II SA/Rz 289/25

WyrokWSA w Rzeszowie2025-08-05

Skład orzekający: Piotr Godlewski, Joanna Zdrzałka, Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o przeznaczeniu rzeczy ruchomych (koparko-ładowarki) do wykonania świadczeń rzeczowych na rzecz obrony, utrzymana w mocy przez organ odwoławczy, może zostać uznana za nieważną z powodu rażącego naruszenia prawa i skierowania do podmiotu niebędącego stroną postępowania?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Wojewody Podkarpackiego, uznając, że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) oraz skierowana do podmiotu niebędącego stroną w sprawie (art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a.). Błędne oznaczenie odwołującego się podmiotu oraz skierowanie decyzji do niewłaściwej spółki (M 2 sp. z o.o. zamiast A. Sp. z o.o.) stanowiło podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji.
Stan faktyczny
Spółka "A" sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Wojewody Podkarpackiego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza o przeznaczeniu koparko-ładowarki tej spółki do wykonania świadczeń rzeczowych na rzecz obrony. Spółka zarzuciła m.in. błędne zastosowanie przepisów, brak możliwości wykonania obowiązku oraz skierowanie decyzji do niewłaściwego podmiotu. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Burmistrza, jednak sąd administracyjny stwierdził nieważność decyzji Wojewody z powodu rażącego naruszenia prawa i skierowania jej do podmiotu niebędącego stroną.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Wojewody Podkarpackiego i zasądził od Wojewody na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski /spr./ Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka WSA Paweł Zaborniak Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi "A" sp. z o.o. w G. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia 20 grudnia 2024 r. nr ZK-III.654.57.2024 w przedmiocie przeznaczenia do wykonania świadczeń rzeczowych na rzecz obrony I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji. II. zasądza od Wojewody Podkarpackiego na rzecz strony skarżącej "A" sp. z o.o. w G. kwotę 497 zł /słownie: czterysta dziewięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/Rz 289/25 U z a s a d n i e n i e Przedmiotem skargi A. Sp. z o. o. w G. jest decyzja Wojewody Podkarpackiego z 20 grudnia 2024 r. nr ZK-III.654.57.2024 wydana w sprawie dot. przeznaczenia do wykonania świadczeń rzeczowych na rzecz obrony. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, wnioskiem z 8 sierpnia 2024 r. Szef Wojskowego Centrum Rekrutacji w [...] zwrócił się do Burmistrza [...] o przeznaczenie rzeczy ruchomych w ramach świadczeń rzeczowych na uzupełnienie etatowych potrzeb planowanych do wykonania w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, tj. koparko - ładowarki [...] (bez numeru rejestracyjnego) na rzecz [...] będącej w posiadaniu /własności Spółki. Burmistrz decyzją z 20 września 2024 r. nr OR.5566.9.2024 przeznaczył koparko - ładowarkę [...] będącą w posiadaniu Spółki do oddania w użytkowanie na rzecz [...] (przez Siły Zbrojne RP) do chwili ustania potrzeby. Jako miejsce dostarczenia przedmiotu świadczenia wskazano: "Maszynę proszę załadować na zestaw niskopodwoziowy będący przedmiotem świadczenia [...] i dostarczyć do Z Spółka Komandytowa, ul. [...], [...] S. W podstawie prawnej decyzji powołano art. 628 ust. 1 i art. 630 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz.U. z 2024 r., poz. 248 ze zm., dalej: u.o.O.). Spółka w odwołaniu od wskazanej wyżej decyzji zarzuciła błędne zastosowanie art. 628 ust. 1 i art. 630 ust. 1 i 5 u.o.O., nie mających zastosowania w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, wydanie decyzji z pominięciem wzoru decyzji, nałożenie niewynikającego z ustawy obowiązku dostarczenia przedmiotu świadczenia do wskazanego w decyzji podmiotu pod wskazany adres, niedopuszczalne objęcie przedmiotem świadczenia mocy usługowych skarżącego oraz zaniechania szczegółowego uzasadnienia decyzji która ogranicza prawo własności skarżącego, wyłączając możliwość korzystania z przedmiotu świadczenia rzeczowego w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. Zarzuciła nieustalenie, czy pod wskazanym adresem mieści się siedziba podmiotu Z. Spółka Komandytowa oraz brak ustalenia, czy skarżący zatrudnia kierowców zawodowych uprawnionych do poruszania się przedmiotem świadczenia i czy świadczenie jest możliwe do wyegzekwowania w sposób oczekiwany przez organ, w okolicznościach, w których posiadacz przedmiotu świadczenia (Spółka w osobie prezesa zarządu i Prokurenta) nie posiadają uprawnień do prowadzenia pojazdu objętego decyzją. Wojewoda Podkarpacki wskazaną na wstępie decyzją z 20 grudnia 2024 r. - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572, dalej: k.p.a.) w zw. z art. 628 - art. 630 u.o.O. - utrzymał w mocy decyzję Burmistrza z 20 września 2024 r. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 628 ust. 1 u.o.O., na urzędy i instytucje państwowe, przedsiębiorców i inne jednostki organizacyjne, a także osoby fizyczne może być nałożony obowiązek świadczeń rzeczowych, polegających na oddaniu do używania posiadanych nieruchomości i rzeczy ruchomych na cele przygotowania obrony państwa albo zwalczania klęsk żywiołowych, likwidacji ich skutków oraz zarządzania kryzysowego, natomiast art. 630 ust. 1 i 5 ustawy określa, że wójt (burmistrz, prezydent miasta), na wniosek organów i kierowników jednostek organizacyjnych o których mowa w art. 620 ust. 1, wydaje decyzję administracyjną o przeznaczeniu nieruchomości lub rzeczy ruchomej na cele świadczeń rzeczowych, w tym planowanych do wykonania w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. Dlatego nie został uwzględniony zarzut niewłaściwego przywołania podstawy prawnej. W świetle u.o.O., przeznaczenie rzeczy ruchomych na cele świadczeń rzeczowych nie powoduje ograniczeń ani utrudnień w rozporządzaniu tymi przedmiotami. Posiadacz nieruchomości i rzeczy ruchomych, wobec którego wydano ostateczną decyzję o której mowa powyżej, jest obowiązany zgodnie z art. 632 ust. 1 u.o.O. do informowania wójta lub burmistrza (prezydenta miasta) o rozporządzeniu tą nieruchomością lub rzeczą ruchomą w terminie 30 dni od dnia tego rozporządzenia. Zarzut naruszenia art. 640 ust. 8 u.o.O. w zw. z § 3 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 sierpnia 2024 r. w sprawie świadczeń osobistych i rzeczowych na rzecz obrony w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny (dalej: rozporządzenie w sprawie świadczeń na rzecz obrony) należy uznać za bezprzedmiotowy, gdyż rozdział 3 "Świadczenia w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny" ma zastosowanie tylko w przypadku ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, a nałożenie obowiązku świadczeń rzeczowych następuje na podstawie decyzji, której nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Pojęcie "przeznaczenie do wykonania świadczeń" odnosi się do czasu pokoju w ramach planowania obronnego na podstawie art. 628 i art. 630 u.o.O., natomiast pojęcie "nałożenia obowiązku świadczeń" realizowane będzie w innym porządku prawnym niż czas pokoju, na podstawie art. 638 i art. 640 u.o.O. Niezasadnym jest również zarzut, że przedmiotem świadczenia objęto moce produkcyjne, usługowe i naprawcze, które zgodnie z u.o.O. są wyłączone (art. 628 ust. 5 pkt 10), ponieważ przedmiotem świadczenia jest koparko - ładowarka, a nie moce usługowe. Określenie we wniosku miejsca dostarczenia przedmiotu świadczeń nakłada na organ prowadzący postępowanie obowiązek umieszczenia w decyzji, zgodnie ze wzorem określonym w załączniku nr 2 rozporządzenia w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony, adresu dostarczenia tego przedmiotu. Organ nie może dokonywać żadnych zmian we wniosku. Ponadto, przyjęcia przedmiotu świadczeń z ramienia świadczeniobiorcy dokonuje zawsze jego przedstawiciel. We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skardze A. Sp. z o. o. zaskarżyło w całości decyzję Wojewody z 20 grudnia 2024 r., zarzucając: 1) naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy: a) art. 6 w zw. z art. 8 § 1 i art. 11 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i nieuwzględnienie przy wydawaniu decyzji w szczególności zasady rozstrzygania spraw w sposób pogłębiający zaufanie uczestników postępowania względem władzy publicznej, zwłaszcza poprzez wskazanie błędnej podstawy prawnej decyzji, a ponadto zaniechanie szczegółowego i wyczerpującego uzasadnienia decyzji, która w sposób rażący ogranicza prawo własności skarżącego, wyłączając w ogóle możliwość korzystania z przedmiotu świadczenia rzeczowego w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, prowadzące w konsekwencji do naruszenia art. 7 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. 1997 r., Nr 78 poz. 483), b) art. 7 k.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w postaci braku ustalenia czy pod adresem ul. [...], [...] S. mieści się siedziba podmiotu Z Spółka Komandytowa oraz braku ustalenia, czy skarżąca dysponuje kierowcami zawodowymi posiadającymi uprawnienia do dostarczenia przedmiotu świadczenia rzeczowego objętego decyzją do wskazanego miejsca, c) art. 77 § 1 i 2 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez uchybienie obowiązkowi wyczerpującego i wszechstronnego rozpatrzenia zebranego materiału dowodowego oraz ustalenia, czy świadczenie jest możliwe do wyegzekwowania od skarżącego w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny w sposób oczekiwany przez organ - w okolicznościach, w których posiadacz przedmiotu świadczenia (Spółka [...] w osobie prezesa zarządu i prokurenta spółki skarżącej) nie posiadają uprawnień koniecznych do dostarczenia przedmiotu świadczenia objętego decyzją oraz nie zatrudniają kierowców zawodowych posiadających takie uprawnienia, d) art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. poprzez brak wskazania w uzasadnieniu decyzji podstaw fatycznych i prawnych na których oparł się organ, e) art. 107 § 1 pkt 3 k.p.a. poprzez błędne oznaczenie strony będącej adresatem decyzji, w konsekwencji skierowanie decyzji do osoby (podmiotu) nie będącej stroną postępowania, f) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie decyzji utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję, podczas gdy brak było ku temu podstaw prawnych i faktycznych. 2) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy: a) art. 628 ust. 5 pkt 10 u.o.O. poprzez jego błędne zastosowanie i wydanie przedmiotowej decyzji w stosunku do rzeczy stanowiących moce usługowe skarżącego, tj. w stosunku do rzeczy wyłącznych z obowiązku świadczeń rzeczowych oraz niedoprecyzowanie przedmiotu świadczenia, chociażby poprzez wskazanie numeru fabrycznego, b) art. 628 ust. 1 u.o.O., w okolicznościach, w których nie ma on zastosowania w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, c) art. 630 ust. 1 w zw. z art. 629 ust. 1 u.o.O. poprzez jego niezastosowanie i brak wskazania czasu wykonywania świadczeń rzeczowych, d) art. 638 ust. 1 w zw. z art. 633 ust. 1 u.o.O. poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że posiadacz przedmiotu ma obowiązek dostarczyć przedmiot świadczenia do wskazanego w decyzji podmiotu (firmy) pod wskazany adres, w sytuacji, gdy ustawa nie nakłada takiego obowiązku na posiadacza przedmiotu świadczenia, wskazując jedynie na "oddanie" rzeczy ruchomej do używania przez Siły Zbrojne w stanie przydatnym do użytku, e) art. 640 ust. 3 u.o.O. w zw. § 3 ust. 3 rozporządzenia w sprawie świadczeń osobistych i rzeczowych na rzecz obrony w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, poprzez wydanie decyzji z pominięciem wzoru decyzji określonej w załączniku nr 3 rozporządzenia, a w konsekwencji wydanie decyzji nie zawierającej elementów określonych we wzorze, a zawierającej elementy które we wzorze nie zostały