II SA/Rz 304/11
PostanowienieWSA w Rzeszowie2011-07-20
Skład orzekający: Robert Sawuła, Magdalena Józefczyk, Maria Piórkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, w której ustalenie faktycznych spadkobierców zmarłego właściciela nieruchomości jest kluczowe dla rozstrzygnięcia, sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie do czasu zakończenia postępowania karnego dotyczącego składania fałszywych zeznań w postępowaniu spadkowym?Ratio decidendi
Sąd administracyjny może zawiesić postępowanie, jeżeli ujawni się czyn, którego ustalenie w drodze postępowania karnego lub dyscyplinarnego mogłoby mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy sądowoadministracyjnej. W niniejszej sprawie, rozbieżności w postanowieniach sądu dotyczące ustalenia spadkobierców po zmarłym właścicielu nieruchomości oraz zawiadomienie prokuratury o możliwości popełnienia przestępstwa składania fałszywych zeznań przez jedną ze spadkobierczyń, uzasadniają zawieszenie postępowania do czasu wyjaśnienia tych kwestii w postępowaniu karnym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczy skargi Z. T. i J. W. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o umorzeniu postępowania o zwrot wywłaszczonych nieruchomości i odmowie zwrotu innej nieruchomości. Skarżące domagają się zwrotu nieruchomości lub wypłaty odszkodowania. W toku postępowania ujawniły się rozbieżności dotyczące ustalenia kręgu spadkobierców po zmarłym właścicielu nieruchomości, a także zostało wszczęte postępowanie w sprawie możliwości popełnienia przestępstwa składania fałszywych zeznań przez jedną ze spadkobierczyń.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zawiesić postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Robert Sawuła Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk NSA Maria Piórkowska /spr./ Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 20 lipca 2011 r. sprawy ze skargi J. W. i Z. T. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości -postanawia- zawiesić postępowanie sądowe
Decyzją z dnia [..] stycznia 2011 r. Nr [...] Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania Z.T. i J.W., utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta [..] z dnia [..] listopada 2010r. nr [...] orzekającą w pkt I o umorzeniu jako bezprzedmiotowego postępowania o zwrot nieruchomości położonych w obr. [...] R. – B., oznaczonych jako działki nr [..]/6, [..]/28, [..]/30, [..]/22, [..]/31, [..]/16, stanowiących własność Skarbu Państwa i pozostających w użytkowaniu wieczystym osób fizycznych i prawnych oraz w pkt II orzekającą o odmowie zwrotu nieruchomości położonej w R. obr. [..] R. – B., oznaczonej jako działka nr [...]/7 i niewydzielona część działki nr [..]/3, stanowiącej własność Skarbu Państwa
Jako podstawę prawną organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 9a ustawy z dnia 21.08.1997r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. z 2010r. Nr 102, poz. 651 ze zm./ - zwana dalej u.g.n.
Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych sprawy wynika, że pismem z dnia [..] kwietnia 2008r. Z. T., działając imieniem J.W. wystąpiła z wnioskiem
o zwrot nieruchomości położonej w R. w obr. [..], poprzednio oznaczonej jako pgr. l.kat. [..]/4, [..]/5, [..]/1, [..]/12 gm. kat. S., działka [..]/1 obr. [..].
W wyniku rozpatrzenia wniosku Prezydent Miasta [...] po raz pierwszy wydał decyzję w dniu [..] października 2009r. Nr [...] o umorzeniu postępowania o zwrot nieruchomości oznaczonych jako działki nr [..]/6, [..]/28, [..]/30, [..]/22, [..]/31, [..]/16 oraz o odmowie zwrotu działki nr [..]/7.
Decyzja ta została jednak wyeliminowana z obrotu prawnego decyzją Wojewody [...] z dnia [..] marca 2010r. nr [..], który uchylił ją, a sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia. Powodem powyższego był fakt, że postępowanie winno zostać przeprowadzone w całości z udziałem Z.T., tj. zostać zainicjowane na wniosek obu spadkobierczyń po M.T. tj. Z.T. i J.W.
Po ponownie przeprowadzonym postępowaniu Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [..] listopada 2010r. nr [...] orzekł w pkt I o umorzeniu jako bezprzedmiotowego postępowania o zwrot nieruchomości położonych w obr. [..] R. – B., oznaczonych jako działki nr [..]/6, [..]/28, [..]/30, [..]/22, [..]/31, [..]/16, stanowiących własność Skarbu Państwa i pozostających w użytkowaniu wieczystym osób fizycznych i prawnych oraz w pkt II orzekł o odmowie zwrotu nieruchomości położonej w R. obr. [..] R. – B., oznaczonej jako działka nr [..]/7 i niewydzielona część działki nr [..]/3, stanowiącej własność Skarbu Państwa
W uzasadnieniu organ wskazał m. in. że z przedłożonych postanowień Sądu Rejonowego w [...] wynika, że spadek po H.T. nabyli: M.T., Z.T. i J.W., zaś na mocy postanowienia z dnia [..].04.2008r., sygn. [...] spadek po M.T. nabyły Z.T.
i J.W.
Powyższą decyzję zakwestionowała Z.T. – działająca imieniem własnym oraz jako pełnomocnik J.W. Wskazała, że decyzje o wywłaszczeniu
i przekazaniu odszkodowania na rzecz Skarbu Państwa wydano, gdy właściciel tej nieruchomości już nie żył. Podkreśliła jednak, że wiadomym wówczas było że są spadkobiercy.
Wojewoda [...] wymienioną wyżej decyzją z dnia [..] stycznia 2011r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta [...]
z dnia [..] listopada 2010r.
W motywach rozstrzygnięcia powołał się na ustalenia dokonane przez organ
I instancji dotyczące m. in. faktu, że spadkobierczyniami po M.T. są Z.T. i J.W.
Skargę na powyższą decyzję Wojewody [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożyła Z.T. w imieniu własnym oraz J.W. i wniosła o jej uchylenie i orzeczenie o zwrocie lub wypłaceniu odszkodowania na ich rzecz za wywłaszczone nieruchomości składające się z działek: [..]/16, [..]/22, [..]/28, [..]/30, [..]/31, [..]/6, [..]/7 oraz części działki nr [..]/3 obr. [..] R. – B.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie,
z przyczyn, które legły u podstaw zaskarżonej decyzji.
W dniu [..] lipca 2011r., do tut. Sądu wpłynęło pismo Wojewody [...] z dnia [..] lipca 2011r. wraz z kserokopią pisma Prezydenta Miasta [...] z dnia [..] czerwca 2011, w którym wskazano, że w dniu 29 czerwca 2011r. Prokuratura Rejonowa dla miasta [...] została zawiadomiona o możliwości popełnienia przez Z.T. przestępstwa określonego w art. 233 § 1 Kodeksu karnego tj. składania fałszywych zeznań w postępowaniu jakie Sąd Rejonowy w [...] Wydział I Cywilny prowadził pod sygn. [...] w sprawie zmiany postanowień Sądu Rejonowego w [...] z dnia [..].2009r., sygn. [...] i z dnia [..].2008r., sygn. [...].
W piśmie wskazano, że z postanowień tych wynikało, że spadek po H.T. na podstawie ustawy nabyli mąż M.T. i córki J.W. i Z.T. po 1/3 części, a spadek po M.T. nabyły córki J.W. i Z.T. po 1/2 części. Powyższe stoi jednakże w sprzeczności
z treścią postanowienia Sądu Rejonowego w [...] Wydział I Cywilny z dnia [..].1998r., sygn. akt [...] w sprawie stwierdzenia nabycia spadku po M.T., zgodnie z którym spadek po ww. nabyły jego dzieci tj.: W.T., H.T. (nieżyjący), D.C., S.T., A.T., J.T., Z.T. i J.W. – po 1/8 części. Na dowód powyższego Prezydent Miasta [...] dołączył kserokopie wyżej wymienionych postanowień Sadu Rejonowego w [...] – Wydział I Cywilny.
W toku rozprawy, w dniu [..] lipca 2011r., skarżąca Z.T. oświadczyła, że objęta przedmiotem postępowania działka była od 1973 r. wyłącznie własnością jej siostry, a kwestie o których mowa w piśmie Prezydenta Miasta [...] z dnia [..] czerwca 2011r. nie maja znaczenia w sprawie, bowiem dotyczą innych działek. Dodatkowo oświadczyła, że wszystkie działki objęte zakresem orzekania należały do jej siostry.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył co następuje:
Zgodnie z treścią art. 125 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) – zwana dalej p.p.s.a., Sąd może zawiesić z urzędu postępowanie jeżeli ujawni się czyn, którego ustalenie w drodze karnej lub dyscyplinarnej mogłoby wywrzeć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy sądowoadministracyjnej.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem postępowania jest decyzja w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Zgodnie z art. 136 ust. 3 u.g.n. poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jego części, jeżeli stosownie do przepisu art. 137, stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z powyższego wynika, że wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości mogą złożyć następcy prawni właściciela wywłaszczonej nieruchomości, przy czym, co wynika z ugruntowanego w tej kwestii orzecznictwa i doktryny, wniosek ten muszą złożyć wszyscy uprawnieni spadkobiercy.
W niniejszej sprawie wniosek taki złożyły J.W. i Z.T., spadkobierczynie M.T.
Tymczasem nadesłanej, w dniu [..] lipca 2011r., do tut. Sądu kserokopii postanowienia Sądu Rejonowego w [...] Wydział I Cywilny z dnia [...].199r. wynika, że spadek po M.T. podstawie ustawy nabyli oprócz Z.T. i J.W. również J.T., W.T., H.T., S.T., A.T., D.C. Powyższe stoi w sprzeczności z postanowieniem Sądu Rejonowego w [...] Wydział I Cywilny z dnia [..].2009r. sygn. [...] w sprawie zmiany postanowień Sądu Rejonowego w [...] z dnia [..].2009r., sygn. [...] i z dnia [..].2008r., sygn. [...], zgodnie z którym spadkobierczyniami po M.T. są J.W. i Z.T. Postanowienia te stanowiły podstawę w oparciu o którą organ badał, czy wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości pochodzi od wszystkich uprawnionych osób.
Z nadesłanego do tut. Sądu kserokopii pisma Prezydenta Miasta [...]
z dnia [..] czerwca 2011r. wynika także, że organ ten zawiadomił Prokuraturę Rejonową dla miasta [...] o możliwości popełnienia przez Z.T. przestępstwa określonego w art. 233 § 1 Kodeksu Karnego tj. składania fałszywych zeznań
w postępowaniu jakie Sąd Rejonowy w [...] Wydział I Cywilny prowadził pod sygn. [...].
W ocenie Sądu powyższe pozwala na stwierdzenie, że istotne dla przedmiotowej sprawy będzie ustalenie czy doszło do popełnienia przestępstwa określonego w art. 233 § 1 KK, a jednocześnie ustalenie faktycznych spadkobierców po zmarłym M.T.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uznał, że na podstawie art. 125 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należy zawiesić postępowanie do czasu zakończenia postępowania w zakresie składania fałszywych zeznań w toku postępowania spadkowego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło