II SA/Rz 322/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik /spr./ Sędziowie WSA Robert Sawuła WSA Joanna Zdrzałka Protokolant st. sekr. sąd. Paweł Kozik po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 26 listopada 2008 r. sprawy ze skargi M. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego -skargę oddala- Decyzją z dnia [...] marca 2008 r., [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Rz. z dnia [...] października 2007 r., [...] o wymeldowaniu M. L. i M. L. z pobytu stałego w Rz. przy ul. K. nr 3 m.3 W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że odwołanie Ma. L. nie mogło być uwzględnione, gdyż decyzja Prezydenta Miasta Rz. odpowiada przepisom prawa, a zarzuty odwołania są chybione. Wojewoda podkreśli, że w ramach prowadzonego postępowania dowodowego bezsprzecznie ustalono, że wnioskodawczyni, a matka skarżącej Z. G. była najemcą lokalu mieszkalnego przy ul. K. 3/3 w Rz. na podstawie umowy zawartej z MZBM ROM II z dnia 18 sierpnia 1988 r. W lokalu tym do września 2004 r. zamieszkiwała również skarżąca z córką M.. We wrześniu M. i M. L. nie zostały wpuszczone do lokalu na skutek konfliktu do jakiego doszło pomiędzy Z. G. a skarżącą. Od tej pory skarżąca i jej córka nie zamieszkują w lokalu, z którego dokonano wymeldowania. Swoje życie codzienne M. i M. L. skoncentrowały w innym miejscu. Zamieszkały w Z. w budynku będącym w stanie budowy, który do chwili orzekania nie został zgłoszony do odbioru przez co nie ma nadanego numeru porządkowego dla nieruchomości budynkowych. Po opuszczeniu lokalu skarżąca nigdy nie zamieszkała ponownie z córką pod wskazanym w decyzjach adresem, choć Sąd Rejonowy w Rzeszowie nałożył na Z. G. obowiązek umożliwienia skarżącej wstępu do lokalu przy ul. K. 3/3. Z. G. tego obowiązku nie wykonała natomiast w dniu 18 stycznia 2007 r. przekazała lokal przy ul. K. protokołem zdawczo-odbiorczym MZBM-owi, przenosząc się wcześniej do lokalu komunalnego przy ul. H. 208/9 otrzymanego w związku z koniecznością wyburzenia budynku, w którym znajdował się lokal przy ul. K. W chwili orzekania poza sporem pozostawały dwa fakty. Pierwszym było ustalenie, że skarżąca i jej córka nie zamieszkują przy ul. K. 3/3 oraz, że w tym lokalu nie można nikogo zameldować, gdyż budynek w którym znajdował się lokal przeznaczony jest do wyburzenia i z tego powodu wnioskodawczyni Z. G. przeszła do lokalu przy ul. H. i tam została zameldowana. Wobec tych okoliczności organy orzekające przyjęły, że wymeldowanie skarżącej i jej córki nastąpiło zgodnie z obowiązującymi przepisami. Swoje stanowisko oparły na stwierdzeniu, że zameldowanie ma charakter ewidencyjny, a więc przede wszystkim musi potwierdzać aktualny stan faktyczny w zakresie przebywania w oznaczonym lokalu. Nieprzebywanie osoby w lokalu oraz niemożność jej zameldowania ze względu na likwidację budynku, w którym lokal znajduje się musi prowadzić do przyjęcia, że wymeldowanie skarżącej i jej córki odpowiada przepisom prawa. Z rozstrzygnięciem Wojewody nie zgodziła się L. M.. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżąca wskazała, że była zameldowana w lokalu przy ul. K. 3/3. W chwili obecnej nie ma się gdzie zameldować, zatem domaga się umożliwienia zamieszkania w dotychczasowym miejscu, albo wskazania innego lokalu, w którym możliwe byłoby zameldowanie. W piśmie z dnia 20 listopada 2008 r. /data przyjęcia w Sądzie 21.11.2008 r./ pełnomocnik skarżącej wskazał kierunek weryfikacji skarżącej decyzji domagając się jej uchylenia oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu podkreślił, że podstawą uchylenia powinno być naruszenie przepisów prawa materialnego, szczególnie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji i dowodach osobistych, który dla skuteczności wymeldowania wymaga dobrowolności opuszczenia lokalu. W przypadku skarżącej tej dobrowolności nie było, zatem skarżoną decyzję należy uznać za wadliwą. Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie wskazując argumentację jak w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ dalej: p.p.s.a. sądy sprawują kontrolę działań administracji i stosują prawem przewidziane środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi w nich wnioskami. Sądy rozpoznają skargi w granicach danej sprawy. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że decyzja Wojewody i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta Rz. w sprawie wymeldowania M. L. i M. L. nie naruszają prawa, zatem skarga nie może zostać uwzględniona. Zameldowanie na pobyt stały w oznaczonej miejscowości pod wskazanym adresem ma odpowiadać faktycznemu przebywaniu osoby w oznaczonym miejscu. W ten sposób zameldowanie spełnia funkcję ewidencyjną, gdyż potwierdza przebywanie osoby pod oznaczonym adresem. Z faktu, że zameldowanie ma tylko walor ewidencyjny wynika, że organy meldunkowe są zobowiązane utrzymywać ewidencję, w stanie, który odpowiada rzeczywistości. Konsekwencją takiego rozumienia ewidencji ludności i zameldowanie jako jako potwierdzenia danych ewidencyjnych jest również i to, że organy mają obowiązek wymeldowania z pobytu stałego każdego, kto z jakichkolwiek powodów nie przebywa w miejscu zameldowania przez czas określony w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz.U. nr 139, z 2006 r. poz. 993 ze zm./. Dla skutecznego wymeldowania z pobytu stałego konieczną i wystarczającą przesłanką jest stwierdzenie, że osoba nie przebywa w miejscu zameldowania przez okres dłuższy niż 3 miesiące. Zatem podstawą do wymeldowania jest ustalenie, że podmiot podlegający wymeldowaniu nie przebywa 3 miesiące w miejscu zameldowania, gdyż opuścił lokal, w którym dokonano zameldowania. Opuszczenie lokalu musi być faktem oczywistym i powinno oznaczać, że działanie takie nastąpiło na skutek zachowania samego wymeldowania. Orzecznictwo przyjmuje, że co do zasady opuszczenie powinno być dobrowolne. Nie oznacza to jednak, że w każdym przypadku wymeldowaniu z pobytu stałego może podlegać tylko ten, kto opuścił lokal na skutek tego, że nie chce z miejscem zameldowania wiązać swych dalszych spraw życiowych. Na równi z takim działaniem muszą być traktowane wszystkie te sytuacje, w których dotychczas zameldowany nie ma prawa przebywania w lokalu, w którym nastąpiło jego zameldowanie. Zatem równoważne dobrowolnemu opuszczeniu lokalu /miejsca zameldowania/ są wszystkie te przypadki, w których osoba podlegająca wymeldowaniu nie może zgodnie z prawem lub na skutek okoliczności faktycznych dalej zamieszkiwać w miejscu, w którym była zameldowana. W rozpoznawanej sprawie faktem niewątpliwym jest to, że skarżąca wraz z córką Marleną nie zamieszkują w lokalu, z którego zostały wymeldowanie. Co więcej w lokalu tym fizycznie żadna osoba nie może być zameldowana, gdyż z akt sprawy wynika w sposób nie budzący wątpliwości okoliczność, że budynek w którym znajdowała się ten lokal przeznaczony jest do wyburzenia zatem nie ma możliwości meldowania w nim kogokolwiek. Sąd analizując skarżone rozstrzygnięcie miał na uwadze obowiązujące w orzecznictwie założenie, że o wymeldowanie można występować tylko w sytuacji, gdy osoba wymeldowywana dobrowolnie opuściła miejsce zameldowania, gdyż z zameldowaniem należy łączyć dwa elementy: faktyczne przebywanie osoby w oznaczonym lokalu oraz zamiar przebywania w nim. W rozpoznawanej sprawie element dobrowolności opuszczenia lokalu przez skarżącą i jej córkę może być dyskusyjny, gdyż osoby te opuściły mieszkanie przy ul. K. 3/3 w Rz., w określonych okolicznościach, które nie wskazywały bezpośrednio na istnienie po ich stronie woli opuszczenia miejsca dotychczasowego zamieszkania. Jednak Sąd przyjmuje, że skarżąca i jej córka przeniosły swoje sprawy życiowe do innego miejsca, co same w postępowaniu administracyjnym potwierdzają oraz, że nie podjęły działań mających na celu wprowadzenie ich w posiadanie lokalu, z którego usunęła ich wnioskodawczyni. Wprawdzie w postępowaniach karnych stwierdzono, że wnioskodawczyni działała bezprawnie, to jednak, w ocenie Sądu nie jest to równoznaczne z przyjęciem założenia, że nie doszło do opuszczenia miejsca zameldowania w warunkach określonych w piśmie procesowym skarżącej z dnia 20 listopada 2008 r. Nawet przyjęcie, że opuszczenie miało charakter przymusowy nie może być podstawą uznania, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta Rz. są wadliwe w ten sposób, że muszą być usunięte z obrotu prawnego. Zdaniem Sądu jest tak dlatego, że w chwili orzekania przez Wojewodę fizycznie nie można już było zameldować skarżącej w lokalu przy ul. K. 3/3, gdyż w tym miejscu już nikt nie powinien być zameldowany. Inną kwestią, niż meldunkowa jest sprawa przydziału lokalu komunalnego i zameldowania w nim tylko wnioskodawczyni, a pominięcia skarżącej i córki, w sytuacji, gdy lokal przyznawano w warunkach nieostateczności decyzji Prezydenta Miasta Rz. o wymeldowaniu skarżącej z pobytu stałego. Mając na uwadze powyższe i treść art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak na wstępie.