II SA/Rz 312/25

WyrokWSA w Rzeszowie2025-05-28

Skład orzekający: Elżbieta Mazur-Selwa, Stanisław Śliwa, Jolanta Kłoda-Szeliga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Spółdzielnia Mieszkaniowa, która nabyła prawo użytkowania wieczystego do gruntu w dniu 30 lipca 2019 r., może uzyskać zaświadczenie o przekształceniu tego prawa w prawo własności na podstawie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów, jeśli w dniu 1 stycznia 2019 r. (data przekształcenia z mocy prawa) nie była użytkownikiem wieczystym tego gruntu?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając ją za bezzasadną. Kluczowym argumentem było to, że przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności następuje z mocy prawa z dniem 1 stycznia 2019 r. Tylko podmioty, które w tym dniu posiadały tytuł prawny do gruntu (użytkowanie wieczyste) i grunt ten spełniał określone warunki (zabudowa mieszkaniowa lub funkcjonalne powiązanie z taką zabudową), mogły skorzystać z tego przekształcenia. Skarżąca Spółdzielnia nabyła prawo użytkowania wieczystego do spornych działek dopiero 30 lipca 2019 r., czyli po dacie przekształcenia, a w dniu 1 stycznia 2019 r. użytkownikiem wieczystym był inny podmiot. Tym samym, Spółdzielnia nie spełniła podstawowego warunku do uzyskania zaświadczenia o przekształceniu.
Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa złożyła wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego do działek nr [...] i [...] w prawo własności. Działki te, według Spółdzielni, są funkcjonalnie powiązane z działką nr [...], na której znajduje się budynek mieszkalny Spółdzielni, i służą jako droga wewnętrzna, parking oraz tereny zielone. Burmistrz odmówił wydania zaświadczenia, wskazując, że w dniu 1 stycznia 2019 r. użytkownikiem wieczystym tych działek był inny podmiot. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza. Spółdzielnia wniosła skargę do WSA, argumentując, że nabyła prawo użytkowania wieczystego przed wejściem w życie ustawy o przekształceniu i że sposób użytkowania nieruchomości powinien być decydujący.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur-Selwa Sędziowie NSA Stanisław Śliwa /spr./ AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 28 maja 2025 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej [...] z siedzibą w D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 27 grudnia 2024 r. nr SKO.4160/4/2024 w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia – skargę oddala – Postanowieniem z 27 grudnia 2024 r. nr SKO.4160/47/2024 Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) w Rzeszowie utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Miasta [...] z 15 listopada 2024 r. w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności, w podstawie prawnej powołując art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 oraz art. 219 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), zwanej dalej "K.p.a." w zw. z art. 1 ust. 2 i art. 4 ustawy z 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (Dz.U. z 2024r. poz. 386 ze zm.), określanej następnie jako "ustawa o przekształceniu". We wniosku z 27 września 2024 r. Spółdzielnia Mieszkaniowa "A." w D. (dalej: Spółdzielnia "A.") zwróciła się do Burmistrza Miasta [...] o przekształcenie we własność przysługującego jej prawa użytkowania wieczystego będących własnością Miasta działek nr: [...] i [...] o łącznej powierzchni 0.0541 ha objętych księgą wieczystą nr [.....]. Spółdzielnia podkreśliła, że stanowią one funkcjonalną całość z działką nr [...] objętą księgą wieczystą nr [....], dla której Burmistrz wydał już tego rodzaju zaświadczenie (z dnia 14 listopada 2019 r.). Na objętych wnioskiem działkach znajdują się: droga wewnętrzna i ciągi pieszo-jezdne, które zapewniają mieszkańcom bezpieczny i komfortowy dostęp do budynków mieszkalnych, miejsca postojowe, które są konieczne, biorąc pod uwagę współczesne potrzeby transportowe mieszkańców, jak też tereny zielone obejmujące trawniki, klomby, drzewa i krzewy, które nie tylko podnoszą estetykę osiedla, ale również pełnią funkcje rekreacyjne i poprawiają jakość powietrza, co wpływa na zdrowie i samopoczucie mieszkańców. Spółdzielnia podkreśliła, że przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności pozwoli na lepsze zarządzanie i utrzymanie tych terenów, które stanowią integralną część osiedla. Działki te są na stałe związane z budynkiem mieszkalnym i pełnią funkcje bezpośrednio wspierające jego użytkowanie. Postanowieniem z 15 listopada 2024 r. Burmistrz Miasta [...] odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści. Wskazał, że powołany we wniosku argument posadowienia na działkach nr: [...] i [...] infrastruktury technicznej w postaci parkingu, umożliwiającej prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...] jest niewystarczający. Zauważył, że ustawa o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów weszła w życie 5 października 2018 r. W dniu tym działki nr: [...] i [...] znajdowały się w użytkowaniu wieczystym innego podmiotu tj. Spółdzielni Mieszkaniowej w D. z siedzibą przy ulicy [...]. Prawo to zostało zaś nabyte przez Spółdzielnię "A." na podstawie umowy zawartej 30 lipca 2019 r. (akt notarialny rep. A nr [....]). Burmistrz podniósł, że wedle art. 1 ust. 1 ustawy o przekształceniu, z dniem 1 stycznia 2019 r. prawo użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe przekształca się w prawo własności tych gruntów. Przekształcenie gruntów spełniających wymagania ustawowe następuje więc z mocy samego prawa i potwierdzane jest jedynie zaświadczeniem wydawanym przez stosowne organy administracji. Konkludując Burmistrz wskazał, że w dniu wejścia w życie przedmiotowej ustawy użytkownikiem wieczystym działek nr: [...] i [...] była Spółdzielnia Mieszkaniowa z siedzibą przy ulicy [...] w D., a grunt ten nie podlegał przekształceniu ponieważ nie był związany funkcjonalnie z żadnym budynkiem mieszkalnym tej Spółdzielni. Spółdzielnia "A." złożyła zażalenie na powyższe postanowienie. Zarzuciła nieprawidłową interpretację związku funkcjonalnego działek. W świetle bowiem orzecznictwa sądowego, kryterium funkcjonalne nie wymaga bezpośredniego fizycznego połączenia działki z budynkiem, lecz jej faktycznego związku z użytkowa-niem nieruchomości na cele mieszkaniowe. Zauważyła też, że przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności następuje z mocy prawa z dniem 1 stycznia 2019 r. dla gruntów spełniających ustawowe kryteria. Nabycie prawa użytkowania wieczystego po tej dacie nie wpływa na fakt, że przekształcenie już nastąpiło. Nowy nabywca wstępuje w prawa i obowiązki związane z przekształconym prawem własności. SKO w Rzeszowie, wskazanym wyżej postanowieniem z 27 grudnia 2024 r., utrzymało w mocy kwestionowany akt. Podało, że na objętych wnioskiem działkach znajduje się parking służący mieszkańcom bloku nr [...] przy ulicy [...] w D., położonym na działce [...], która to działka stanowi własność Spółdzielni "A." na podstawie zaświadczenia Burmistrza Miasta [...] z 14 listopada 2019 r. nr GK6826.B.9.2019, wydanego w trybie ustawy o przekształceniu. SKO podkreśliło, że stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w kwestii pojęcia nieruchomości zabudowanej na cele mieszkaniowe tzn. czy należy ujmować je w sposób wieczystoksięgowy, czy też należy rozumieć je w sposób funkcjonalny nie jest jednolite. Dominuje jednak stanowisko, że pojęcie "nieruchomości zabudowanej na cele mieszkaniowe" należy rozumieć funkcjonalnie. Tak rozumianą nieruchomością jest zatem nie tylko grunt zabudowany mieszkaniowo i wyodrębniony poprzez założenie księgi wieczystej, ale może być również grunt niezabudowany budynkami mieszkalnymi i posiadający urządzoną księgę wieczystą, jeżeli jest on związany funkcjonalnie z gruntem zabudowanym mieszkaniowo. W konsekwencji na podstawie ustawy o przekształceniu, przekształceniu podlegają również grunty niezabudowane budynkami mieszkalnymi, wyodrębnione geodezyjnie, posiadające urządzoną księgę wieczystą, jeżeli umożliwiają one prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków (nieruchomości zabudowanych mieszkaniowo), a tytuł użytkowania wieczystego do gruntów (nieruchomości) zabudowanych budynkami mieszkalnymi jak i niezabudowanych przysługuje temu samemu podmiotowi (podmiotom). Cechy takiego gruntu może spełniać droga dojazdowa niebędąca drogą publiczną. Powyższe nie świadczy jednakże, iż spełnione zostały przewidziane ustawą o przekształceniu warunki uzasadniające wydanie wnioskowanego zaświadczenia. Po zacytowaniu przepisów ustawy o przekształceniu Kolegium podniosło, że przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności następuje z mocy samej ustawy (art. 1 ust. 1), zaś zaświadczenie ma charakter deklaratoryjny, bowiem potwierdza przekształcenie prawa i jest konieczne do ujawnienia w księdze wieczystej prawa własności w miejsce dotychczasowego użytkownika wieczystego. Ustawodawca datę 1 stycznia 2019 r. wyraźnie zaznaczył jako termin, z którym prawo użytkowania wieczystego przekształca się w prawo własności gruntów. Zastosował zatem konstrukcję prawną przekształcenia z mocy samego prawa. Oznacza, to, iż wolą ustawodawcy było swoiste przetransponowanie dotychczasowego użytkowania wieczystego, w takim jego kształcie, który pozostawał aktualny na dzień 1 stycznia 2019 r., w prawo własności. Tymczasem, w dniu 1 stycznia 2019 r. działki nr: [...] i [...] były w użytkowaniu wieczystym nie Spółdzielni "A.", lecz Spółdzielni Mieszkaniowej w D. z siedzibą przy ulicy [...], a grunt ten nie podlegał przekształceniu ponieważ nie był związany funkcjonalnie z żadnym budynkiem mieszkalnym tej Spółdzielni. Skoro więc na dzień 1 stycznia 2019 r. skarżąca nie była w użytkowaniu wieczystym spornych nieruchomości, to nie została spełniona jedna z przesłanek ustawowych, niezbędna do dokonania przekształcenia, czyli bycie użytkownikiem wieczystym gruntu na dzień 1 stycznia 2019 r. Spółdzielnia "A." złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na postanowienie Kolegium, wnosząc o jego uchylenie oraz o zobowiązanie Organu I instancji do wydania zaświadczenia o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości w prawo własności. Spółdzielnia podniosła, że działki nr: [...] i [...] zostały przez nią nabyte przed wejściem w życie ustawy o przekształceniu, co wynika z umowy z dnia 30 lipca 2019 r. W momencie nabycia były one przeznaczone na cele związane z obsługą budynków mieszkalnych wielorodzinnych. Poza tym, ustawodawca w ustawie z dnia 20 lipca 2018 r. nie przewidział ograniczeń w odniesieniu do daty nabycia prawa użytkowania wieczystego, jeśli grunt spełnia ustawowe przesłanki, tj. jest przeznaczony na cele mieszkaniowe. Zdaniem Spółdzielni, Organy nie przeanalizowały w sposób rzetelny zgromadzonych dowodów. Pominęły znaczenie aktu notarialnego, który jednoznacznie potwierdza, że Spółdzielnia nabyła prawo użytkowania wieczystego działek nr [...] i [...] w dobrej wierze oraz z zamiarem ich wykorzystania na cele mieszkaniowe. Spółdzielnia podkreśliła, że to sposób użytkowania nieruchomości przez jej właścicieli, a nie wyłącznie data jej nabycia, powinien być decydującym czynnikiem przy ocenie zasadności przekształcenia prawa użytkowania wieczystego. Zatem nawet jeśli grunt został nabyty przez użytkownika wieczystego przed wejściem w życie ustawy, ale jego przeznaczenie na cele mieszkaniowe jest niewątpliwe, przekształcenie powinno być realizowane zgodnie z literą i duchem prawa. Przepisy ustawy o przekształceniu mają charakter "celowościowy" i należy je stosować w sposób, który eliminuje formalistyczne podejście do kwestii przekształcenia prawa użytkowania wieczystego. Zatem nieruchomości wykorzystywane na cele mieszkaniowe - niezależnie od daty nabycia użytkowania wieczystego - podlegają przekształceniu w prawo własności. Decyzje administracyjne, które pomijają faktyczne przeznaczenie nieruchomości, a opierają się wyłącznie na literalnym brzmieniu przepisów w sposób oderwany od ich celu, są niezgodne z intencją ustawodawcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postanowienie, na które przysługuje zażalenie może stanowić przedmiot skargi, bowiem dopuszcza to art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Skargą niniejszą objęte zostało postanowienie SKO w Rzeszowie utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza Miasta [...] o odmowie wydania zaświadczenia o przekształceniu we własność prawa użytkowania wieczystego. Podstawę wydania tego aktu stanowiły procesowe przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego oraz materialnoprawne unormowania zawarte w ustawie o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów. Jak stanowi art. 219 K.p.a., odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Kontroli sądowej dokonano przy uwzględnieniu kryterium zgodności z prawem, do czego zobowiązuje art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz.1267). Nie stwierdzając uchybień wskazanych w art. 145 § 1 P.p.s.a. Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 P.p.s.a. jako bezzasadną. Uznał bowiem, że kwestionowane postanowienie nie jest dotknięte naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego bądź innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie zachodzi także przyczyna nieważności z art. 156 K.p.a. Według art. 217 § 1 K.p.a., organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Jak stanowi z kolei art. 217 § 2 pkt 1 K.p.a., zaświadczenie wydaje się, jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa. Tego rodzaju sytuacji dotyczą przepisy wskazanej ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów. Stosownie do art. 1 ust. 1 tego aktu, z dniem 1 stycznia 2019r. prawo użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe przekształca się w prawo własności tych gruntów. Natomiast, zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 3 przedmiotowej ustawy, podstawę ujawnienia prawa własności gruntu w księdze wieczystej oraz ewidencji gruntów i budynków stanowi zaświadczenie potwierdzające przekształcenie, wydawane przez: odpowiednio wójta (burmistrza, prezydenta miasta), zarząd powiatu albo zarząd województwa – w przypadku gruntów stanowiących własność jednostek samorządu terytorialnego. Przedmiotowe zaświadczenie wydaje się bądź z urzędu bądź na wniosek właściciela (art. 4 ust. 2 ustawy o przekształceniu). Potwierdza się w nim przekształce-nie oraz informuje m. in. o obowiązku wnoszenia rocznej opłaty przekształceniowej (art. 4 ust. 4 ustawy o przekształceniu). W niniejszej sprawie skarżąca Spółdzielnia wystąpiła z wnioskiem o przekształcenie we własność przysługującego Jej prawa użytkowania wieczystego wobec będących własnością Miasta [...] działek nr: [...] i [...] o łącznej powierzchni 0.0541 ha. Wskazała na ich funkcjonalne powiązanie z inną działką tj. nr [....], dla której Burmistrz wydał już na Jej wniosek tego rodzaju zaświadczenie i podniosła, że znajdują się na nich: droga wewnętrzna i ciągi pieszo-jezdne, zapewniające mieszkańcom dostęp do budynków mieszkalnych, miejsca postojowe oraz tereny zielone obejmujące trawniki, klomby, drzewa i krzewy. Jak stanowi art. 1 ust. 2 ustawy o przekształceniu, przez grunty zabudowane na cele mieszkaniowe należy rozumieć nieruchomości zabudowane wyłącznie budynkami: 1) mieszkalnymi jednorodzinnymi lub 2) mieszkalnymi wielorodzinnymi, w których co najmniej połowę liczby lokali stanowią lokale mieszkalne, lub 3) o których mowa w pkt 1 lub 2, wraz z budynkami gospodarczymi, garażami, innymi obiektami budowlanymi lub urządzeniami budowlanymi, umożliwiającymi prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków mieszkalnych. W świetle orzecznictwa sądowego, stanowisko czy pojęcie "nieruchomości zabudowanej na cele mieszkaniowe" należy ujmować w sposób wieczystoksięgowy, czy też, należy je rozumieć funkcjonalnie nie jest jednolite. Sąd w składzie niniejszym opowiada się za tym, wedle którego, nieruchomość taka to nie tylko grunt zabudowany mieszkaniowo i wyodrębniony poprzez założenie księgi wieczystej, ale może to być również grunt niezabudowany budynkami mieszkalnymi i posiadający urządzoną księgę wieczystą, jeżeli jest on związany funkcjonalnie z gruntem zabudowanym mieszkaniowo. W konsekwencji, przekształceniu podlegają również grunty niezabudowane budynkami mieszkalnymi, wyodrębnione geodezyjnie, posiadające urządzoną księgę wieczystą, jeżeli umożliwiają one prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków tj. nieruchomości zabudowanych mieszkaniowo (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 22.03.2024 r. I OSK 2448/20, z 30.04.2024 r. I OSK 199/21, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 11.12.2024 r. II SA/Kr 1369/24). Działki nr: [...] i [...] położone są obok działki nr [...], która stanowi własność skarżącej Spółdzielni na podstawie zaświadczenia Burmistrza Miasta [...] z 14 listopada 2019 r., wydanego w trybie ustawy o przekształceniu. Ta ostatnia działka zabudowana jest budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym (ul. [...]), dla którego parking znajduje się na działkach objętych wnioskiem. Biorąc więc powyższe pod uwagę spełniony został, zdaniem Sądu, przedmiotowy warunek umożliwiający dokonanie przekształcenia, a to dotyczący charakteru gruntu, który takiemu przekształceniu może w ogóle podlegać. Równocześnie nie oznacza to jednak, że przychylenie się do wniosku Spółdzielni jest dopuszczalne i w tym zakresie Sąd zgadza się z argumentacją przedstawioną przez Organy. We wskazanym orzecznictwie sądowym akcentuje się bowiem, że grunty niezabudowane budynkami mieszkalnymi mogą wprawdzie podlegać przekształceniu, jeżeli umożliwiają one prawidłowe korzystanie z budynków położonych na działkach sąsiednich, ale tylko wówczas, kiedy tytuł użytkowania wieczystego do gruntów zabudowanych budynkami mieszkalnymi, jak i tych niezabudowanych przysługuje temu samemu podmiotowi. Ten ostatni wymóg nie został w okolicznościach sprawy spełniony, na co słusznie zwróciły uwagę rozpoznające sprawę Organy. Skarżąca Spółdzielnia nabyła bowiem prawo użytkowania wieczystego działek nr: [...] i [...] w dniu 30 lipca 2019 r. na podstawie umowy zawartej z inną spółdzielnią tj. Spółdzielnią Mieszkaniową w D. z siedzibą przy ul. [...]. Fakt ten miał więc miejsce po dniu 1 stycznia 2019 r., z którym to dniem ulega przekształceniu prawo użytkowania wieczystego gruntów w prawo własności. Tym samym, dnia tego skarżąca Spółdzielnia nie była użytkownikiem wieczystym powyższych działek, a prawo to przysługiwało innemu podmiotowi tj. Spółdzielni Mieszkaniowej w D. z siedzibą przy ul. [...]. Jednocześnie ten inny podmiot (a więc ta ostatnia spółdzielnia) nie mógł skorzystać z możliwości przewidzianej ustawą o przekształceniu, jako że nie przysługiwał mu tytuł prawny do sąsiedniej działki nr [...], zabudowanej budynkiem mieszkalnym. Użytkownikiem wieczystym tej nieruchomości była bowiem skarżąca Spółdzielnia. Skoro w dniu 1 stycznia 2019 r. Spółdzielnia Mieszkaniowa "A." w D. nie była wieczystym użytkownikiem działek nr: [...] i [...] w D. to nie mogła Ona następnie stać się ich właścicielem na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy przekształceniowej. W tym akcie prawnym prawodawca wyraźnie posłużył się datą, na jaką należy ocenić przysługiwanie prawa użytkowania wieczystego określonych nieruchomości. Zastosował więc konstrukcję prawną przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności z mocy samego prawa, jednak to użytkowanie wieczyste musiało istnieć na dzień 1 stycznia 2019 r. i dotyczyć bądź gruntów rzeczywiście zabudowanych na cele mieszkaniowe bądź też tych, na których wprawdzie taka zabudowa nie istniała, jednakże powiązane były one funkcjonalnie z gruntami obejmującymi zabudowę mieszkaniową. W tym drugim jednak wypadku, ten sam podmiot musiał być użytkownikiem wieczystym obydwu rodzaju wymienionych gruntów. Stwierdzając zatem opisaną wyżej przeszkodę, a więc fakt, że w dniu 1 stycznia 2019 r. skarżąca Spółdzielnia nie była użytkownikiem wieczystym działek nr: [...] i [...], a nabyła to prawo później, Organ I instancji zobligowany był do odmowy wydania zaświadczenia, o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o przekształceniu. Odnosząc się do argumentacji Spółdzielni należy podnieść, że jest ona nieuzasadniona. Spółdzielnia stwierdziła mianowicie, że nabyła objęte wnioskiem działki 30 lipca 2019 r., a więc przed wejściem w życie ustawy o przekształceniu. Stwierdzenie to nie odpowiada prawdzie, bowiem akt ten wszedł w życie 5 października 2018 r., a więc znacznie wcześniej. Nie sposób też zgodzić się z twierdzeniem Spółdzielni, że ustawodawca w przedmiotowej ustawie nie przewidział ograniczeń w odniesieniu do daty nabycia prawa użytkowania wieczystego, o ile grunt spełnia przesłankę w postaci przeznaczenia na cele mieszkaniowe. Jak już wyżej podniesiono, treść art. 1 ust. 1 ustawy o przekształceniu jest jednoznaczna i nie pozostawia wątpliwości co do tego, że przekształceniu w prawo własności podlegało prawo użytkowania wieczystego istniejące dnia 1 stycznia 2019 r. Jeśli zatem powstało ono później, to nie mogło podlegać takiemu przekształceniu. Innymi słowy, warunkiem koniecznym dokonania z mocy prawa przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości wymienionych w art. 1 ust. 1 ustawy o przekształceniu w prawo własności jest istnienie tego prawa w dniu 1 stycznia 2019 r. w odniesieniu do określonego podmiotu. Nie jest natomiast wystarczające to, na jaki cel przeznaczone zostały działki gruntowe tzn., że był to cel zabudowy mieszkaniowej. Wobec więc powyższego, trudno zarzucać Organom, że nie przeanalizowały sprawy w sposób wystarczająco szczegółowy i że pominęły rzeczywiste przeznaczenie działek. Burmistrz uznał to przeznaczenie (parking dla sąsiedniego budynku wielorodzinnego należącego do skarżącej Spółdzielni) za niewystarczający warunek uwzględnienia złożonego wniosku. Również Kolegium podniosło, że wprawdzie w orzecznictwie sądowym dominuje stanowisko o funkcjonalnym rozumieniu pojęcia nieruchomości zabudowanej na cele mieszkaniowe, jednak spełnienie powyższego wymogu nie oznacza automatycznie, że spełnione zostały przesłanki do wydania zaświadczenia. W tym miejscu należy ponadto podkreślić, że z mocy art. 218 § 2 K.p.a., organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające. Oznacza to, że postępowanie takie ma charakter pomocniczy i nie podlega rygorom pełnego postępowania dowodowego. Organ wydaje zaś zaświadczenie na podstawie dokumentów, które są już w jego posiadaniu. Jako nieuzasadniony należało także uznać zarzut braku należytego uzasadnienia postanowienia. Organy jasno wyartykułowały przyczynę, dla której wydanie zaświadczenia o treści żądanej przez Spółdzielnię nie było możliwe. Jeszcze raz należy podkreślić, że w sytuacji jasnego brzmienia przepisu art. 1 ust. 1 ustawy o przekształceniu nie jest możliwe odchodzenie od jego literalnej wykładni i poszukiwanie innych jego znaczeń. To zaś mogłoby mieć miejsce wówczas, gdyby wykładnia językowa nasuwała jakieś wątpliwości. Takich zaś w tym przypadku brak. Z tych przyczyn oddalono złożoną skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło