II SA/Rz 329/17
PostanowienieWSA w Rzeszowie2017-05-11
Skład orzekający: Sędzia WSA Joanna Zdrzałka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego odmawiające przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący nie wykazał swojej niezdolności do ponoszenia kosztów postępowania. Pomimo wyjaśnienia rozbieżności między dochodami a wydatkami jako omyłki pisarskiej, sąd stwierdził, że skarżący dysponował znaczną kwotą zwrotu podatku PIT, która pozwoliła mu na pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania rodziny.Stan faktyczny
Skarżący WR zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej nakazu przyłączenia budynku do sieci kanalizacyjnej. Wnioskodawca podał, że jego rodzina utrzymuje się z wynagrodzenia skarżącego (1599 zł) i zasiłku wychowawczego żony (400 zł), posiadając jednocześnie nieruchomość rolną i samochód. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na rozbieżności między zadeklarowanymi dochodami a wydatkami oraz na brak wykazania niemożności poniesienia kosztów. Skarżący wniósł sprzeciw, tłumacząc rozbieżności omyłką pisarską.Rozstrzygnięcie
Utrzymał zaskarżone postanowienie referendarza sądowego w mocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący – Sędzia WSA Joanna Zdrzałka po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2017 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu WR od postanowienia referendarza sądowego z dnia 18 kwietnia 2017 r. II SA/Rz 329/17 w przedmiocie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi WR na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu przyłaczenia budynku do sieci kanalizacji sanitarnej - p o s t a n a w i a - utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy
W skardze na opisaną w sentencji postanowienia decyzję WR zwrócił się o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając zgłoszone żądanie podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz trójką dzieci w wieku 2, 4 i 6 lat. Rodzina zamieszkuje w budynku mieszkalnym o powierzchni 100 m2. W skład majątku rodziny wchodzi także nieruchomość rolna o powierzchni 2,7 ha oraz samochód osobowy. Skarżący pracuje i z tego tytułu uzyskuje wynagrodzenie w wysokości 1599 zł miesięcznie, natomiast jego żona pobiera zasiłek wychowawczy w kwocie 400 zł.
Postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2017 r. referendarz sądowy odmówił uwzględnienia wniosku skarżącego. Referendarz wskazał, że jego wątpliwości budzi rzeczywista wysokość uzyskiwanych przez wnioskodawcę i jego żonę dochodów wobec tego, iż zadeklarowana przez skarżącego wysokość comiesięcznych wydatków (około 4 200 zł) przekracza i to znacznie wielkość wskazanych we wniosku i odpowiedzi na dodatkowe wezwanie dochodów (2 742 zł). Zdaniem referendarza sądowego oznacza to, że albo skarżący nie ujawnił wszystkich źródeł i wielkości dochodów rodziny, albo też zawyżył znacznie ponoszone wydatki na potrzeby uzyskania pozytywnego rozstrzygnięcia w przedmiocie jego wniosku. Wnioskodawca nie wykazał zatem, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
We wniesionym sprzeciwie WR wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez przyznanie mu prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący podniósł, że rozbieżności, na które wskazał referendarz sądowy wynikają z omyłki pisarskiej. Dochód rodziny wynosi około 2 700 zł, a zatem po dojęciu kosztów jakie każdego miesiąca generuje utrzymanie rodziny, nie pozostają żadne wolne środki finansowe, co z resztą w jego ocenie wskazują przedłożone przez niego wyciągi z rachunków bankowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
W myśl art. 260 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.) – dalej: "Ppsa", rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach takich wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonalność zarządzenia lub postanowienia, a Wojewódzki Sąd Administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.
Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 § 3 Ppsa). W myśl zatem art. 246 § 1 pkt 2 Ppsa jego obowiązkiem było wykazanie, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie Sądu analiza wniosku skarżącego nie pozwala na przyjęcie, że wykazał on taką okoliczność, a zatem zaskarżonym postanowieniem referendarz sądowy w pełni zasadnie odmówił przyznania jej wnioskowanego wsparcia.
Zdaniem Sądu, na podstawie złożonych przez skarżącego oświadczeń o wysokości osiąganych przez rodzinę dochodów oraz wysokości comiesięcznych wydatków, słusznie referendarz sądowy wskazał, że wniosek skarżącego budzi wątpliwości co do jego zgodności z prawdą, a w konsekwencji, w świetle przytoczonych wskazanych wyżej uregulowań prawnych i wobec stwierdzenia, że wnioskodawca nie wykazał okoliczności warunkujących przyznanie prawa pomocy, odmówił uwzględnienia wniosku skarżącego. Niemniej przyjmując za skarżącym, że zadeklarowana przez niego, nie znajdująca pokrycia i sięgająca niespełna 1 500 zł różnica pomiędzy wydatkami a dochodami jest wynikiem, cokolwiek by to miało znaczyć, "omyłki pisarskiej", to zdaniem Sądu i tak brak jest podstaw do uwzględnienia jego wniosku. Z nadesłanego wyciągu z rachunku bankowego wynika bowiem, że w dniu 8 marca 2017 r. na rachunek skarżącego wpłynęła łączna kwota 5 184 zł tytułem "zwrot z podatku PIT za rok 2016" i "zwrot z podatku PIT za 12/2016". W dniu 9 marca 2017 r. skarżący wypłacił z rzeczonego rachunku kwotę 5 500 zł. Na okoliczność tę skarżący nie wskazał zarówno w nadesłanym na wezwanie referendarza sądowego oświadczeniu z dnia 11 kwietnia 2017 r., jak i we wniesionym sprzeciwie. Nie wykazał również, że kwota ta została spożytkowana na zapewnienie niezbędnych potrzeb utrzymania rodziny. Tym samym dysponując kwotą pieniężną przekraczającą 5 000 zł stwierdzić należy, że skarżący z całą pewnością jest w stanie ponieść koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie, w tym opłacić wpis od skargi na decyzję wydaną w przedmiocie nakazu przyłączenia budynku do istniejącej sieci kanalizacyjnej w wysokości 200 zł.
Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 260 § 1 i § 2 Ppsa, Sąd utrzymał zaskarżone postanowienie referendarza sądowego w mocy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło