II SA/Rz 293/08

PostanowienieWSA w Rzeszowie2008-07-10

Skład orzekający: Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykonała wezwań referendarza sądowego do wyjaśnienia istotnych rozbieżności we wniosku i nie przedstawiła wymaganych dowodów?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega oddaleniu, jeśli strona ubiegająca się o pomoc nie wykonała wezwań referendarza sądowego do wyjaśnienia istotnych rozbieżności we wniosku i nie przedstawiła wymaganych dowodów. Ciężar wykazania przesłanek uprawniających do uzyskania prawa pomocy spoczywa w całości na stronie, a referendarz sądowy nie może prowadzić postępowania poza granicami wyznaczonymi przez przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym występować do innych organów o dostarczenie dokumentów.
Stan faktyczny
J. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w sprawie II SA/Rz 293/08. Referendarz sądowy wezwał wnioskodawcę do wyjaśnienia rozbieżności między wnioskiem złożonym w tej sprawie a wnioskiem złożonym w innej sprawie (II SA/Rz 419/06) dotyczących m.in. liczby posiadanych nieruchomości oraz sytuacji majątkowej członków rodziny. Strona nie wykonała wezwań, nie przedstawiła wymaganych dokumentów ani wyjaśnień.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienia adwokata, w sprawie ze skargi wyżej wymienionego, na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, z dnia [...] marca 2008r., nr [...], podjęte w przedmiocie przedstawienia zaświadczenia o odpowiedniej treści, - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. W dniu 10 czerwca 2008r., J. S. złożył do sprawy II SA/Rz 293/08 wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów oraz ustanowienie adwokata. Sprawa o podanej wyżej sygnaturze nie została zakończona do chwili obecnej przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Rzeszowie (dalej WSA). Na obecnym etapie postępowania strona zobowiązana jest do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł. Pismem z dnia 17 czerwca 2008r. referendarz sądowy wezwał wnioskującego J. S. o wyjaśnienie rozbieżności pomiędzy treścią wniosku złożonego do sprawy o sygn. II SA/Rz 419/06 a treścią wniosku złożonego do sprawy o sygn. II SA/Rz 293/08. Kserokopię wniosku J. S. złożonego do sprawy II SA/Rz 419/06 załączono do akt niniejszej sprawy. W treści tego wezwania zobowiązano stronę do: - podania aktualnych adresów zamieszkania L. S. i A. S.; jeżeli wyżej wymienione osoby zamieszkują nadal ze skarżącym należało wyjaśnić czy są one osobami bezrobotnymi, a jeżeli tak o nadesłanie zaświadczenia z powiatowego urzędu pracy o posiadaniu statusu osoby bezrobotnej, jeżeli wyżej wymienione osoby nie posiadają statusu osób bezrobotnych, należało określić źródła ich utrzymania oraz wysokość uzyskiwanych dochodów, - wyjaśnienie i udowodnienie przyczyn pomniejszenia powierzchni nieruchomości stanowiących własność J. S.. We wniosku złożonym do sprawy o sygn. II SA/Rz 419/06 wskazano, iż J. S. jest właścicielem 4,07 ha. Natomiast we wniosku w sprawie II SA 293/08 w rubryce "7.1 Nieruchomości", strona skarżąca podała, iż jest właścicielem nieruchomości rolnej, o pow. 1,52 ha. Odpowiedź na to wezwanie wpłynęła do Sądu w dniu 26 czerwca 2008r. (data nadania pisma). W kolejnym wezwaniu z dnia 1 lipca 2008r., referendarz sądowy wezwał J. S. do nadesłania dowodów potwierdzających utratę przez żonę skarżącego prawa do renty. We wniosku PPF złożonym do sprawy II SA/Rz 419/06 podano, że H. S. otrzymuje rentę w wysokości 506 złotych (dowód: k. 79). Natomiast we wniosku PPF złożonym do sprawy II SA/Rz 293/08 wyjaśniono, że dochody w rodzinie osiąga jedynie J. S.. Stwierdzono, co następuje: W postępowaniu w sprawie przyznania prawa pomocy ciężar wykazania przesłanek uprawniających do uzyskania tego prawa spoczywa w całości na stronie. Działania śledcze mogą być podejmowane przez referendarza sadowego wyłącznie w sytuacji, gdy wniosek strony wzbudza wątpliwości, co do zgodności ze stanem rzeczywistym. Kolejność faz postępowania rozpoznawczego wyznacza treść art. 252 § 1 oraz 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; dalej P.p.s.a.). W niniejszej sprawie takie wątpliwości zaistniały w związku ze znaczącymi rozbieżnościami pomiędzy treścią wniosku złożonego przez J. S. w sprawie II SA/Rz 419/06, a treścią niniejszego wniosku. Te rozbieżności obligowały do referendarza do ich wyjaśnienia. Miały temu służyć wezwania opisane w części uzasadnienia faktycznego. Pomimo właściwego ich doręczenia stronie, J. S. nie wykonał skierowanych do niego wezwań. Treść pisma strony datowanego na dzień 27 czerwca 2008r. nie odpowiada na pytanie o aktualne adresy zamieszkania L. S. i A. S.. Nie wyjaśniono również czy osoby te są bezrobotne poprzez nadesłanie zaświadczenia potwierdzającego status osoby bezrobotnej. Treść złożonego przez stronę skarżącą oświadczenia może sugerować, że osoby te nadal zamieszkują z J. S.. Na podstawie przedstawionego przez J.S. oświadczenia nie można też uzyskać wiedzy o przyczynach pomniejszenia powierzchni nieruchomości. J. S. w treści wniosku z dnia 14 marca 2007r. do sprawy II SA/Rz 419/06, napisał wyraźne, że dysponuje nieruchomością o powierzchni 4.07 ha, natomiast w niniejszej sprawie oświadczył, że jest posiadaczem nieruchomości o pow. 1,52 ha. Ponadto J. S. nie nadesłał dowodów, które potwierdzałby utratę prawa do emerytury przez jego żonę. Strona w swym oświadczeniu z dnia 7 lipca 2008r. poprosiła, aby tą kwestie referendarz sądowy wyjaśnił w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych. Należy wyjaśnić, iż w sprawach prawa pomocy postępowanie rozpoznawcze ogranicza się do dokumentów źródłowych i oświadczeń składanych przez stronę ubiegającą się o prawo pomocy (art. 255 P.p.s.a.). Rozpoznając wniosek referendarz nie może prowadzić postępowania poza granice wyznaczone przez art. 255 P.p.s.a. w tym nie może występować do innych organów i instytucji o dostarczenie dokumentów mogących mieć wpływ na ocenę wniosku strony ubiegającej się o prawo pomocy. Postępowanie w tym przedmiocie opiera się na zasadzie kontradyktoryjności o czy świadczy nie tylko art. 255 P.p.s.a. a przede wszystkim art. 246 tej ustawy. Ponieważ J. S. nie odpowiedział na skierowane do niego wezwania referendarza sądowego to nie spełnił przesłanek przyznania prawa pomocy zarówno w całości jak i w części. Strona nie współpracując w wyjaśnianiu swej pozycji majątkowej i osobistej nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Z tego powodu należało odmówić przyznania prawa pomocy w oparciu o art. 246 § 1, art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło