II SA/Rz 304/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Ewa Wojtyna po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2009r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku M. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2008r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej zatwierdzenia granic pomiędzy działkami - postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy. Wyrokiem z dnia 15 października 2008r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2008r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej zatwierdzenia granic pomiędzy działkami. W dniu 26 listopada 2008r. M. W. złożyła na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazała w nim, że ma 77 lat, nie pozostaje z nikim we wspólnym gospodarstwie domowym, utrzymuje się z kwoty 1437,86 zł stanowiącej pobieraną emeryturę wraz z dodatkiem do niej. Systematycznie leczy się. Na posiadany przez nią majątek składa się dom parterowy murowany o powierzchni 46 m. kw., 5-arowa działka oraz drewniany budynek gospodarczy. Postanowieniem z dnia 3 grudnia 2008r. Referendarz sądowy w tut. Sądzie odmówił uwzględnienia wniosku skarżącej. W ustawowym terminie M. W. wniosła sprzeciw odnośnie wymienionego wyżej postanowienia. Podkreśliła w nim, że motywacją do złożenia wniosku o pomoc finansową od Państwa były uzyskane przez nią informacje, iż opłata od skargi kasacyjnej od wyroku zapadłego w sprawie wynosi 800 zł, zaś koszty ustanowienia pełnomocnika z wyboru to kwota 4 000 – 5 000 zł. Wskazała, że dom jest zniszczony, wymaga remontu, z działki nie posiada zaś żadnego przychodu. Zwróciła uwagę na występujące u niej problemy zdrowotne (zapalenie nerwu kulszowego, uszkodzenie kręgosłupa, cukrzyca, choroba wieńcowa), związane z długoletnią pracą w szkodliwych warunkach. Z tego tytułu zmuszona jest już od 33 lat do ponoszenia wydatków na lekarstwa i koszty podróży do lekarzy. Podniosła również, iż ponosi wydatki na sporządzanie kserokopii różnego rodzaju dokumentów i przesyłanie ich w związku z prowadzonymi przez siebie sprawami sądowymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wedle art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. postanowienie odnoszące się do prawa pomocy, od którego został skutecznie wniesiony sprzeciw, traci moc, zaś sprawa będąca jego przedmiotem podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Wniosek M. W. obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, dotyczy zatem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Uwzględnienie takiego wniosku uzależnione jest od wykazania przez składający go podmiot, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Istotnym jest to, iż ciężar wykazania okoliczności wskazujących na brak możliwości partycypacji w kosztach postępowania spoczywa na jego stronie. W tym miejscu należy także zwrócić uwagę na art. 199 P.p.s.a. stosownie do którego strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. Wskazany obowiązek stanowi potwierdzenie wyjątkowego charakteru prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze Sąd uznaje, że sytuacja majątkowa wnioskodawczyni nie jest na tyle zła, a by uzasadniała udzielenie jej przez Państwo pomocy finansowej. Przede wszystkim należy podkreślić, iż M. W. nie posiada nikogo na swym utrzymaniu, co oznacza, iż kwota którą comiesięcznie uzyskuje pozostaje do jej wyłącznej dyspozycji. Ponadto ma ona zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, pomimo tego, iż dom, w którym mieszka jest stary i wymaga remontu. Sąd uznał wprawdzie za wiarygodne informacje dotyczące stanu zdrowia wnioskodawczyni, jednak nie stanowią one wystarczającej przyczyny dla uwzględnienia wniosku, zwłaszcza, iż nie wskazano w nim jakiego rzędu kwoty ponoszone są z tego tytułu. Jeśli chodzi o wydatki czynione przez wnioskodawczynię na sporządzenie kserokopii różnego rodzaju dokumentów i przesyłanie ich do prowadzonych spraw sądowych, Sąd zwraca uwagę, iż koszty wynikając z tego tytułu nie mogą być na tyle wysokie, by świadczyły o niemożliwości wygospodarowania przez M. W. środków na poniesienie kosztów postępowania w przedmiotowej sprawie. Na możliwość taką wskazuje m. in. uiszczenie przez skarżącą kwoty 200 zł z tytułu wpisu sądowego oraz kwoty 100 zł za otrzymanie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Odnosząc się do twierdzeń wnioskodawczyni dotyczących wysokości kosztów postępowania w niniejszej sprawie, Sąd wskazuje, iż na obecnym etapie postępowania skarżąca miałaby obowiązek uiszczenia kwoty 100 zł tytułem wpisu od skargi kasacyjnej w razie jej skierowania przeciwko wskazanemu na wstępie wyrokowi tut. Sądu oraz poniesienia kosztów wynagrodzenia pełnomocnika (adwokata). W tym ostatnim wypadku zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2002r. Nr 123 poz. 1058) opłaty za czynności adwokackie ustala umowa z klientem. Stosownie zaś do § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348) przy ustalaniu w umowie opłaty bierze się pod uwagę rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz wymagany nakład pracy adwokata. Natomiast według ust. 2 powołanego paragrafu w przypadkach szczególnie uzasadnionych, gdy przemawia za tym sytuacja majątkowa lub rodzinna klienta albo rodzaj sprawy, adwokat może ustalić stawkę opłaty niższą niż stawka minimalna albo zrezygnować z opłaty w całości. W ocenie Sądu, skarżąca nie wykazała, by spełniała przesłanki udzielenia jej prawa pomocy w żądanym zakresie. Dlatego też orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 260 w zw. z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.