II SA/Rz 346/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Czarnik /spr./ Sędziowie WSA Robert Sawuła AWSA Joanna Zdrzałka Protokolant: sekr. sąd. Maria Kołcz po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej "..." w S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] listopada 2003 r. Nr [...]. II. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku II SA/Rz 346/04 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] listopada 2003 r., [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. działając na podstawie art. 51 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz. U. nr 106, z 2000 r., poz. 1126 ze zm./, po rozpatrzeniu wniosku spółki E. spółka z o. o. z siedzibą w S. zatwierdził projekt budowlany zamienny i wydał spółce pozwolenie na wznowienie robót budowlanych przy zabudowie balkonu budynku biurowego usytuowanego na działce nr 629 przy ul. C. w S. W uzasadnieniu organ wskazał, że zatwierdzenie zamiennego projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych podyktowane jest tym, że inwestor wykonał nałożone decyzją z dnia 18 sierpnia 2003 r. obowiązki, zwłaszcza sporządził i przedstawił zamienny projekt budowlany. Z decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. nie zgodziła się Wspólnota Mieszkaniowa "...". W odwołaniu do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Wspólnota stwierdziła, że nie wyraża zgody na zabudowę balkonów wykonaną przez spółkę E. niezgodnie z pozwoleniem na budowę. Odwołująca domagała się aby zabudowa balkonów została doprowadzona do stanu zgodnego z pierwotnym pozwoleniem na budowę. Decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że decyzja organu I instancji nie narusza prawa. W szczególności organ odwoławczy wskazał, że inwestor dokonując odstępstw od pozwolenia na budowę został zobowiązany do przedłożenia projektu budowlanego zamiennego i z tego obowiązku wywiązał się. Zatem powstały podstawy do wydania decyzji zatwierdzającej ten projekt i pozwalającej na dokończenie prowadzonych robót budowlanych. Z tych względów odwołanie Wspólnoty Mieszkaniowej "..." nie mogło zostać uwzględnione. Z rozstrzygnięciem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie zgodziła się Wspólnota Mieszkaniowa "...", która wystąpiła ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. W skardze podniosła, że zaskarżona decyzja narusza prawo, gdyż z jednej strony stwierdza, że inwestor odstąpił od warunków pozwolenia na budowę, a z drugiej akceptuje samowolę budowlaną pozwalając na wykonanie części obiektu w sposób sprzeczny z warunkami pierwotnego pozwolenia. Strona nie sformułowała w skardze kierunku weryfikacji zaskarżonej decyzji ani wniosków co do sposobu orzekania przez Sąd. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga Wspólnot Mieszkaniowej "..." podlega uwzględnieniu aczkolwiek z innych powodów niż w niej podniesiono. Uwzględnienie skargi pomimo zarzutów w niej sformułowanych jest konsekwencją przyjętego przez polski porządek prawny modelu sądowej kontroli administracji publicznej. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm./, dalej prawo o p.s.a., sądy administracyjne rozpoznając skargę nie są związane jej zarzutami, podstawą prawną, czy formułowanymi przez stronę wnioskami. Sądy rozpoznają skargi w granicach danej sprawy. Tak wyznaczony zakres kontroli nakłada na Sąd obowiązek badania zgodności zaskarżonej decyzji z obowiązującej prawem. Ocena tej decyzji z takiego punktu widzenia musi prowadzić do uwzględnienia skargi. Podstawą orzeczenia Sądu są następujące motywy. Akta sprawy jednoznacznie wskazują, że wszczęcie postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją nastąpiło przed wejściem w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz. U. nr 80, poz. 718/. Stwierdzenie tego faktu ma dla rozpoznawanej sprawy zasadnicze znaczenie, gdyż rozstrzyga o tym jakie prawo jest właściwe do podejmowania poszczególnych czynności i wydania decyzji. Bez wątpienia organy obu instancji miały działać na podstawie "starego prawa budowlanego", czyli obowiązującego przed nowelizacją. Stanowisko takie wynika z treści art. 7 ust. 1 ustawy nowelizującej z dnia 27 marca 2003 r., który stanowił, że do spraw wszczętych a nie zakończonych decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe z zastrzeżeniem ust. 2 tego przepisu. Sąd zwraca uwagę, że akta sprawy jednoznacznie wskazują na chwilę wszczęcia postępowania przed organami nadzoru. Datą wszczęcia jest dzień 21 maja 2003 r., gdyż poza sporem w doktrynie i orzecznictwie pozostaje stwierdzenie, że w przypadku, gdy przepis prawa nie nakłada obowiązku wszczęcia postępowania w formie postanowienia, za datę wszczęcia postępowania z urzędu /a z takim mamy do czynienia w sprawie/ należy przyjąć datę pierwszej czynności urzędowej, o której strona została powiadomiona. Datą taką w rozpoznawanej sprawie jest właśnie 21 maja 2003 r., gdyż wtedy doręczono zawiadomienie stronom, na co wskazują zwrotne potwierdzenia odbioru przy karcie nr 2 akt sprawy I instancji. Okoliczność ta determinuje podstawę orzekania, a to oznacza, że podstawą dla decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Sanoku nie mógł być art. 51 ust. 3 w brzmieniu po nowelizacji czyli po 11 lipca 2003 r. Skutkiem tego organy nadzoru budowlanego nie mogły zatwierdzać zamiennego projektu budowlanego i zezwalać na wznowienie robót budowlanych. Mogły i powinny stosować ten przepis w brzmieniu sprzed 11 lipca 2003 r., zatem podstawą orzekania mógłby być art. 51 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego, ale wtedy nie można było orzekać o zatwierdzeniu projektu zamiennego, gdyż to pojęcie zostało wprowadzone do art. 51 ustawy dopiero po 11 lipca 2003 r. Sąd nawet stwierdza, że skoro takie pojęcie wprowadziła do tego przepisu nowela z 27 marca 2003 r., to znaczy, że w tym przepisie projekt budowlany zamienny nie funkcjonował, zatem tym bardziej pogląd Sądu o błędnym stosowaniu art. 51 ust. 3 prawa budowlanego jest zasadny. Zastosowanie przez organy nadzoru budowlanego przepisu art. 51 ust. 3 prawa budowlanego w treści ustalonej ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz innych ustaw jest naruszeniem przepisów prawa materialnego, właśnie art. 51 ust. 3 ustawy w związku z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. Naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy i dlatego, ze względu na treść art. 145 § 1 ust. 1 lit. a) prawa o p.s.a., skargę należało uwzględnić.