II SA/Rz 338/08
PostanowienieWSA w Rzeszowie2008-09-29
Skład orzekający: Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do zwolnienia strony skarżącej od kosztów sądowych w całości, biorąc pod uwagę jej sytuację materialną i rodzinną?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w całości został uwzględniony, ponieważ przedstawione przez stronę okoliczności dotyczące jej zdolności majątkowych, stanu rodzinnego, osiąganych dochodów i ponoszonych wydatków, w tym konieczność zakupu lekarstw i konsultacji lekarskich dla żony, wskazują na niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego. Dochody rodziny są niewystarczające, a wydatki bieżące pochłaniają całość dochodu, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Strona skarżąca, Z. S., złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w całości w sprawie dotyczącej skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy. Skarżący został wcześniej zobowiązany do poniesienia wpisu sądowego w wysokości 500 zł. W uzasadnieniu wniosku wskazał na trudną sytuację materialną i rodzinną, w tym wysokie koszty leczenia żony i brak majątku.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych w całości.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II SA/Rz 338/08 29 września 2008r. POSTANOWIENIE Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Przewodniczący referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 29 września 2008r., na posiedzeniu niejawnym wniosku, Z. S. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na postanowienie, Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia [...] marca 2008 r. nr [...], wydane w sprawie uzgodnienia w zakresie ochrony gruntów rolnych projektu decyzji o warunkach zabudowy, - postanawia – zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w całości.
Wnioskiem złożonym do sprawy o sygn. II SA/Rz 338/08, dotyczącej skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej SKO), Z. S. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sprawa ze skargi wyżej wymienionego o sygn. akt II SA/Rz 338/08 dotyczy postanowienia SKO opiniującego projekt decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. Sprawa o podanej sygnaturze nie została zakończona przed WSA w Rzeszowie.
Na obecnym etapie postępowania sądowoadministarcyjnego skarżący został zobowiązany mocą zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II WSA z dnia 20 sierpnia 2008r., do poniesienia kosztów wpisu sądowego należnego tytułem wniesienia skargi w wysokości 500 zł. W swym podaniu o zwolnienie od kosztów strona oświadczyła, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku na poziomie swego utrzymania.
Stwierdzono co następuje :
wniosek Z. S. dotyczy wyłącznie zwolnienia od kosztów w całości. Oznacza to, że strona powinna udowodnić, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania (tj. kosztów sądowych i kosztów wynagrodzenia zawodowego pełnomocnika) bez uszczerbku na poziomie swego utrzymania. Do wykazania przez stronę zaistnienia tej przesłanki zobowiązuje art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 152, poz. 1270 z późn. zm.; zwana dalej P.p.s.a.). Ciężar dowodu wykazania przesłanek otrzymania prawa pomocy spoczywa w całości na stronie wnoszącej o to prawo.
Oświadczenie Z. S. zawarte we wniosku PPF nie budzi wątpliwości, co do zgodności z rzeczywistością. Dlatego też istnieją podstawy do merytorycznego rozpoznania jego żądań oraz motywującej je argumentacji (art. 252 P.p.s.a.).
Biorąc pod uwagę opisane przez stronę okoliczności dotyczące jej zdolności majątkowych oraz stanu rodzinnego wypada uznać, iż osiągane dochody oraz pozostałe składniki majątku strony nie pozwalają ponieść kosztów sądowych w pełnej ich wysokości. Uiszczenie kosztów sądowych w postaci wpisu sądowego czy opłat kancelaryjnych spowodowałoby, iż rodzina Z. S. z posiadanych środków nie byłaby w stanie podołać ciężarom utrzymania koniecznego. Ten wniosek uprawdopodabniają następujące argumenty.
Z przedstawionego przez stronę opisu okoliczności dotyczących majątku, uzyskiwanych dochodów oraz ponoszonych wydatków wynika, że Z. S. wraz z żoną ponosi w skali miesiąca znaczne jak na otrzymywany dochód koszty zakupu lekarstw oraz innych wydatków o charakterze niezbędnym. Stan zdrowia żony skarżącego wymaga nie tylko drogich lekarstw, ale również częstych konsultacji lekarskich. Skarżący nie posiada żadnego majątku, który nadawałby się do sprzedaży i uzyskania środków niezbędnych dla uczestniczenia w kosztach postępowania. Wydatki bieżące rodziny w całości pochłaniają jej dochód w łącznej kwocie brutto 1870 zł. Wskazane dochody są niewystarczające, skoro pod koniec każdego miesiąca wnioskodawca zmuszony jest korzystać z pomocy finansowej syna.
Zestawienie przedstawionych powyżej kwot wydatków oraz dochodów rodziny skarżącego nie pozwala mieć wątpliwości, co do wypełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Dochód skarżącego oraz jego małżonki odpowiada wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę. Pozwala on na pokrycie większej części kosztów niezbędnego utrzymania. Jeżeliby Z. S. miał uczestniczyć w kosztach finansowych niniejszego postępowania, w tym w szczególności uiścić wpis ustalony przez Sąd na kwotę 500 zł., to poziom jego koniecznego utrzymania uległby znacznemu uszczerbkowi. Rodzina nie byłaby w stanie zaspokoić swe podstawowe potrzeby w zakresie zakupu żywności i lekarstw. Leczenie żony skarżącego jest konieczne, dlatego nie można jej pozbawiać dostępu do lekarza czy zakupu potrzebnych lekarstw. W takich okolicznościach życia rodziny skarżącego, nie przyznanie mu prawa pomocy zatamowałoby dostęp do sądu a tego zakazują przepisy Konstytucji RP stanowiące o prawie obywatela do sprawiedliwego i rzetelnego procesu.
Z wyżej powołanych względów orzeczono o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustalonym w sentencji niniejszego postanowienia w oparciu art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 2, art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło