 – po rozpoznaniu wniosku R. S. z dnia 13 kwietnia 2007 r. – orzeczono o przyznaniu mu prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, odmawiając jednocześnie ustanowienia adwokata. W jego uzasadnieniu wskazano, iż o ile sytuacja skarżącego uprawnia go do skutecznego ubiegania się o przyznanie prawa pomocy obejmującego koszty sądowe, to nie wykazał on spełnienia przesłanki przemawiającej za jego przyznaniem w pełnym wnioskowanym zakresie z uwagi na potencjalną możliwość wygospodarowania na ten cel dodatkowych środków finansowych. Wyrokiem z dnia 23 października 2007 r. wniesiona przez R. S. skarga na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] lutego 2007 r. Nr [...] została oddalona. Skarżący wnosząc o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia zapadłego wyroku, kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy złożonym na formularzu PPF zwrócił się o ustanowienie adwokata "do napisania kasacji". W jego uzasadnieniu wskazał, że nie stać go na jego wynajęcie, gdyż wraz z żoną i siedmiorgiem dzieci (w tym pięcioro w wieku szkolnym) utrzymują się z pobieranej przez niego renty inwalidzkiej w wysokości 427 zł. (netto) oraz gospodarstwa rolnego, którego jest współwłaścicielem o pow. 6,22 ha; wg oświadczenia koszty produkcji przekraczają uzyskiwany z niego dochód. Jego żona pobiera zasiłki rodzinne w kwocie 930 zł. miesięcznie. Duże koszty utrzymania dziewięcioosobowej rodziny powodują, że nie wystarcza pieniędzy na podstawowe potrzeby. Posiadany majątek oprócz nieruchomości rolnych obejmuje dom o pow. 100 m², ciągnik rolniczy z 1978 r., samochód osobowy Fiat 126p z 1985 r. oraz kombajn zbożowy. Mając powyższe na uwadze stwierdzono, co następuje: Mimo iż wniosek złożony przez skarżącego na formularzu PPF nie posiadał wypełnionej rubryki nr 3 co do informacji o przedmiocie zaskarżenia - co stanowi jego brak formalny – uznano to za nieistotne dla jego rozpoznania z uwagi na prawidłowo podaną sygnaturę sprawy oraz fakt, że jest to jego kolejny wniosek w sprawie. Z tych samych przyczyn, z uwagi na niewielkie różnice, odstąpiono od wyjaśniania rozbieżności między podaną w obecnym wniosku powierzchnią domu i nieruchomości rolnej, a wskazaną w poprzednim (odpowiednio 100 i 120 m² oraz 6,22 i 6,09 ha). Powołane postanowienie referendarza sądowego z dnia 4 maja 2007 r. na mocy art. 259 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – określanej dalej jako P.p.s.a., ma skutek prawomocnego orzeczenia sądu. Ponieważ postanowienie to należy do kategorii orzeczeń niekończących postępowania w sprawie, rozpoznanie obecnie złożonego wniosku następuje w trybie art. 165 tej ustawy, zgodnie z którym postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne (do zastosowania tego przepisu uprawnia regulacja art. 258 § 3 P.p.s.a. nakazująca odpowiednie stosowanie do zarządzeń i postanowień referendarza sądowego przepisów dotyczących zarządzeń przewodniczącego oraz postanowień sądu). W tym kontekście należy zatem rozpatrzyć, czy od wydania postanowienia z dnia 4 maja 2007 r. nastąpiła zmiana okoliczności (faktycznych lub prawnych) uzasadniająca dokonanie zmiany zawartego w nim rozstrzygnięcia co do odmowy ustanowienia zastępcy prawnego w osobie adwokata. Wobec niezmienionych okoliczności prawnych, analizie poddawane są informacje zawarte we wniosku. Ich porównanie z poprzednio złożonymi nie daje jednak żadnych podstaw do takiego stwierdzenia. Zmianie nie uległ stan rodzinny wnioskodawcy. Nie zmienił się także w sensie pogorszenia lub poprawy stan jego posiadania (majątek) i uzyskiwane dochody. Skarżący korzystając już ze zwolnienia od kosztów sądowych i wnioskując o ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Niezbędnym tego warunkiem jest jednak wykazanie, że nie jest się w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Przepis ten nie pozostawia wątpliwości, iż to właśnie na osobie wnioskującej spoczywa ten obowiązek. R. S. tego warunku nie spełnił w stosunku do żadnego ze złożonych wniosków. Aktualne pozostają argumenty powołane w uzasadnieniu postanowienia z dnia 4 maja 2007 r. a świadczące o tym, iż skarżący mimo niewątpliwie doświadczanych trudności związanych z zaspokojeniem potrzeb życiowych swoich i rodziny ma potencjalne możliwości wygospodarowania wolnych środków finansowych umożliwiających mu czynienie nakładów na posiadany majątek. Dotyczy to w szczególności zaakcentowanego w tym uzasadnieniu kontynuowania inwestycji w postaci budowy budynku inwentarskiego oraz zakup w 2005 r. kombajnu zbożowego, co ustalono z urzędu na podstawie akt innej toczącej się przed tutejszym Sądem sprawy z jego skargi o sygn. II SA/Rz 621/06. Mimo że okoliczności te zostały już podniesione przy rozpatrywaniu pierwszego ze złożonych wniosków a skarżący nie kwestionując prawidłowości nie składał sprzeciwu od wydanego postanowienia, to obecnie ponawiając wniosek o ustanowienie adwokata w żaden sposób się do nich nie ustosunkował. Brak wyjaśnienia tej kwestii wobec niezmienionych pozostałych okoliczności sprawy stanowi zatem i obecnie istotną przeszkodę do pozytywnego rozpoznania wniosku, zwłaszcza że legło to u podstaw odmowy ustanowienia adwokata na wcześniejszym etapie postępowania sądowoadministracyjnego. Uznając, że wnioskodawca nie wykazał spełnienia przesłanki kwalifikującej rozszerzenie zakresu przyznanego mu prawa pomocy z częściowego na całkowity, na podstawie powołanych przepisów postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło