II SA/Rz 305/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk /spr./ WSA Paweł Zaborniak Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi U. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę -skargę oddala- Przedmiotem skargi U.N. jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] wydana w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że Starosta [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r., znak: [...], nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił W. i E.G. zam. T. [...], [...] N.S., pozwolenia na budowę inwestycji pod nazwą: "Rozbudowa i nadbudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacjami wewnętrznymi: elektryczną, wodno-kanalizacyjną i centralnego ogrzewania" na terenie nieruchomości o nr ewid. gruntów 606/1 obręb [...] Powyższa decyzja stała się ostateczna w dniu 19 września 2013 r. Pismem z dnia [...] lipca 2014 r. U.i H.N., na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zmianami), zwanej dalej "K.p.a.", zwrócili się do Starosty [...] o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. o pozwoleniu na budowę oraz o wstrzymanie jej wykonania. Starosta [...] postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r., znak: [...] wznowił postępowanie z wniosku U.N., zaś postanowieniem z dnia [...] sierpnia, znak: [...] odmówił wznowienia postępowania z wniosku H.N. Decyzją z dnia [...] września 2014 r., znak:[...] Starosta [...] odmówił uchylenia decyzji własnej z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielania pozwolenia na budowę, wobec braku spełnienia przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., w związku z czym nie jest możliwe ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Od powyższej decyzji odwołali się U. i H.N. wnioskując o jej uchylenie. Zarzucili nieprawidłowe zastosowanie przepisów dotyczących doręczania pism w postępowaniu administracyjnym oraz nieprawidłowe przyjęcie, że dane z ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę do ustalenia miejsca zamieszkania stron postępowania administracyjnego. U. i H.N. poddali w wątpliwość autentyczność podpisu złożonego przez E.G. zarówno na wniosku o pozwolenie na budowę z dnia [...] lipca 2013 r., jak i na oświadczeniu o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z dnia [...] lipca 2013 r. oraz wskazali, że spór co do prawidłowości granic działek nr 605/2 i 606/1 zostanie w najbliższym czasie skierowany na drogę postępowania sądowego. Podnieśli, że "decyzje Starosty [...] oraz sposób postępowania w niniejszej sprawie" powodują szkodę w postaci naruszenia ich prawa własności (tj. brak możliwości zabudowania działki nr 605/2 zgodnie z zamierzeniem budowlanym istniejącym od 1983 r.) oraz zmuszają ich do mieszkania w budynku gospodarczym. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r., wymienioną na wstępie, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i 3 i art. 151 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zmianami), zwanej dalej "K.p.a." w pkt 1 umorzył postępowanie odwoławcze prowadzone na skutek odwołania H.N. oraz w pkt 2 utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2014 r., nr [...] Organ wyjaśnił, że orzecznictwo sądów administracyjnych stoi na stanowisku, że gdy wskazywaną podstawą do wznowienia postępowania jest art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. organ właściwy w sprawie wznowienia, po ustaleniu, że podanie zostało wniesione z zachowaniem terminu z art.148 K.p.a., powinien wznowić postępowanie, by dopiero na etapie następnym dokonać analizy twierdzeń osoby wnoszącej podanie, czy przysługiwał jej przymiot strony. W myśl art. 149 § 2 K.p.a. postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania zarówno, co do przyczyn wznowienia, jak i co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Organ odwoławczy dokonując oceny przeprowadzonego postępowania wznowieniowego stwierdził, że zostało ono przeprowadzone prawidłowo. Wniosek U.N. spełnia wymogi formalne, bowiem zachowano miesięczny termin do jego złożenia. Ocena dokonana w oparciu o akta sprawy wydanego pozwolenia na budowę, czy w rozpoznawanej sprawie rzeczywiście wystąpiła przesłanka, o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. potwierdza prawidłowość ustaleń dokonanych przez organ I instancji. W utrwalonym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego zostało wyjaśnione, że status strony postępowania administracyjnego wynika z przepisów prawa materialnego – w niniejszej sprawie z przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane /tekst jednolity Dz.U. z 2013r. poz.1409 z późn.zm./, a dokładnie z przepisu art. 28 ust 2, w świetle którego stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści, lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Jak wynika z decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r., obszar oddziaływania obiektu obejmuje działki nr: 606/1, 605/2, 607/1 obręb [...] W aktach sprawy zalega wypis z rejestru gruntów sporządzony wg stanu na dzień 11 lipca 2013 r., zgodnie z którym U.N. jest współwłaścicielką działki nr 605/2, dla której założono księgę wieczystą KW [...], a zatem bezspornie była stroną w postępowaniu w sprawie o pozwolenie na budowę. Analiza akt sprawy wykazała również, że w toku w/w postępowania nie uchybiono obowiązkowi zapewnienia stronom udziału w w/w postępowaniu. Starosta [...] pismem z dnia [...] lipca 2013 r., znak [...] powiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego i możliwości zapoznania się z zamierzeniem inwestycyjnym wnioskodawcy, a decyzję o pozwoleniu na budowę z dnia [...] sierpnia 2013 r., znak [...] wysłał stronom postępowania na adres wskazany w ewidencji gruntów. W niniejszej sprawie zarówno zawiadomienie o wszczęciu postępowania z dnia [...] lipca 2013 r., jak i decyzja z dnia [...] sierpnia 2013 r., znak: [...] skierowane do U.i H.N., zostały skutecznie doręczone przez operatora pocztowego, gdyż powróciły do nadawcy z adnotacją, iż adresata nie zastano, a korespondencję awizowano powtórnie. Taki sposób doręczenia korespondencji należy uznać za prawidłowy i zgodny ze wskazanym przez ustawodawcę w art. 44 K.p.a. W związku z powyższym zarzut nieprawidłowego doręczenia należy uznać na nietrafny. Również zarzuty dotyczące nieprawidłowego adresu U.N. uznać należy za nieuzasadnione. Przepisy ustawy Prawo budowlane, a także K.p.a. nie określają bowiem dokumentów, w oparciu o które organ dokonuje ustalenia stron postępowania i ich adresów do doręczeń. Tym samym, aby zapewnić stronom udział w postępowaniu, organy architektoniczno-budowlane korzystają z danych, które pozostają w ich dyspozycji. W sprawie o wydanie przedmiotowego pozwolenia na budowę zainicjowanej wnioskiem z dnia [...] lipca 2013 r. dla ustalenia stron posłużono się wypisem z ewidencji gruntów wg stanu na dzień [...] lipca 2013 r., nie można zatem zostawić organowi zarzutu, iż dane powyższe nie były aktualne. Ustalono, że odwołująca nie jest zameldowana czasowo ani na pobyt stały pod wskazanym przez nią adresem tj. T. [...], co potwierdza pismo Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...]. U.N. wobec niezamieszkiwania pod adresem "M. ul. [...] [...]", winna była, jako osoba należycie dbająca o swoje interesy, dokonać aktualizacji danych figurujących w ewidencji. W przeciwnym razie, nie sposób przyjąć braku winy strony w pozbawieniu jej udziału w postępowaniu. Dla stwierdzenia wystąpienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. nie jest wystarczające ustalenie braku uczestnictwa strony w postępowaniu administracyjnym, konieczne jest również wykazanie, iż w/w brak udziału w sprawie nastąpił bez winy strony. Dodatkowo należy nadmienić, że odwołująca miała wiedzę o prowadzonym przez Starostę [...] postępowaniu scaleniowym zakończonym decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r., znak:[...], lecz i ten fakt nie spowodował, iż dokonała stosownych zmian w ewidencji gruntów. Zmian tych odwołująca nie dokonała do chwili obecnej. W kwestii odwołania H.N. organ wyjaśnił, że zaskarżona odwołaniem decyzja dotyczy interesu prawnego U.N., gdyż dotyczy ustalenia, czy w odniesieniu do niej rzeczywiście wystąpiła przesłanka o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Na powyższą przesłankę może się powoływać jedynie strona "pominięta od udziału w postępowaniu", a nie uczestnik postępowania. W związku z powyższym należało w tym zakresie umorzyć postępowanie odwoławcze. H.N. nie posiada bowiem żadnego interesu prawnego w kwestionowaniu decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2014 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie U.N. zaskarżając decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. Mając na uwadze powyższe wniosła o uchylenie w całości decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. oraz poprzedzającej ją Starosty [...] z dnia [...] września 2014 r. oraz zasądzenie od Wojewody [...] na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: - naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy poprzez uznanie, iż w niniejszej sprawie nie zaistniała okoliczność, w której strona bez swojej winy nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją Starosty [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 roku w sytuacji, gdy z okoliczności sprawy wynika, iż strona w sposób niezawiniony nie brała udziału w postępowaniu, albowiem organ pierwszej instancji kierował korespondencję na adres inny niż miejsce zamieszkania skarżącej, mając jednocześnie wiedze ojej właściwym miejscu zamieszkania z uwagi na inne prowadzone postępowania bezpośrednio poprzedzające uzyskanie przez W.i E.G. pozwolenia na budowę w których skarżąca otrzymywała korespondencję na rzeczywisty adres zamieszkania, - naruszenie art. 42 § 1 K.p.a. w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy poprzez uznanie, że pisma kierowane do skarżącej były doręczane w sposób prawidłowy na adres figurujący w ewidencji gruntów pod którym strona nie zamieszkuje, podczas gdy Starosta [...] był w posiadaniu informacji o faktycznym miejscu zamieszkania U. N. znajdującym się w miejscowości T. [...], - naruszenie art. 10 K.p.a. poprzez błędne uznanie, że w sprawie zakończonej decyzją Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] nie naruszono prawa strony do wzięcia czynnego udziału w postępowaniu oraz umożliwiono wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów, - naruszenie art. 6, 7, 8 i 10 K.p.a. poprzez nie wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, w tym okoliczności dotyczących posiadania przez organ informacji o aktualnym miejscu zamieszkania skarżącej, skuteczności doręczenia korespondencji stronie, nie braniu przez nią i udziału w samym postępowaniu w sposób nie zawiniony oraz nie rozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a tym samym braku działania, które budowałyby zaufanie do organów administracji, - naruszenie art. 7 i 77 K.p.a. w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy poprzez nierozpatrzenie zebranego w sprawie materiału dowodowego w sposób wyczerpujący i wnikliwy, w tym brak wyjaśnień pod kątem istnienia przesłanek skutkujących uchyleniem ostatecznej decyzji w wyniku wznowienia postępowania w sytuacji, gdy okoliczności sprawy wskazują na istnienie podstaw do wydania takiej decyzji, - naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji w sposób nieodpowiadający wymaganiom ustawowym tj. bez wskazania, które konkretnie dowody lub okoliczności są wiarygodne i przemawiają za uznaniem, iż nie zachodzi prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie z przyczyn podniesionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje; Kontrola sądu administracyjnego zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa. Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ustalenia stanu faktycznego są bezsporne i sprawa nadaje się do wyrokowania. W dniu [...] sierpnia 2013 r. została wydana decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę. Decyzja stała się ostateczna. W dniu 7 lipca 2014 r. H. i U.N. złożyli wniosek o wznowienie postępowania powołując przepis art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Postępowanie zostało wznowione tylko z wniosku U.N., natomiast H.N. odmówiono wznowienia, ponieważ wniosek został złożony po upływie terminu, o którym mowa w art. 148 K.p.a. Konsekwentnie złożone przez niego odwołanie zostało umorzone. W aktach administracyjnych zalega uproszczony wypis z rejestru gruntów, gdzie wskazany jest adres zamieszkania skarżącej "M.". Na rozprawie U.N. oświadczyła, że do chwili obecnej jest zameldowana pod adresem w M. Obecnie jedynie H.N. od października 2010 r. jest zameldowany pod adresem w T. Zdaniem Sądu orzekającego w sprawie to na stronie skarżącej spoczywał obowiązek meldunkowy, ewentualnie zawiadomienie właściwych organów o swoim miejscu pobytu. Starosta [...] zawiadomił pismem z dnia [...] lipca 2013 r. o wszczęciu postępowania w sprawie pozwolenia na budowę U. i H.N., przesłał również decyzję wydaną w tej sprawie. Korespondencja każdorazowo była kierowana na adres w "M.". Po dwukrotnym awizowaniu korespondencja była zwracana z adnotacją "nie podjęto w terminie". Kodeks postępowania administracyjnego przyjmuje, że jest to doręczenie prawidłowe, o tzw. doręczeniu zastępczym mówi art. 44 K.p.a. Sąd nie podziela zarzutów skargi, że to organ był zobowiązany sprawdzać, czy w Starostwie [...] były prowadzone jakieś postępowania z udziałem skarżącej. Nie budzi wątpliwości, że w postępowaniu administracyjnym na organie ciąży obowiązek dokonywania ustaleń, lecz dotyczy to sytuacji gdy zachodzi potrzeba dokonania ustaleń. Tutaj korespondencja opatrzona była adnotacją wskazując na prawidłowe doręczenie więc organ nie ma żadnych obowiązków poszukiwać strony. Sąd nie podziela zarzutów skargi, że uzasadnienie rozstrzygnięcia organu odwoławczego nie spełnia wymogów z art. 107 § 3 K.p.a. Z tych względów na zasadzie przepisów art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270) Sąd oddalił skargę.