wskazane. W oparciu o przedstawione wyżej zarzuty skarżąca Spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji bądź stwierdzenie jej nieważności z uwagi na przyczynę określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (decyzja wydana z rażącym naruszeniem prawa) oraz pkt 4 (decyzja została skierowana do osoby niebędącą stroną w sprawie) oraz umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie. Podniosła, iż organ błędnie oznaczył i skierował decyzje do osoby niebędącej stroną. Do czasu wydania decyzji przez Wojewodę stroną postępowania była Spółka, po wydaniu zaskarżonej decyzji stroną postępowania stała się inna osoba (podmiot), tj. M Sp. z o.o., która nadto nie jest właścicielem przedmiotu świadczenia objętego decyzją. Organ wydał decyzje z rażącym naruszeniem prawa oraz skierował je do osoby niebędącą stroną w sprawie, tj. do M Sp. z o.o. (KRS: [...]), w okolicznościach w których stroną jest A. Sp. z o.o. (KRS: [...]). Organ w zupełności pominął, iż te dwa podmioty, które co prawda mają siedzibę pod tym samym adresem, są niezależnymi od siebie spółkami prawa handlowego. W konsekwencji powstaje wątpliwość, który z podmiotów powinien skarżyć decyzję. Wiedza właściwego podmiotu iż to jednak on powinien być adresatem tej konkretnej decyzji nie powoduje, iż zaskarżona decyzja nie jest dotknięta nieważnością. Z wadliwością decyzji przewidzianą w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. mamy do czynienia wówczas, gdy nastąpiło określenie praw lub obowiązków podmiotu innego niż strona postępowania, lub - inaczej mówiąc - w sytuacji, gdy organ orzekł w formie decyzji o prawach lub obowiązkach podmiotu który nie miał interesu prawnego do występowania w toczącym się postępowaniu. W niniejszej sprawie zaskarżona decyzja kształtuje sytuację prawną podmiotu, który nie powinien być jej adresatem. Ponadto organ nie odróżnia zakresu świadczeń rzeczowych w czasie pokoju od zakresu świadczeń rzeczowych w okresie mobilizacji i w czasie wojny. Wskazuje bowiem przepisy prawa które nie powinny zostać zastosowane, pomijając równocześnie te, które powinny być zastosowane w przedmiotowej decyzji. Dział XXI, rozdział 3, art. 637-641 u.o.O. traktuje o świadczeniach w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, do których również stosuje się odpowiednio przepisy art. 628 ust. 5, art. 629 ust. 3, art. 631-635 zgodnie z art. 640 ust. 6 ustawy. W tym zakresie istotne jest równie rozporządzenie w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony, wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 640 ust. 8 u.o.O. Ponadto organ nie dokonał ustaleń w przedmiocie adresu i siedziby spółki Z Spółka Komandytowa. Wskazuje na to fakt, iż zgodnie z danymi zwartymi w Krajowym Rejestrze Sądowym, w Dziale 1 Rubryce 2, na dzień 3 luty 2025 r. siedzibą i adresem ww. podmiotu jest ul. [...], [...] S. Organ nie poczynił również ustaleń dotyczących tego, czy skarżąca spółka ma możliwość i zasoby dostarczenia samochodu objętego niniejszą decyzją, wskazując równocześnie, iż żaden z pracowników spółki skarżącej nie posiada uprawnień koniecznych i zezwalających na poruszanie się przedmiotem świadczenia, co w sposób szczególny przemawia za tym, iż jest to świadczenie niemożliwe do wykonania. Organ pomija fakt, iż w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, skarżący nie będzie miał do dyspozycji kierowców zawodowych, na których nałoży obowiązek dostarczenia przedmiotu decyzji do wskazanego miejsca. Organ również zaniechał ustaleń w przedmiocie tego, czy niniejszy samochód jest wykorzystywany na własne potrzeby, czy służy wyłącznie do wynajmowania go osobom trzecim. Organ wydający decyzję zaniechał w uzasadnieniu decyzji wskazania podstaw faktycznych oraz prawnych na których się oparł. Postępowanie to powinno także uwzględniać stanowisko strony, tj. jej argumenty i wyjaśnienia zgłaszane w trakcie tego postępowania administracyjnego (od momentu jego wszczęcia), tym bardziej, iż ciężar dowodzenia w tych sprawach ustawodawca przerzucił właśnie na stronę tego postępowania. Obowiązek jego sporządzenia wynika również z zasady wyrażonej w art. 11 k.p.a. - zasady przekonywania. Organ II instancji nie może ograniczyć się do wyłącznie do weryfikacji zarzutów odwołania. Zgodnie z art. 628 ust. 5 pkt. 10 u.o.O., przedmiotem świadczeń rzeczowych nie mogą być moce produkcyjne, naprawcze ani usługowe przedsiębiorcy, podczas gdy organ zobowiązując skarżącego do oddania przedmiotu świadczenia w postaci pojazdu nakłada de facto świadczenie rzeczowe w postaci mocy usługowych, które w świetle przytoczonej ustawy są wyłączone od świadczeń. Podstawa prawna powołana w decyzji, czyli art. 628 ust. 1 u.o.O. odnosi się do obowiązku świadczeń rzeczowych polegających na oddaniu do używania posiadanych nieruchomości i rzeczy ruchomych na cele przygotowania obrony państwa albo zwalczania klęsk żywiołowych, likwidacji ich skutków oraz zarządzania kryzysowego. W świetle cytowanego artykułu trudno doszukać się takich elementów, jak wykonywanie świadczeń w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. Przytoczona podstawa prawna decyzji w przekonaniu skarżącego jest niekompletna i nieprawidłowa. Ponadto pomiędzy obiema decyzjami wydanymi w sprawie występuje swoisty dysonans, bowiem Burmistrz wydając decyzję wskazał jednoznacznie, iż świadczenie rzeczowe wykonywane jest w razie ogłoszenia mobilizacji oraz w czasie wojny, podczas gdy Wojewoda podtrzymując tę decyzję zwraca uwagę, iż powołane w niej przepisy dotyczą innego porządku prawnego, czyli czasu pokoju. Skarżący podnosi na jednoznaczne brzmienie powołanej decyzji Burmistrza, które wprost wskazuje, iż chodzi o czas ogłoszenia mobilizacji i czas wojny, zatem nie ma ona zastosowania na czas pokoju. Co więcej, zgodnie z zawartym pouczeniem "w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny posiadacz jest obowiązany przystąpić do wykonania świadczenia w terminie do godziny 8:00 pierwszego dnia mobilizacji mimo nie otrzymania w tej sprawie wezwania." Skarżąca poddaje w wątpliwość adekwatność powołanych przepisów do porządku prawnego opisanego w decyzji oraz rozbieżności interpretacyjnych w wykonaniu obu organów. Skarżąca ponadto wskazuje, że organ dokonał błędnego zastosowania art. 638 ust. 1 w zw. z art. 633 ust. 1 u.o.O., gdyż ustawodawca nie nakłada obowiązku fizycznego dostarczenia przedmiotu świadczenia przez posiadacza do oznaczonego miejsca. O ile pozostawienie do dyspozycji przedmiotu świadczenia Siłom Zbrojnym RP w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny w siedzibie spółki skarżącej można uznać za zasadne i realne do wykonania, o tyle nałożenie na skarżącą obowiązku dostarczenia przedmiotu świadczenia pod wskazane miejsce jest zobowiązaniem, które nie dość, że nie wynika wprost z ustawy, to jeszcze z przyczyn podniesionych w uzasadnieniu jest niewykonalne. Zdaniem skarżącej, jest to nadużycie stosowania prawa ze strony organu. Powołana ustawa wskazuje jedynie na "oddanie" rzeczy ruchomej do używania przez Siły Zbrojne w stanie przydatnym do użytku. Organ błędnie utożsamia "oddanie" z "dostarczeniem". W ocenie skarżącej, ten ma obowiązek jedynie pozostawić przedmiot świadczenia do dyspozycji Sił Zbrojnych w okolicznościach ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art. 145 § 1 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia (jeżeli dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy), do stwierdzenia ich nieważności lub ich wydania z naruszeniem prawa (jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub innych przepisach). Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewody Podkarpackiego z 20 grudnia 2024 r., utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza [...] z 20 września 2024 r. o przeznaczeniu będącej w posiadaniu A. Sp. z o.o. z/s w G. koparko - ładowarki [...] do oddania w używanie (do chwili ustania potrzeby) na rzecz [...], z obowiązkiem dostarczenia przedmiotu świadczenia – poprzez załadowanie na zestaw niskopodwoziowy będący przedmiotem świadczenia [...] Spółka Komandytowa w S. Poddawszy zaskarżoną decyzję ocenie legalności w granicach wyżej opisanych Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie. I. Przede wszystkim należy zauważyć, że mimo nałożenia decyzją Burmistrza stosownego obowiązku na A. Sp. z o.o., orzekający w niniejszej sprawie w trybie odwoławczym Wojewoda orzekł zaskarżoną decyzją o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji - po rozpatrzeniu odwołania innej spółki, tj. M. sp. z.o.o. Mimo zatem, że w aktach przedmiotowej sprawy znajduje się decyzja organu I instancji wydana w stosunku do A. Spółka z o.o. oraz odwołanie tej Spółki, to z uwagi na lakoniczność uzasadnienia zaskarżonej decyzji - które nie odnosi się do okoliczności związanych z sytuacją odwołującej się Spółki - nie sposób w ramach kontroli przedmiotowej decyzji stwierdzić, by przedmiotem rozpatrzenia w postępowaniu odwoławczym było właśnie odwołanie tej Spółki, a błąd w oznaczeniu podmiotu odwołującego spowodowany został tzw. oczywistą omyłką. Sąd z urzędu stwierdza, że obowiązek świadczeń rzeczowych na rzecz obrony nałożony został w zbliżonym czasie zarówno na M. Sp. z o.o. jak i na M 2 Sp. z.o.o., które są całkowicie odrębnymi podmiotami, posiadającymi inne numery w KRS; wraz ze skargą wniesioną w przedmiotowej sprawie, do Sądu wpłynął szereg skarg w analogicznych sprawach, w których skarżącymi jest zarówno jeden, jak i drugi z tych podmiotów. Okoliczność ta wynika również z treści decyzji organu I instancji wydanej w przedmiotowej sprawie, w której obowiązek skarżącej Spółki powiązano z obowiązkiem M 2 Sp. z.o.o. Ma to niebagatelne znaczenie, gdyż wskazuje na konieczność wnikliwej kontroli każdej z zaskarżonych decyzji, ze szczególnym uwzględnieniem obowiązku organów rozpatrzenia sytuacji faktycznej i prawnej konkretnego podmiotu na którego nakładane są obowiązki, a nie analogicznej sytuacji innego podmiotu. Kompetencje Sądu zawarte w art. 145 § 1 P.p.s.a. wskazują na kolejność kontroli dokonywanej z punktu widzenia istoty wad aktu administracyjnego. W pierwszej kolejności akt podlega badaniu z punktu widzenia istnienia wad skutkujących jego nieważnością, w dalszej kolejności wad postępowania uzasadniających wznowienie postępowania administracyjnego, następnie pozostałych wad postępowania z punktu widzenia możliwości ich istotnego wpływu na wynik postępowania, a wreszcie uchybień polegających na naruszeniu prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy. Stwierdzenie istnienia wad istotniejszych w myśl wyżej przyjętej hierarchii eliminuje potrzebę ustalania istnienia pozostałych wad (por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 461). Dokonując tak określonej kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uwzględnił najdalej idący zarzut skargi skutkujący stwierdzeniem nieważności tej decyzji, uznając, że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa. W okolicznościach sprawy zarówno błędne oznaczenie odwołującego jak i skierowanie zaskarżonej decyzji do podmiotu nie będącego adresatem decyzji organu I instancji oraz wynikającego z niej obowiązku (M 2 sp. z o.o. – zamiast A. Sp. z o.o.) wypełnia przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji z art. 156 § 1 pkt 2 i 4 k.p.a., tj. jej wydania z rażącym naruszeniem prawa oraz skierowania do osoby niebędącej stroną w sprawie. II. Mimo że nie ma to bezpośrednio wpływu na rozpoznanie skargi z uwag na charakter uchybień opisanych w pkt I, to z uwagi na wynikający z wyroku obowiązek ponownego rozpatrzenia odwołania przez Wojewodę, Sąd zwraca ubocznie uwagę na pozostałe nieprawidłowości związane z prowadzeniem postępowania odwoławczego i wydaniem zaskarżonej decyzji, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy: - brak odniesienia się do wszystkich zarzutów odwołania, w szczególności związanych z sytuacją faktyczną i prawną odwołującej się Spółki, - naruszenie wyrażonej w art. 11 k.p.a. zasady przekonywania, zgodnie z którą organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu, - brak zachowania określonej w art. 15 k.p.a. zasady dwuinstancyjności postępowania. Obowiązkiem organu odwoławczego jest ustalenie stanu faktycznego ponad wszelką wątpliwość, a następnie dokonanie oceny zebranych dowodów na podstawie całokształtu materiału dowodowego i wyjaśnienie przyjętych wniosków. Kontrolowana decyzja została całkowicie pozbawiona argumentacji organu w zakresie zarzuconych w treści odwołania okoliczności, wynikających ze specyficznego charakteru obowiązków nałożonych na Spółkę, tj. braku możliwości wykonania nałożonych obowiązków przez jej właścicieli z uwagi na podnoszony brak stosownych uprawnień do prowadzenia przedmiotu świadczenia oraz brak wpływu na dysponowanie zestawem niskopodłogowym o którym mowa w treści decyzji I instancji (będącego przedmiotem świadczenia innej Spółki) wymaganego do transportu przedmiotu świadczenia, a także utożsamienie "oddania" przedmiotu świadczenia z obowiązkiem jego dostarczenia we wskazane miejsce. W związku z powyższym należy zauważyć, że wprawdzie organ odwoławczy nie jest związany treścią zarzutów zgłoszonych przez stronę która korzysta z prawa do obrony swoich interesów, jednakże do zarzutów takich obowiązany jest się ustosunkować. Obowiązek ten ma szczególne znaczenie w odniesieniu do decyzji kwestionowanych przez stronę, gdyż wyjaśnienie stronie zasadności wydanej decyzji może sprzyjać powstaniu przekonania, że decyzja chociaż dla niej niekorzystna, obiektywnie jest prawidłowa, zasadna i przede wszystkim zgodna z obowiązującym prawem. Zdaniem Sądu, wydana w postępowaniu odwoławczym zaskarżona decyzja nie obejmuje wyczerpującej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i nie sposób na jej podstawie stwierdzić, czy postępowanie odwoławcze dotyczyło okoliczności istotnych dla skarżącej Spółki. Uzasadnienie decyzji obejmuje jedynie ogólne wnioski dotyczące przeznaczania przedmiotu świadczenia na cele świadczeń rzeczowych, planowanych do wykonania w razie ogłoszenia mobilizacji, a także ogólnikową konstatację w kwestii nakładania obowiązku świadczeń rzeczowych na przedsiębiorców. Nie sposób jednak stwierdzić, czy podnoszone przez skarżącą Spółkę zarzuty w przedmiocie braku wykonalności nałożonego obowiązku były w jakikolwiek sposób wzięte pod uwagę przy rozpatrywaniu sprawy przez organ odwoławczy. Reasumując, wzgląd na uchybienia opisane w pkt I niniejszego uzasadnienia przemawiał za stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a., o czym Sąd orzekł w pkt I sentencji wyroku. Wskazania co do dalszego postępowania w sprawie dla organu odwoławczego wynikają wprost z poczynionych wyżej (pkt I i II) rozważań, co do których Sąd zwraca również uwagę na celowość rozważenia okoliczności podniesionych w pkt 2 a) zarzutów skargi, a dotyczących należytego doprecyzowania przedmiotu świadczenia, "chociażby poprzez wskazanie numeru fabrycznego". Sąd z urzędu stwierdza bowiem, że obowiązek świadczenia wynikający z decyzji organu I instancji co do jego przedmiotu "koparko - ładowarka [....], bez numeru rejestracyjnego" jest tożsamy z obowiązkiem wynikającym z decyzji tego organu z 20 września 2024 r. nr OR.5566.7.2024 (utrzymująca ją w mocy decyzja Wojewody z 20 grudnia 2024 r. nr ZK-III.654.56.2024 została poddana kontroli Sądu w sprawie II SA/Rz 288/25), co niezależnie od takich samych pozostałych warunków wykonania świadczenia może rodzić wątpliwości nie tylko, czy nie jest to ta sama koparko – ładowarka, ale także jaki konkretnie przedmiot świadczenia jest objęty daną decyzją. O kosztach postępowania obejmujących wynagrodzenie ustanowionego przez skarżącą Spółkę pełnomocnika (radcy prawnego) z wyboru – 480 zł oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa – 17 zł orzeczono w pkt II sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło