II SA/Rz 338/11
PostanowienieWSA w Rzeszowie2011-06-21
Skład orzekający: Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu) powinien zostać uwzględniony, biorąc pod uwagę sytuację majątkową i rodzinną wnioskodawcy?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie został w pełni uwzględniony, ponieważ sytuacja majątkowa wnioskodawcy, mimo pewnych trudności, pozwala na częściowe pokrycie kosztów sądowych i wynagrodzenia pełnomocnika. Sąd zwolnił skarżącą od kosztów sądowych ponad kwotę 100 zł, ale odmówił ustanowienia adwokata z urzędu, uznając, że wnioskodawca posiada wystarczające możliwości finansowe do częściowego współuczestniczenia w kosztach postępowania.Stan faktyczny
Strona skarżąca A. R., reprezentowana przez B. R., złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu. Sprawa dotyczy skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności robót budowlanych. Wpis sądowy wynosił 500 zł.Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżącą od obowiązku pokrycia kosztów sądowych ponad wysokość 100 zł, 2) odmówiono ustanowienia adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
21.06.2011 r. POSTANOWIENIE Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 21.06.2011 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku A. R. reprezentowanego przez B. R., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu, w sprawie ze skargi wyżej wymienionego, na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, z dnia [...].02.2011 r., nr [...], wydaną w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności wykonania robót budowlanych, - postanawia – 1) zwolnić skarżącą od obowiązku pokrycia kosztów sądowych ponad wysokość 100 zł, 2) odmówić ustanowienia adwokata z urzędu.
Sprawa o sygn. II SA/Rz 338/11 dotyczy skargi A. R. na decyzję organu nadzoru budowlanego. Pełnomocnik strony skarżącej B. R. zwróciła się do Sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata oraz zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Niniejsza sprawa wiąże się z obowiązkiem uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 500 zł należnego tytułem złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie.
Stwierdzono, co następuje:
Jak wynika ze złożonego formularza PPF, wniosek skarżącego dotyczy zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. A. R. ubiega się więc o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Z uwagi na rozmiar swego żądania, Strona zobowiązana była wykazać, że nie jest w stanie pokryć jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Na te koszty składają się opłaty i wydatki sądowe oraz wynagrodzenie przysługujące fachowemu pełnomocnikowi. Do udowodnienia takiego stanu zobowiązuje wnioskodawców norma art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; dalej p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym stanowi najszerszą postać pomocy finansowej udzielanej przez państwo podmiotom uczestniczącym w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Ponieważ rezultatem przyznania prawa pomocy jest powiększenie wydatków budżetu państwa, sytuacja majątkowa i rodzinna wnioskujących o prawo pomocy powinna być ustalona ze szczególną wnikliwością. Warto też podkreślić, że to na wnioskodawcy ciąży ciężar udowodnienia, takiej sytuacji majątkowej, która uniemożliwia choćby częściowe uczestniczenie w kosztach finansowych postępowania sądowego.
Według rozpoznającego wniosek, oświadczenie majątkowe złożone w imieniu skarżącego odpowiada rzeczywistości, co pozwala rozpoznać jego wniosek bez konieczności prowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego.
Sytuacja majątkowa a w tym dochodowa rodziny R. nie należy do najlepszych. Czteroosobowa rodzina zmuszona jest utrzymać się z dochodów w łącznej wysokości 3282,70 zł. Te dochody wobec poziomu cen za dobra i usługi o znaczeniu podstawowym dla osoby fizycznej są zbyt niskie aby mogły w pełni wystarczyć do opłaty stosunkowo wysokiego wpisu sądowego (500 zł) jak i zaspokojenia elementarnych potrzeb każdego z członków rodziny.
Jednocześnie, mając na uwadze wyjątkowy charakter prawa pomocy, nie można pominąć, iż rodzina dysponuje dwoma lokalami mieszkalnymi, stałą kwotą dochodów oraz pojazdem samochodowym. Te składniki majątku nie pozwalają przyznać prawa pomocy w granicach najszerszych (art. 246 par 1 pkt 1 p.p.s.a.). Wnioskodawca posiada pewne możliwości finansowe, które są wystarczające do częściowego współuczestniczenia w kosztach wszczętej przez niego sprawy. Należy wyjaśnić stronie, że wydatki związane z lekcjami nauki tańca jak również koszty utrzymania pojazdu mechanicznego nie należą do wydatków niezbędnych dla zachowania minimalnego poziomy egzystencji. Rezygnacja z tych wydatków pozwoli rodzinie pokryć część wpisu sądowego jak również pokryć koszty ustanowienia fachowego pełnomocnika.
Zniesienie kosztów sądowych ponad wysokość 100 zł, oznacza, że strona poza kwotą wpisu sądowego 100 zł, nie będzie zobowiązana w przyszłości pokryć jakichkolwiek kosztów sądowych w postaci opłat i wydatków (np. wpisu od skargi kasacyjnej). Wykluczenie tych ciężarów finansowych, jest adekwatne do ujawnionego poziomu zdolności majątkowych wnoszącego o prawo pomocy.
Z wyżej powołanych względów orzeczono o przyznaniu prawa pomocy w oparciu art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 art. 245 § 4 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło